Het was weer zover. Tijdens een van mijn lezingen kreeg ik de commentaar die ik meermaals heb gehoord en vooral gevoeld. ‘Ik zie de meerwaarde van uw documentaire niet’, was de reactie van een dame uit de zaal, na de presentatie van mijn documentaire ‘Bxl stad zonder eigenaar’, die acht Brusselse jongeren aan het woord laat. Ze hebben het over hun relatie met Brussel, het belang van taal, identiteit, vooroordelen en andere thema’s.
Als ik dan vraag: ‘Kan u uitleggen waarom?’, dan krijg ik altijd dezelfde reactie terug. Dit zijn positieve verhalen, dit zijn idealisten en het is zelfs wel eens gebeurd dat men het over hooggeschoolde naïevelingen had. Ik voel frustratie en vraag me af : waaruit komt die frustratie?
Het antwoord hoef ik niet te raden, want deze mensen komen die regelmatig zelf toelichten. Ze hebben verwachtingen. Ze verwachten verhalen zoals die in de media verschijnen, over moeilijke jongeren, kansarme jongeren en ze verwachten zeker niet de verhalen zoals die van ‘mijn’ jongeren in de documentaire.
Ik ben het ermee eens dat we ook de verhalen van wat we vandaag ‘kansarme’ jongeren noemen naar buiten moeten brengen, maar als Brusselse jongeren die in perfect Nederlands duidelijk en zonder omwegen hun visie geven over verschillende thema’s, opeens geen Brusselaars zouden zijn omdat ze niet passen in het clichématige stereotype beeld van de Vlaming over de Brusselse jongeren, dan toont dat vooral hoeveel werk er nog aan de winkel is.
Stereotypes
Er is nog veel werk voor de boeg voor de Brusselse jongeren, maar ook voor de modale Vlaming die alle realiteit alleen uit eigen bril bekijkt. We kunnen blijkbaar niet anders dan negatieve verhalen vertellen over hoe waardeloos, nutteloos, ondeugdelijk onze Brusselse jongeren zijn. ‘Uitschot’, ‘afval’ dat op straat hangt, geen respect toont, geen gezag kent en wiens ouders geen controle over hen hebben, wiens ouders even hard hebben gefaald als de jongeren zelf. Dat is het beeld dat men bevestigd wil zien als het over de Brusselse jongeren gaat.
Wel, voor iedereen die gelooft dat dit de enige realiteit is in Brussel, wordt het echt wel tijd dat u van post verandert. Want, het is waar dat Brussel die types herbergt die van alles uitspoken, zoals in elk stad, maar het is ook waar dat de overgrote meerderheid strijdt om de eigen situatie en om een positie te vinden in de samenleving en om die situatie en positie te verbeteren, ook al verkeren ze in moeilijke sociale, economische en politieke omstandigheden.
Maar ik begrijp dat het pijnlijk moet zijn voor veel van die Vlamingen die komen klagen over teveel ‘positieve’ verhalen, want deze confronteren hen met hun marginale stereotypes. En deze confronteren hen vooral met het inzicht dat deze Brusselse jongeren zich thuis voelen in de stad en positief zijn over Brussel. Dat moet pijnlijk zijn voor wie geen band kan creëren met Brussel, voor wie vol minachting naar Brussel kijkt, voor wie gelooft dat Brussel een vat vol problemen is, voor wie Brussel (strategisch) niet wil laten vallen, terwijl de stad omarmen nooit een optie is.
Voorbeelden
Een tijd geleden had Jan Goossens het over ‘zijn’ Brusselaars: Stromae en Nabil Ben Yadir. Gerespecteerde namen, niet alleen in Brussel, maar ondertussen ook op internationaal niveau.
‘Mijn’ Brusselaars zijn niet bekend, maar zijn even belangrijk voor Brussel. Het zijn jongeren die zich inzetten voor de stad. Jongeren die zich engageren voor andere kinderen en jongeren in hun eigen wijken.
Laat me kort twee van die jongeren voorstellen. Stella, nog geen twee jaar in Brussel en ze spreekt al perfect Nederlands. Ook al heeft ze geen zekerheid of ze in ons land mag blijven, toch is ze volop bezig als animatrice met jongeren en ouderen. Ze wil een eigen project opzetten voor de kinderen in haar buurt (Anneessens) zodat die kinderen naar buiten komen en in contact komen met elkaar.
