Finland, vaak weinig opvallend, maar de afgelopen weken een ware kopzorg voor Europa. De verantwoordelijke hiervoor is de partij van de Ware Finnen. Sinds de verkiezingen op 17 april 2011 teisterde de partij zowel de binnen als de buitenlandse politiek met een populistisch, eurosceptisch en immigratiekritisch partijprogramma.
Van een marginale partij met 5 zetels zijn de Ware Finnen uitgroeit tot de derde grootste partij met 39 van de 200 zetels. Enkel de Conservatieven en de Sociaaldemocraten gaan hen voor. Toen vorige week duidelijk werd dat de partij voor de oppositie koos, waren vele Finnen opgelucht. Toch vragen velen zich af hoe het zover is kunnen komen?
Populisme
Het anders vrij saaie politieke landschap in Finland is grondig veranderd sinds de verkiezingen. Het zat eraan te komen. Ook in andere Scandinavische landen is er een doorbraak van rechtse partijen met Sverigedemokraterna in Zweden als het meest recente voorbeeld. In Finland zet deze tendens zich verder. De Ware Finnen hebben hun stem doen horen met een populistische retoriek. Hun leider Timo Soini mag zonder twijfel deze eer opstrijken. Fysiek weinig aantrekkelijk, maar een man van het volk en op retorisch vlak onklopbaar. Op dat punt zou je hem kunnen vergelijken met Bart De Wever. Zijn populistische uitspraken vallen blijkbaar in goede aarde. Zeg nu zelf: Wie wil er nu geen belastingverlaging? Hogere pensioenen? Meer jobs? Minder bureaucratie? Op mijn stem kunnen ze in ieder geval rekenen!
Tot je hun partijprogramma beter doorleest. De Ware Finnen staan voor één land, één volk en één taal. In de eerste plaats zijn ze een nationalistische partij. Zoals ze zelf aangeven behoort Finland voor eeuwig en altijd toe aan de Finnen.De partij gaat uit van het idee dat dit geografische gebied altijd voorbestemd is om Finland te worden. Een beetje het beloofde land voor de Finnen. Dit houdt ook in dat de Finnen één volk moeten zijn met één cultuur. Voor hen is er geen plaats voor immigranten en subculturen. Die moeten zich vanzelfsprekend conformeren.
De eenheidscultuur moet staan voor traditionele familiewaarden. Homoseksualiteit wordt niet getolereerd en de vrouwen mag niet aangemoedigd worden om te studeren, maar moeten in de plaats kinderen krijgen en thuis blijven. Eén cultuur betekent ook één taal. Finland is officieel tweetalig (Fins en Zweeds). Officieel heeft 5,5% van de bevolking Zweeds als moedertaal. Anders dan België zijn er geen taalgrenzen in Finland. Vergelijk de situatie met Brussel, maar een uitgestrekter tweetalig gebied langs de hele Finse kustlijn. De Ware Finnen zien het nut niet in van tweetaligheid. In het taaldebat pleiten ze voor afschaffing van Zweeds als officiële taal. Finstaligen moeten volgens hen niet ”gedwongen” worden Zweeds te leren. Een beetje zoals Vlamingen die wel meer dan eens geklaagd hebben over de lessen Frans. Of dit terecht is, mag u zelf uitmaken.
Wat ten slotte ook opvalt, is dat de Ware Finnen veel ideeën in hun partijprogramma opnemen, maar weinig concrete voorstellen uitwerken. Doordat de partij altijd in de oppositie zat, heeft ze nooit luidop moeten denken om echt politieke vooruitgang te verwezenlijken. Tot nu toe was het voldoende om ”ja” of voornamelijk ”neen” te zeggen.
Finland en de EU
Dat de Ware Finnen zijn kunnen uitgroeien van een marginale partij tot de derde grootste partij is ongezien in de Finse politieke geschiedenis. Traditie wil dat de drie grootste partijen een meerderheidscoalitie proberen te vormen. De regeringsvorming kwam onder druk te staan nadat de twee grootste partijen besloten het Europese steunpakket voor Portugal goed te keuren. Vooraf hadden de Ware Finnen al aangegeven dat dit voor hen ondenkbaar was, waarop de partijleiding abrupt besloot uit de onderhandelingen te stappen. Zo veroordeelden ze zichzelf opnieuw tot de oppositie.
