‘Wie is dat’ vraagt de veel te jonge bestuurder van de krakkemikkige bus die hij in pure kamikazestijl, met de hand op de claxon en de voet op het gaspedaal, door het chaotische verkeer in Chittagong jaagt, de op 1 na grootste stad van Bangladesh.

Ik vraag me af of hij me voor de gek houdt, maar hij weet het doodgewoon niet, tot jolijt van de andere passagiers. Ik heb een locale krant in de hand met twee foto’s op de frontpagina; het typische bijna iconische portret van bin Laden in Afghaanse tribale outfit, inclusief kalasjnikov, op de andere foto iets wat op een stukgeschoten hoofd lijkt (het nepportret van de zogezegde dode bin Laden wat al sinds 2009 op het internet de ronde doet). ‘Dit is Bin Laden’ schreeuw ik over het getoeter heen ‘hij werd gisteren door het Amerikaanse leger gedood’. ‘Vertel me iets wat ik nog niet weet’ roept een medepassagier me in het oor. Het interesseert hun duidelijk minder dan de stijging van de prijs van de uien waarover de discussie nu verder wordt gevoerd.

De studenten aan de universiteit van Chittagong daarentegen hebben wel interesse. ‘Enkele dagen geleden verklaarde Khaddafi dat zijn jongste zoon werd gedood door NATO- bombardementen in Tripoli, maar Amerika en de NATO geloven Khaddafi niet omdat hij het lijk van zijn zoon niet heeft getoond, en gaan daarom onverminderd verder met bombardementen op weerloze burgers’ raast Hira, een eerstejaarsstudent filosofie, ‘waarom zouden wij dan nu de Amerikanen moeten geloven dat Bin Laden dood is, waar is zijn lijk?’. Iemand anders vraagt zich af waarom de Amerikanen het lijk van Bin Laden niet hebben overhandigd aan zijn familie in Saoedi Arabië. ‘Die kunnen met het lijk doen wat ze willen, maar het dumpen in de oceaan is fout, dat is tegen onze godsdienst!’

Andere studenten verklaren dat Bin Laden nog leeft, maar iemand beweert dat hij al jaren dood is, gestorven aan de gevolgen van een nierziekte die hij had opgedaan toen hij in erbarmelijke omstandigheden, verstopt in de grotten in Afghanistan, Al Qaeda”s activiteiten en aanslagen coördineerde. Osama bin Laden zou zelfs fan zijn geweest van ‘Arsenal’, de voetbalploeg in Noord-Londen. Er doen zoveel krankzinnige verhalen de ronde over Bin Laden dat hij van de CIA de bijnaam ‘Elvis’ kreeg.

Bin Laden heeft echter nooit in een grot gewoond, hij genoot een relatief luxueus en beschermd bestaan, hij bezat geen persoonlijk fortuin waarmee hij zijn terroristenclub spijsde, hij kon ruimschoots rekenen op royale donaties uit voornamelijk Saudi-Arabië, en alhoewel hij rechtstreeks schuldig is aan massamoord, was hij niet rechtstreeks betrokken bij alle terroristenaanslagen die hem in de schoenen worden geschoven.

Voorzichtige officiële reacties

Het officiële perscommuniqué in Bangladesh (een seculair moslimland), in verband met de dood van Bin Laden, is voorzichtig: ‘we hebben ons steeds uitgesproken tegen elke vorm van terrorisme, waar dan ook’, klinkt het moedig. Maar de huidige regerende partij wordt door islamistische hard-liners, die deel uitmaken van de oppositie in Bangladesh, beschuldigd van activiteiten tegen de Koran en daarom als godslasterlijk. De vrouwelijke eerste minister, zelf moslim, eist meer rechten voor vrouwen in Bangladesh en dat blijkt een doorn in het oog van de moslimextremisten, die al een paar keer massaal op straat zijn gekomen om de huidige regering uit te dagen tot een confrontatie.

Net zoals andere gematigde moslimlanden kan ook de regering in Dhaka zich niet veroorloven om dergelijke godsdienstfanatici tegen zich in het harnas te jagen. Elke uitspraak ten gunste van Amerika, volgens de extremisten ‘de Grote Satan’, waartegen Bin Laden als jihadist (heilige strijder), een heilige oorlog voerde, kan tot rellen lijden in eigen land en misschien zelfs de val van de gematigde regering veroorzaken, met alle dramatische gevolgen van dien voor het land.