De Schaarbekenaar Soufiane is een andere Brusselaar, die, samen met een groep vrienden, één op één begeleiding biedt voor kinderen in de eigen wijk. Ze motiveren deze kinderen en jongeren om hun best te doen en te slagen op school. Ze (allemaal perfect tweetalig en hoogopgeleid) willen een rolmodel zijn en organiseren uitstappen met die kinderen en jonge tieners zodat deze in contact komen met andere talen, mensen, culturen en plekken in de stad. Ze vervullen de rol van oudere broers en zussen die het zelfvertrouwen van deze kinderen/jongeren willen vergroten.
Dit zijn ook Brusselaars en hun verhalen mogen bekend worden gemaakt, want Brussel heeft veel jongeren die veel in hun mars hebben. Daarom is het hard nodig dat we in deze jongeren investeren. Investeren in deze jongeren is investeren in een betere toekomst voor Brussel.
Bleri Lleshi
(De auteur is filosoof en werkt als begeleider bij Alba vzw in Brussel. Hij schrijft dit opiniestuk in eigen naam)
@Allen: reageren op dit bericht impliceert dat u instemt met de regels voor deelname aan onze discussieforums, lees ze dus - mod
07/05/2011 om 19:37
Mr Lleshi,
Ik heb mij in het verleden al meerdere keren “niet-zo-positief” uitgelaten als reactie op uw opiniestukjes. Wanneer u nu schrijft dat er ook “andere” Brusselaars zijn, Brusselaars met een positieve ingesteldheid, dan kan ik dat (naar ik vermoed met vele anderen) alleen maar toejuichen en u gelijk geven om dit onder de aandacht te brengen.
Laat ons hopen dat de motivatie van uw voorbeelden erg aanstekelijk werkt. Misschien moest de media deze mensen maar eens aan het woord laten bij het eerstvolgende incident in Hofstade of zo, kwestie van een objectieve mening in het debat te krijgen?
07/05/2011 om 19:48
gaat eens in brussel wonen ge moet blind zijn voor het niet te zien maar hoop doet leven er is nog veel werk
07/05/2011 om 20:28
Jammer genoeg moet ik de auteur gelijk geven. Ik merk soortgelijke reacties al te vaak in mijn eigen omgeving van mensen die Brussel louter van de tv en de krant kennen. Het is hopen dat artikels zoals dit ogen kunnen openen, maar ik blijf sceptisch.
07/05/2011 om 22:29
tja,
ik vind die succesverhalen altijd hartverwarmend, en ik ben altijd blij dat een stereotiep niet beantwoordt wordt. Ik zou graag eens een opiniestuk willen lezen over wat vooroordelen eigenlijk zijn, en waarom de mensheid deze techniek ontwikkeld heeft. Wat was de sociologische of sociale zin om mensen te labelen.
Zo loopt U dadelijk te zwaaien met het feit dat Stella na twee jaar al perfect Nederlands spreekt, natuurlijk juich ik dat toe, het zal haar kansen op de arbeidsmarkt sterk vergroten, en als het frans haar 1ste taal is, dan scoort ze al hoger dan ik … Proficiat, Van mij mag die juf gelijk blijven want die doet blijkbaar haar best, terwijl anderen wordt verteld hoe ze moeten liegen om geregulariseerd te worden.
Aan de andere kant, als ze geen Nederlands zou spreken, dan nog is er de mogelijkheid op een positief verhaal.. Ik bedoel maar.. Verval je zelf niet in stereotypes??? .zoiets van; ze is tweetalig dus dat kan geen slecht verhaal zijn (voor mij natuurlijk waar).
Niks liever dan dat deze maatschappij ook mede de maatschappij wordt van de allochtonen omdat zij mee verantwoordelijkheid dragen, en dan zijn we natuurlijk met iets anders bezig… Wat is verantwoordelijkheid dragen? Ik heb daar natuurlijk mijn definitie van
Marc
08/05/2011 om 08:53
Dat de Brusselse jongeren niet allemaal in Hofstade zaten had ik al opgemerkt. En dat de meerderheid van de duitsers in hun hart zeker geen nazis waren in de jaren dertig, is ook waar, maar het nazisme overheerste en tergde toch uiteindelijk de maatschappij.
08/05/2011 om 09:02
Proficiat voor Stella en Soufiane. Goed om te weten.
Zij lijken hun talenten positief aan te wenden.
Hopelijk zien en begrijpen die anderen dat dit een kans op succes is .
Echter, in deze immer sneller globaliserende wereld is niets zeker, en moet er élke dag keihard geknokt worden om zijn plaats in de samenleving te veroveren en te behouden.
Niet te veel jammeren, maar de koe met de horens vatten, en vooruit met de geit.