Voor vele Finnen is dit het teken dat de Ware Finnen weigeren hun verantwoordelijkheid op te nemen. Het toont vooral dat de partij niet bereid is compromissen te sluiten. Zij die op de Ware Finnen gestemd hebben daarentegen, vinden net de partij ergens voor staat. Hun sympathie en vastberadenheid is enkel gesterkt. Bovendien zien ze de Ware Finnen als de martelaren van de Finse politiek, een rol die de partij maar al te graag op zich neemt.
Het euroscepticisme in Finland is misschien vreemd voor een land als België in het hart van Europa. Er is niet één reden, maar een aantal factoren die spelen: bijvoorbeeld Nokia dat zijn jobs in Finland terugschroeft, een welvaarstaat in verval, de economische crisis, enz. Wat je ook vaak hoort is dat Finland haar autonomie niet wil opgeven. Het land is slechts onafhankelijk sinds 1917 en heeft daarna nog de hete adem van de Sovjetunie in zijn nek gevoeld.
Het feit dat de EU meer en meer bevoegdheden naar zich probeert toe te trekken verontrust menige Fin. Zij vinden gehoor bij de Ware Finnen. De partij vindt het vooral onaanvaardbaar dat Fins geld gebruikt wordt om landen als Griekenland en Portugal te steunen, omdat deze landen – volgens hen – het geld enkel gebruiken om hun eigen zakken te vullen. In plaats van steunpakketten naar andere landen te sturen, kan het geld beter gebruikt worden om minderbedeelden in Finland te helpen. Eigen volk eerst, zo klinkt het. De ironie zit er net in dat Finland tot de EU is toegetreden toen de Finse economie na de val van de Sovjetunie in elkaar stortte. Een feit dat maar al te graag genegeerd wordt.
Wakker worden in een ander land
Ook al klinkt het alsof Finland figuurlijk in een duistere periode is terecht gekomen, toch hebben de Ware Finnen een positieve verandering teweeggebracht. Sinds de verkiezingen praten de gewoonlijk iets wat terughoudende Finnen openlijk over politiek. Ook op Facebook en Twitter kon je een vloed van verontwaardigde reacties lezen na de verkiezingsuitslagen. Het ging van mensen die hun koffers aan het pakken waren tot wanhopige oproepen tot demonstraties. Deze verkiezingen zijn een schok geweest voor de Finse bevolking, met naschokken tot in Europa. De andere politieke partijen hebben nu vier jaar de tijd om zich te bewijzen, om te tonen dat er een ander alternatief is voor de Ware Finnen, een alternatief voor populisme en extreem nationalisme.
Pieter Claes
(De auteur studeert Cultuur en Communicatie aan de Universiteit Helsinki en woont al verschillende jaren in Finland)
@Allen: reageren op deze bijdrage impliceert dat u instemt met de regels voor deelname aan onze discussieforums; lees ze dus - mod
17/05/2011 om 15:26
Interessant artikel! De Finse politiek komt niet zo vaak in het nieuws!
17/05/2011 om 17:15
“Op dat punt zou je hem kunnen vergelijken met Bart De Wever. Zijn populistische uitspraken vallen blijkbaar in goede aarde. Zeg nu zelf: Wie wil er nu geen belastingverlaging? Hogere pensioenen? Meer jobs? Minder bureaucratie? Op mijn stem kunnen ze in ieder geval rekenen!”
ok begrepen
marc
17/05/2011 om 20:40
@marc Leys
Kent u een partij in België die deze dingen niet propageert?
17/05/2011 om 21:36
Wie pleit voor het behoud van de eigen identiteit en bijvoorbeeld een inspanning vraagt aan migranten om zich a.u.b. een beetje te integreren en respect te hebben voor de wetten, taal en cultuur van hun nieuwe “thuis” wordt bestempeld als extreme nationalist, racist en onverdraagzame populist…
Een ietsje meer objectiviteit en een ietsje minder tendentieuze berichtgeving ware toch zoveel aangenamer.
Koen.
17/05/2011 om 23:01
In verband met de houding van de Ware Finnen inzake de EU-”hulp”-pakketten, is Timo Soini’s recent opiniestuk in The Wall Street Journal een absolute “must read”. Soini wordt wel ‘ns vergeleken met De Wever. Zijn schrijfsels zijn alleszins van dezelfde hoge kwaliteit.