Indien er echter geen duidelijke reacties komen vanuit de moslimlanden op de dood van Bin Laden, kan dit dan weer door de Amerikanen worden geïnterpreteerd als zouden deze landen wel degelijk sympathieën hebben voor Bin Laden en Al Qaeda, en dus, zoals algemeen aangenomen, niet te vertrouwen zijn. ‘If you’re not with us, you’re against us’. De De Amerikaans president Obama gebruikt dezelfde erg simplistische manier van redeneren zoals zijn conservatieve voorganger Bush het hem heeft voorgedaan.

Het is uiterst dwaas van de Verenigde Staten om te verwachten dat in elk moslimland de mensen massaal op straat zouden komen om de dood van Bin Laden te vieren zoals we dat in Amerika hebben gezien. ‘Het blijft stil in de moslimlanden’ herhaalt een duidelijk verontwaardigde journaliste voor de zoveelste keer op CNN ‘terwijl de moslimwereld wel feest heeft gevierd op 9 september 2001’ (toen Al Qaeda dood en vernieling zaaide in de Verenigde Staten door passagiersvliegtuigen in de Twin Towers en het Pentagon te rammen terwijl een vierde vliegtuig neerstortte in Pensylvania omdat, volgens verklaringen, passagiers de terroristen probeerden te overmeesteren). ‘Niet te begrijpen!’ voegt ze er op een emotionele manier aan toe.

Jawel, er was een kleine domme feestvierende minderheid op 9/11, zoals enkele Marokkaanse jongeren in Borgerhout, in Antwerpen. Maar godzijdank behoren dergelijke hersenloze hooligans meer tot de locale folklore dan dat ze representatief kunnen genoemd worden voor bijvoorbeeld de moslimgemeenschap in België. Dergelijke geïsoleerde incidenten nu veralgemenen is een grove fout van CNN. Moslims wereldwijd hebben duidelijk met afschuw gereageerd op de aanslag van 9/11, ze waren diep geschokt omdat hun godsdienst, de islam, door een volslagen gek zoals Bin Laden, werd gebruikt als ideologisch excuus om dergelijke verschrikkelijke misdaden tegen de mensheid te plegen.

Moslims hebben geen reden tot feestvieren

Tijdens de eerste Golfoorlog, 9/11, de Amerikaanse invasie in Irak en Afghanistan, de Arabische revolutie, de NAVO-bombardementen op Libië, en de recente ‘terechtstelling’ van Bin Laden in Pakistan verbleef ik ofwel in het Midden-Oosten, Noord-Afrika, of in (Zuid-) (Oost-) Azië. Op geen enkel ogenblik heb ik me bedreigd gevoeld en de meeste protesten en massademonstraties tegen bijvoorbeeld de Amerikaanse invasie in Irak of Afghanistan, beperkten zich tot het schreeuwen van slogans, of het verbranden van Amerikaanse vlaggen, of van de beeltenis van een of andere president of staatshoofd. Vaak werd de sfeer grimmig, maar nooit echt gewelddadig.

Er was opvallend meer agressie en haat in wereldwijde protesten tegen de publicatie van bepaalde cartoons (in de Deense ‘Jyllands Posten’ waarin de spot werd gedreven met de profeest Mohammed) of met de publicatie van een boek (de ‘The Satanic Verses’ van Salman Rushdie). Verschillende ambassades en buitenlandse missies van de Verenigde Naties werden telkens door duizenden uitzinnige godsdienstfanatici aangevallen, vernield en in brand gestoken, mensen werden vermoord.

Dergelijke protesten ontstonden echter nooit spontaan, en vonden pas plaats na weken van intensieve organisatie en de mobilisatie van verschillende radicale en extremistische militante Islamistische groepen wereldwijd. Er is reële kans dat dit nu ook het geval is en dat het daarom voorlopig opvallend stil blijft in landen zoals Soedan, Jemen, Somalië.