De enige afdoende oplossing is dat financiële en politieke machthebbers ervoor (kunnen) moeten zorgen dat mensen niet meer hoeven te emigreren. Dat lokale leiders zich niet meer laten omkopen en vervolgens alle inkomsten in een privé potje stoppen bij Westerse banken, die daar dan zéér geheimzinnig over doen, en met allerlei moeilijke woorden een uitleg proberen aan te geven.
Dat afgestudeerden uit ontwikkelingslanden zich na hun studies in Parijs, London, Chicago of gelijk waar, terug naar hun land keren om hun land te helpen met zijn ontwikkeling. Maar het is o zo verleidelijk om in het westen vet betaalde jobs te bekleden of om zelf aan de vetpotten te zitten in eigen land.
Congo, Nigeria en een hoop andere landen, herbergen de grootste minerale grondstoffen op hun grondgebied, en toch zijn ze “straatarm”.
Gisteren konden we op Canvas zien hoe China Africa aan het plunderen is. Net zoals het Westen dat deed, en nog doet.
Waarom laten die lokale leiders dat toe?
Juist ja, graaicultuur.
Het is afwachten of de huidige Arabische revoluties iéts zullen veranderen voor de lokale burgers.
Het blijft bang afwachten indien de nieuw verkozen president van Ivoorkust Ouatarra, toch een ex IMF directeur, ook maar iets ten goeden van zijn land zal presteren?
En last but not least, ware het wenselijk dat er voor eens en voor altijd een “scheiding van kerk en staat” komt. Wereldwijd.
08/05/2011 om 15:13
Hey Man,
Echt dat is echt een goed artikel. Het komt er eigenlijk altijd op neer dat de media altijd maar aandacht geeft aan wat ze graag wil tonen.
Namelijk problemen… Wat denken de mensen? Dat Brussel alleen een stad is maar met slecht opgevoede Brusselaars? Dat een allochtoon (stom woord) gelijk is aan een probleem…
Kom eens naar Brussel zonder vooroordelen, leer de mensen kennen, enzovoort…
Molenbeek is een gemeente met meer dan 90 000 mensen, een stad opzich. Denken de mensen nu echt dat daar alleen zotten bij zijn.
Ja dat is het gevoel dat ik heb, als ik alle commentaren lees op verschillende websites op bepaalde artikelen.
09/05/2011 om 08:13
Om het recreatiedomein De Ster in Sint Niklaas leefbaar te houden is het nodig om maatregelen van tijdens de bezetting weer boven te halen. “Papieren mitt?” en elke busganger van Antwerpen fotograferen. En nu niet afkomen dat er in Antwerpen geen recreatiedomeinen zijn, Hoeveel keren is Sint Annkeplaasj al gemolesteerd geweest ….???
09/05/2011 om 08:27
mijnheer bleri,
wij ” belgen” zijn volgens u bevooroordeeld en racistisch.
hoe verklaart u dat wij vrijuit kunnen wandelen in de matongowijk ook ’s avonds.
en in de wijken waar uw mensen wonen men zelfs overdag nog niet durft te komen als
vreemdeling wel te verstaan want dat zijn wij daar in de ogen van uw volk.
uw opinistukken bewijzen dat u de slogan ” eigen volk eerst” hoog in het vaandel voert..
lees eens de open brief die Lucas Van Der Taelen vorig jaar heeft geschreven.
toch een personaliteit als brusselaar.
09/05/2011 om 10:01
Prachtig stuk.
09/05/2011 om 16:23
Waarover gaat dit eigenlijk ? Uitgeraard zijn er positieve mensen die toffe en goeie dingen doen, overal ter wereld, en ook in Brussel, en dat mag zeker eens gezegd worden.
Maar als dat moet bewijzen dat die zure Vlamingen altijd weer met een scheef oog naar dat rotte brussel kijken, dan gaat mr Lheshi zoals gewoonlijk uiterst links uit de bocht. Ten eerste is zijn beeld over de zure vlaming die brussel niet moet en van brussel niks begrijpt al even stereotiep en cliché in de andere richting. Ten tweede ontkracht hij daarmee geenszins de feiten over de Brusselse realiteit : de werkloosheidscijfers, de criminaliteitsscijfers de armoede en wat elk mens kan zien als hij in bepaalde buurten rondloopt. Met zure vlamingen heeft dat niks te maken, wel met een hardnekkige linksigheid bij sommigen die ons blijven willen doen geloven dat het wel goedkomt met al die multiculturaliteit waar ze zo hard voor gevochten hebben. Het toppunt is dan nog dat Stella en Souffiane net bewijzen dat wij autochtonen net wél volop kansen geven aan migranten die echt willen, en dat migranten helemaal niet zo slachtofferachtig zijn als vele linkse broeders ons willen doen geloven. Het is ook nooit goed, Mr Llhesi.