Ik ben een overtuigd Europeaan; maar ik ben het 100% eens met elk woord dat Soini in dit stuk schrijft.
18/05/2011 om 00:18
>> “Zoals ze zelf aangeven behoort Finland voor eeuwig en altijd toe aan de Finnen. De partij gaat uit van het idee dat dit geografische gebied altijd voorbestemd is om Finland te worden. Een beetje het beloofde land voor de Finnen.”
Maar goed dat het beloofde land voor “dé Finnen” niet buiten Finland ligt. Dat zou nogal wat geven…
Wat is er eigenlijk mis met “Finland voor de Finnen”, “Zweden voor de Zweden”, “Amerika voor de Amerikanen”?
(Voorbestemd om) Finland “te worden”? Finland /is/ toch al Finland? Het moet het toch niet meer “worden”? Is er iets verkeerd mee dat Finland Finland is en blijft?
Ik moet zeggen dat ik van dat deel weinig begrepen heb…
Weet er overigens iemand waar ik een letterlijke vertaling kan vinden in het Nederlands of het Engels van het manifest van de Ware Finnen? Men heeft me ooit eens gezegd: “veel kranten lezen en er niets van geloven.” Ik wil het dus allemaal ook eens met eigen ogen zien. Ik heb nu eenmaal niet zoveel vertrouwen in anti-populistisch populisme.
>> “De Ware Finnen zien het nut niet in van tweetaligheid. In het taaldebat pleiten ze voor afschaffing van Zweeds als officiële taal.”
Ik las dat ze het Zweeds als verplichte tweede taal in het onderwijs willen afschaffen.
>> “Of dit terecht is, mag u zelf uitmaken.”
Wat mij net interesseert, is /uw/ mening daarover, en de argumentatie erachter. Aan de hand van argumenten kunnen we debatteren over de vraag of hun stellingen terecht zijn. Of niet zijn. Of in welke mate.
Ik ben het wel eens met de conclusie: het debat is geopend, en dat is positief.
18/05/2011 om 02:09
@Koen Bosman: Extreemrechtse gedachtegangen houden veel meer in dan enkel anti-immigratie, en ik denk dat dit opiniestuk dat net mooi uitwijst! Ik hoop alleszins dat u niet van mening bent dat homoseksualiteit, anno 2011, nog steeds een doodzonde is, dat we in deze tijden van globalisatie genoeg hebben aan één taal die op wereldvlak vrijwel geen invloed heeft (zoals het Fins), en dat vrouwen in de keuken horen in plaats van buitenshuis. En dat zijn slechts de voorbeelden die de auteur hier aanhaalt, het gaat nog eens véél verder dan dat. Zowat alle Zweedstaligen die in Finland wonen, spreken ook Fins, maar moet hun taal daarom afgeschaft worden?
Zelf woon ik in Zweden trouwens, waar Sverigedemokraterna inderdaad een serieuze indruk hebben nagelaten in september. In een land waar ze zelfs Sami als een officiële taal beschouwen en dat al eeuwenlang bekend staat als een open maatschappij, is ’slechts’ 4% van de stemmen voor extreemrechts enorm veel. Finland is altijd een pak gematigder geweest, maar ook daar is het een veel grotere choque dan in grote delen van Europa.
Immigratie op zich is een heel andere discussie, waar veel dingen bij komen kijken die totaal niet gerelateerd zijn aan racisme. Maar u mag de agenda van de Ware Finnen gerust zelf door nemen, ze winden er zeker geen doekjes - dus het is niet enkel populistische praat, want ze weten goed genoeg waarmee ze bezig zijn.
18/05/2011 om 04:54
zéér herkenbaar inderdaad
doch niet alleen voor NV-A (zie de thema’s van migratie en asiel, rol van de eu, belastingen …)
en dat Siegfried (de naam al) toch een beetje fins heeft…
al is die man wel op alle markten thuis
18/05/2011 om 08:23
“populistisch, eurosceptisch en immigratiekritisch partijprogramma.” Wat is hier eigenlijk verkeerd aan? Of moeten wij verder gaan met rond een overstromend gebied steeds maar meer dijkjes te bouwen ipv de sluizen dicht te zetten?