Een andere reden waarom het stil blijft in de Islam-wereld is dat de meeste slachtoffers van Bin Laden en zijn Al Qaeda moslims zijn. De oorlog die Bin Laden verklaarde aan de ‘kaffirs’ (ongelovigen) in het Westen en meer bepaald Amerika en Israël werd en wordt voor het grootste deel in Moslimlanden gevoerd waardoor de voorbije decennia duizenden moslims, kinderen, mannen en vrouwen, genadeloos werden afgeslacht in terroristische aanslagen uitgevoerd door geradicaliseerde Moslimbroeders, geïnspireerd door de fascistische ideologie van een Bin Laden en zijn mentor al-Zawahiri. Osama bin Laden mag dan dood zijn, maar hoeveel nieuwe Bin Ladens staan te trappelen in de coulissen om de fakkel over te nemen? Hebben moslims wereldwijd een reden tot feest vieren? Moslims hebben nooit de Amerikaanse obsessie voor Bin Laden gedeeld, ze waren bezig met de realiteit aan de grond, namelijk de dagelijkse confrontatie met terrorisme, aanslagen en geweld in hun eigen land (een bewijs hiervan is de recente bomaanslag in Marrakesh, Marokko waar niet enkel buitenlanders werden gedood, maar opnieuw ook moslims).

Bin Laden kreeg de hoogste beloning voor zijn misdaden tegen de mensheid…

Zakir, eindejaarsstudent ‘English Literature’ zegt me dat Bin Ladens dood moet gezien worden tegen de achtergrond van de huidige Arabische revolutie. ‘Het succes van de Arabische Revolutie is het niet-religieuze karakter ervan’, verklaart hij. De meeste andere studenten gaan daarmee akkoord alhoewel een paar de wenkbrauwen fronsen. Ik vraag hem wat hij bedoelt. ‘In Egypte, Jordanië, Tunesië gaan moslims en christenen massaal de straat op, mannen en vrouwen, schouder aan schouder, en wat deze mensen eisen is meer vrijheid, niemand heeft het over islam of een kalifaat.’ Daarmee verwijst hij naar Bin Ladens wens om alle moslimlanden te verenigen onder één noemer, een kalifaat, met de sharia (moslimwet) als grondwet, en met Amerika en het Westen als gemeenschappelijke vijand. Een vijand die volgens Bin Laden, in pure Nazi-stijl, met alle middelen gestraft en desnoods uitgeroeid moest worden. De Arabische Revolutie moet een enorme teleurstelling zijn geweest voor Bin Laden.

‘Justice is done’ zegt een boekenverkoper in Dhaka, ‘dat beweert president Obama toch met de terechtstelling van Bin Laden, is het niet?’ Hij kijkt me even vragend aan van tussen zijn stapels vergeelde boeken en gaat dan verder, ‘wel, vroeger was gerechtigheid iemand in beschuldiging stellen, een rechtzaak met een rechter, advocaten en een openbare aanklager, een uitspraak door een jury, een gevangenisstraf, … nu krijgt de verdachte een kogel door het hoofd zonder vorm van proces’. Hij voegt er sarcastisch aan toe ‘is dit het soort gerechtigheid wat we mogen verwachten van iemand die de Nobelprijs voor de Vrede heeft gewonnen?’.

Volgens hem was het beter geweest om Bin Laden voor levenslang op te sluiten in een ondergrondse kerker ‘want’ zo zegt hij terecht ‘Bin Laden is als Moslim nu een martelaarsdood gestorven, zoals hij altijd had gedroomd, sterven als volwaardig jihadist in een gevecht met de Amerikaanse kaffirs, en dit geeft hem een rechtstreeks ticketje naar het paradijs waar een paar dozijn maagden hem opwachten, … Bin Laden werd niet gestraft voor zijn misdaden tegen de mensheid, maar kreeg de hoogste beloning … dankzij de Amerikanen …, dat kunnen wij als moslims niet vatten, … dat was absoluut dom van Amerika, …waar is onze gerechtigheid nu …?!’

Willy Legendre

(De auteur is oud-oorlogsverslaggever en was jarenlang coördinator voor Artsen zonder Grenzen in het Midden-Oosten, Noord-Afrika en Zuid-Oost-Azie, waar hij nu woont en werkt)

@Allen: reageren op deze bijdrage impliceert dat u instemt met de regels voor deelname aan onze discussieforums; lees ze dus - mod)