18/05/2011 om 10:03
Mijn begrip van de NVA is dat ze in de eerste plaats ijveren voor objectieve rechtvaardigheid en gelijkwaardigheid (bijvoorbeeld solidariteit: OK, maar mét responsabilisering) en zijn ze meer dan redelijk te noemen (de voertaal in de regeringsonderhandelingen is die van de minderheid in ons land, namelijk Frans).
Ik heb dan ook moeite met de manier waarop a. intussen uitgeholde begrippen als solidariteit, nationalisme, populisme etc. misbruikt worden of b. mensen worden gediaboliseerd om zeker niet op de essentie in te moeten gaan (= weinig of geen responsabilisering, 2 democratieën die gedwongen worden tot onmogelijke compromissen (lose-lose), gedrochtelijke structuren, torenhoge staatsschuld, belachelijk hoge belastingen op lonen, belachelijk lage pensioenen etc.).
De auteur zegt: “Zoals ze zelf aangeven behoort Finland voor eeuwig en altijd toe aan de Finnen.De partij gaat uit van het idee dat dit geografische gebied altijd voorbestemd is om Finland te worden.” Dit lijkt voor mij verdacht veel op de houding van de blinde Belgicisten die iedere allusie op ‘een mogelijkheid dat België misschien eventueel ooit ophoudt met een zinvol kader te zijn’ afdoen als weerzinwekkend en ondenkbaar. Het argument dat Vlaanderen te klein zou zijn in een grotere Europese context is blabla: het Groothertogdom Luxemburg doet het toch niet zo slecht, dacht ik?
Van mij mag België als federatie voortbestaan, op voorwaarde dat de bestuurlijke niveaus (regeringen) samenvallen met de democratische (je stem bepaalt het beleidsmodel waarin je leeft en de keuzes qua arbeidsmarktbeleid, migratie etc.) en de beheerkundige (iedere entiteit is verantwoordelijk voor haar inkomsten, maar ook en vooral voor haar uitgaven). Maar ik vrees dat dit een onmogelijkheid is gezien alle alarmbellen, minderheidsblokkeringen en andere constitutionele spitsvondigheden die bedoeld zijn om het status quo te bestendigen en te betonneren… tot het onhoudbaar wordt en ontploft.
18/05/2011 om 11:51
Een verhelderend artikel zoals er veel meer zouden mogen zijn.Juiste informatie geven ipv. angst en oppervlakkigheid verspreiden,daar komt een samenleving verder mee.
18/05/2011 om 12:39
Ik betreur het uiteraard dat de Finnen zo sceptisch staan tegenover Europa. maar ik begrijp het wel. In de Baltische staten heb ik net hetzelfde ondervonden. Al die volkeren zijn eigenlijk nog maar recent onafhankelijk, en nu komt de EU hun een stuk daarvan afpakken.
Vandaar… Zij zullen nog moeten leren dat, wil wil het in de komende eeuw nog iets betekenen, Europa zich zal moeten verenigen. Er is geen andere oplossing.
18/05/2011 om 13:23
@ Koen Bosman: Een partij die homoseksualiteit niet accepteert en die vrouwen niet wil laten studeren maar terug naar het aanrecht wil sturen mag van mij zonder meer extreem en onverdraagzaam worden genoemd!
18/05/2011 om 14:05
Zo te zien is de taliban neergedaald in finland?
18/05/2011 om 14:15
@ koen bosmans
Dit is een opiniestuk en dus geen officiële berichtgeving.
De auteur geeft zijn mening, gefundeerd door eigen ervaringen als inwoner van Finland.
Indien u objectiviteit zoekt, kan u beter geen opiniestukken lezen.
Mvg
18/05/2011 om 14:17
Heel Europa gaat gebukt onder de problematiek van de immigratie.
Sarkozy beloofde Frankrijk bij zijn aanstelling als president dat hij de zaak ging oplossen. Zijn populariteit staat momenteel op zero.
Vlaanderen stelt zijn hoop op Bart De Wever en co. Finland stelt zijn hoop op Soini.
Tot deze beide heren binnen enkele jaren worden opgevolgd door weer nieuwe hoopgevers.
Want migratie zal blijven bestaan zoals ook figuren als De Wever en Soini die het volk beloven dat zij met de oplossing komen.
18/05/2011 om 14:39
Waarde Noel,
Het probleem is niet de migratie.
Het probleem is de integratiebereidheid van de (im)migranten, een uitdaging waarin zij moeten bijgestaan worden, dat spreekt.
In eigen land wensen wij eigenlijk dat de migranten, zowel de intranationale, als de internationale, het voorbeeld van de duizenden Vlamingen volgen die zich in de 40er, 50er en vroege 60er jaren in Wallonië gevestigd hebben en daar opgegaan zijn in de lokale bevolking (vide Reynders, Onckelinckx, etc.).
Mvg,
Rudy
18/05/2011 om 18:49
Nu ik merk dat dit artikel veel reacties uitlokt, zou ik als auteur kort een aantal vragen willen beantwoorden.
Finland hoort voor eeuwig en altijd toe aan de Finnen, staat er in het partijprogramma. Dat is een interpretatie van geschiedenis die niet correct is. Finland is de Republiek Finland sinds 6 december 1917. Daarvoor is Finland vele dingen geweest, maar niet de Republiek Finland. Een land is slechts een instelling die op een bepaald ogenblik in het leven wordt geroepen. En dus ook ongedaan gemaakt kan worden zoals Joegoslavië, of de Sovjet Unie. Bovendien impliceert Finland voor Finnen dat iedereen die niet de Finse nationaliteit heeft niet als een deel van de samenleving hoeft gezien te worden. @Jos V. heeft ook gelijk als hij zegt dat België ooit kan ophouden met te bestaan in zijn huidige vorm. Uiteindelijk heeft België ook al in vele andere vormen bestaan (niet eens onder die naam) en lijkt het mij zeker mogelijk dat dat in de toekomst veranderd. Misschien als een staat binnen Europa?
Als je van immigranten gaat eisen dat ze Fins of Belgisch worden, dan vraag ik mij af wat precies Fins of Belgisch is. Is een Belg iemand die frieten met stoofvlees eet, Suske en Wiske leest en supportert voor Kim Clijsters? Hoe kan je überhaupt meten of iemand genoeg geïntegreerd is? Graag hoor ik uw mening.
De Ware Finnen pleiten in de eerste plaats voor het afschaffen van Zweeds als een verplicht vak op school, maar in een later stadium de totale afschaffing van de taal. Want door Zweeds niet meer te erkennen, verliest te taal zijn waarde voor de maatschappij. Als niemand nog bediend kan worden in het Zweeds, wordt Zweeds als overbodig in het openbare leven. Vanzelfsprekend kan je Zweeds niet verbieden in privé situaties, net zoals ik hier Nederlands kan spreken. Vergelijk dit met de NVA die nu ook tevreden is met een verdere federalisatie van België, maar wat uiteindelijk niet hun ultieme doel is.
De Ware Finnen hebben inderdaad een agenda – zoals @Hans schrijft – en schuwen geen harde taal, net als de Sverigedemokraterna in Zweden. Ik heb gezocht naar een vertaling van hun partijprogramma, maar zoals verwacht kan ik niets vinden in het Engels. Enkel toegankelijk in het Fins.
Dank voor uw commentaren tot nu toe.
19/05/2011 om 04:52
Is het grote verschil tussen Finland en België niet dat De Ware Finnen pas 3e en de NV-A wel 1e politieke partij zijn ?
Een wat uit de hand gelopen Calimero grap ?
19/05/2011 om 07:40
Goed en interessant artikel, al is het uiteraard een opinie en hoewel de auteur duidelijk degelijk geïnformeerd is, mis ik toch een paar puntjes.
1. De Perussuomalaiset (”Basic Finns” - Basis Finnen, wat ik een betere weergave vind dan “Ware Finnen”) hebben imo vooral succes door de financiële toestanden in de EU en de wereld. Zoals de auteur aangeeft zitten de steunpaketten aan Griekenland en Portugal de Finnen erg hoog: Finnen zijn mensen die hun schulden terugbetalen (ze hebben alle herstelkosten aan de USSR terugbetaald na hun Continuation War) en stellen efficiëntie en effectiviteit als hoge idealen. Griekse laksheid en leugenachtigheid kunnen ze niet te goed verdragen - en terecht, toch?
Maar belangrijker is dat de Perussuomalaiset ook teren (en niet onterecht, imo) op het feit dat de wereldwijde financiële crisis veroorzaakt is door internationale financiële instellingen, die er alles aan doen om buiten het wettelijk en regulerend kader van de nationale staten te glippen. Dat terwijl diezelfde instellingen wel lustig staten financieel onder druk zetten.
De internationalisering met achterpoortjes en onduikingsmechanismen voor de rijken en machtigen (o.a. banken), in contrast met het relatieve onvermogen van natiestaten en overkoepelende internationale regulators (o.a. EU), maakt dat mensen in Finland (en elders) een hunker hebben naar een simpel model. Zoals een nationale staat die alle maatschappelijke problemen kan aanpakken. Datzelfde fenomeen zie je ook in de VS, Nederland en elders.
Of die nationale staat in de huidige wereld nog werkbaar is, kun je betwijfelen - maar de mechanismes die erachter zitten wegwuiven als “populistisch” of “xenofoob” is geen goed idee denk ik.
2. De Perussuomalaiset zijn geen extreem rechtsen, toch niet in de zin dat het xenofoben zijn. Buitenlanders zijn wel degelijk welkom, maar er moet een bepaalde graad van integratie zijn en er moet een bereidwilligheid zijn om mee te bouwen aan de samenleving. Dat zien we ook elders in Europa (en is ook ergens toch normaal?).
Je mag in deze ook niet vergeten dat Finland erg lang (en nog) een erg homogene samenleving is. Immigratie is hier een relatief nieuw fenomeen.
Finnen en zijn ook trots op hun identiteit: de hele historie met de USSR maakt hun onafhankelijkheid een serieuze zaak - wat zeker begrijpelijk is: Rusland als buurland hebben is nu eenmaal een bijzondere positie in Europa.
3. Dat Zweeds is een interessant facet. Ik kan me inderdaad goed inbeelden dat als je in bvb Joensuu (Noord-Karjala, in het oosten tegen Rusland) of in Kuopio (Savo, Centraal-Finland - merengebied) woont, je aan Zweeds echt geen boodschap hebt. Er is dan wel geen taalgrens zoals in België, Zweeds wordt wel vooral aan de kuststreken gesproken (Vaasa, Kokkola en ook aan de westelijkere delen van de Finse Golf - en natuurlijk op Åland.) Er is ook maar 6% Zweedssprekend volk, dus het is een veel kleinere groep dan de 40% in België.
Veel Finnen hebben op zich niets tegen Zweeds, en hebben er geen probleem mee dat Zweedssprekenden taalkundig en cultureel beschermd worden als minderheid. Maar ik snap ook wel dat in veel gebieden in Finland, Zweeds gewoon een onnodige last is. Een tweede taal als Russisch of Engels is gewoon veel logischer daar.
19/05/2011 om 12:59
Was het niet ierland dat door een referendum het lidmaatschap opzegde van de eu? Was het niet ierland dat na verloop van tijd nattigheid voelde en weer toetrad tot die zelfde eu? Was het niet ierland dat nu dank zij die zelfde eu nog niet failliet is gegaan?Poppulistische (toog) praat gaat er bij velen in als zoete koek.Ook eene zekere jmdd kon dat goed. Daarvoor had je nog eene j-p van rossem.En filip dewinter zijn toogpraat smaakt niet meer.Als er morgen een nieuwe partij ontstaat waarvan hun leider zegt dat iedereen een maand betaald verlof bijkrijgt als ze aan de macht zijn dan kan je er gif op innemen dat die partij direct verkozenen heeft.
21/05/2011 om 06:44
(vervolg op mijn vorige bijdrage) … dat NV-A met 17% de grootste Belgische score haalt, is alleen het gevolg van de communautair geschikte politieke partijen. Zo kom je opgeteld gauw aan een 15 tal onafhankelijke partijbesturen voor het kleine België (ook de interessante inbreng gehoord van David van Reybrouck -auteur van Congo- over de dictatuur van de partijvoorzitters in een steeds meer apolitiek wordend land?). Alleen Groen-Ecolo en klein links slagen nog in gemeenschappelijke, communuautaire standpunten.
Sommigen zien daarin het ultieme bewijs van het niet (meer) functioneren van België. Ik echter volg het ideetje van David (zie hoger).
21/05/2011 om 20:43
@ F.G. : dank voor je uitvoerige commentaar! Dat is het soort nuance waarop ik zat te wachten!