deredactie.be - OPINIE

Geen verandering zonder breedhoeklens

27 / 05 / 2011

De wereldwijde landbouw wordt in de komende decennia geconfronteerd met formidabele uitdagingen. Niet alleen de toenemende vraag naar voedsel voor een groeiende wereldbevolking, maar ook de ontwikkeling van bio-gebaseerde chemie, hernieuwbare energie en het veranderend klimaat zetten het landbouwsysteem in toenemende mate onder druk.

Geschiedenis

Landbouw en veeteelt hebben een bepalende rol gespeeld in de geschiedenis van de mensheid. Tot ongeveer 13.000 jaar geleden was de mens een nomadische jager en verzamelaar. De evolutie nadien naar sedentaire gemeenschappen van akkerbouwers en veehouders vormt de basis voor de ontwikkeling van de gesofistikeerde maatschappij vandaag. Dat geldt ook voor de technologische en wetenschappelijke vooruitgang die we sindsdien gekend hebben.

De eerste West-Europese boeren gebruikten dieren en granen vanuit het Midden-Oosten en Azië. Later werd het “lokale” genetisch materiaal uitgebreid met nieuwe soorten zoals aardappelen en maïs, die ontdekkingsreizigers meebrachten uit andere continenten. De bevindingen van Mendel en de toepassing ervan in de twintigste eeuw zorgden voor een revolutie in de land- en tuinbouw. Het genetisch potentieel van planten en dieren werd door selectie en hybridisatie ingrijpend aangepast met het oog op hogere opbrengsten, hogere efficiëntie en ook om te voldoen aan de eisen van de markt en de vraag van de consument.

Zo evolueert de landbouw door de eeuwen. Dit gebeurt in functie van beschikbaar areaal, grondsoort, klimaat, kennis en kunde van teelttechnieken en beschikbare arbeid en afzetmarkt. Hongersnoden, oorlogen, dier- en plantenziekten maar ook normen en maatschappelijke waarden (of beter eisen en verwachtingen), versnellen evoluties en zetten aan tot verandering. Verandering (transitie is het modewoord hiervoor) vereist evenwel een duidelijk zicht op de mogelijke toekomstverwachtingen. De Vlaamse (en Europese) burger verwacht van de boer dat hij voldoende, veilig, kwaliteitsvol en betaalbaar voedsel produceert. Steeds meer spreekt de burger zich niet enkel uit over het landbouwproduct maar ook over het productieproces.

Toekomst

Heel wat mensen en organisaties ontwikkelen een visie of poneren stellingen over de toekomst van de landbouw. Dit debat is niet enkel het monopolie van de landbouwsector zelf, maar wordt breed maatschappelijk gevoerd. Ik merk evenwel op dat velen dit doen met een eenzijdige focus op één aspect.

Meer dan ooit behoeft onze landbouw een toekomstvisie, gevormd door een breedhoeklens. Land- en tuinbouw is meer dan voedselproductie. Het wordt zoeken naar een evenwicht tussen voeding (plantaardige en dierlijke), bio-gebaseerde chemie en hernieuwbare energie. Dit moet gebeuren in een toegankelijk platteland dat niet alleen het werkveld is van de boer, maar ook het recreatie- en woongebied van de consument.

Uitdagingen

Landbouw heeft impact op milieu en natuur. Het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen, meststoffen, water en energie beïnvloeden de kwaliteit van bodem, lucht en water. Ook op vlak van dierenwelzijn wordt de lat steeds hoger gelegd.

Daarnaast wordt de land- en tuinbouw in Vlaanderen geconfronteerd met specifieke uitdagingen. De ganse problematiek van ruimtelijke ordening en beschikbaarheid van landbouwgrond in ons overbevolkte en geïndustrialiseerd Vlaanderen, de behoefte aan handenarbeid om fruit te plukken, manueel te wieden of de oogst binnen te halen in een bijzonder krappe arbeidsmarkt, het behoud van het familiaal karakter van onze land- en tuinbouw met steeds grotere en kapitaalsintensievere landbouwbedrijven.

Innovatie

De vraag is hoe je, rekening houdend met alle beperkingen, de plant- en dierproductie bijstuurt. Landbouw zal altijd blijven bestaan, ook bij ons in Vlaanderen, voedsel is immers een basisbehoefte. Boeren zullen meer moeten produceren met minder, we noemen dat duurzame ontwikkeling.

In de toekomst zullen verschillende soorten landbouw naast elkaar bestaan: intensieve landbouw, biologische landbouw, verbrede landbouw die mikt op andere functies zoals zorg, onderwijs, recreatie, natuur.

Wie mee wil nadenken over de toekomst van de landbouw, nodig ik uit om zijn breedhoeklens te gebruiken. Oog en oor hebben voor alle mogelijkheden die beschikbaar zijn of kunnen ontwikkeld worden. Wie begaan is met de voedselproductie van morgen, met oog voor mens, dier, milieu en natuur, moet alle input een kans geven.

Onafhankelijk wetenschappelijk onderzoek is essentieel als basis voor innovatie en om het beleid en de sector bouwstenen voor de evolutie van de land- en tuinbouw aan te reiken. Daarom is het belangrijk dat een experiment zoals dat met ggo-aardappelen in Wetteren doorgang kan vinden. De risico’s ervan zijn heel beperkt, de kennis die we kunnen opdoen, is relevant. De ogen van de onderzoekers zijn de bril waarmee we naar de toekomst kijken.

Piet Vanthemsche - Voorzitter Boerenbond

@Allen: reageren op deze bijdrage impliceert dat u instemt met de regels voor deelname aan onze discussieforums; lees ze dus - mod)

62 Antwoorden op “Geen verandering zonder breedhoeklens”

  1. Joris Heylen Zegt:

    Beste Piet,

    Toen we als mens evolueerden van jager/verzamelaars naar sedentaire landbouwers was dit een efficiënte evolutie aangezien het voedsel niet zo ver van huis gezocht moest worden. Tegenwoordig komen we tomaten tegen in onze saus die duizenden kilometers hebben afgelegd van landbouwer tot consument, is dit dan geen stap terug in de evolutie van de mens?

    Toen ik u het laatst in het Europees Parlement interpelleerde over het dierenwelzijn in de nieuwe hoogtechnologische varkensfabrieken, kreeg ik niet echt een duidelijk antwoord. Ik begrijp dat u tussen vele vuren zit als voorzitter van de boerenbond en ook geen duidelijk antwoord heeft op de uitdagingen die ons te wachten staan.

    Ik vroeg u toen ook hoe een landbouwer kan kiezen voor een duurzamere biologische landbouw als die financieel duurdere, maar ecologisch op langere termijn goedkopere voeding oplevert voor onze maatschappij. Zowel consument als producent willen deze duurzame landbouw en voeding, maar het huidige economische systeem duwt zowel de producent als consument de andere kant uit. Het antwoord hoop ik nog te krijgen.

    Anderzijds zegt u toch de belangen van de landbouwers te behartigen, die belangen zijn niet dat ze hun buurman/collega uit de markt concurreren zoals door het huidige Europese gemeenschappelijke lanbouwbeleid wel gebeurt. Tegelijkertijd gaat u ervan uit dat er op termijn minder landbouwers zullen zijn. Hoe verenigt u deze twee stellingen?

    Ook streeft u de vrije keuze na van zowel producent als consument. Deze vrije keuze komt in het gedrang door deze veldproeven in open atmosfeer aangezien we niet meer kunnen kiezen voor 100% GGO-vrij voedsel (zowel aan producenten- als consumentenzijde). Bij de afgelopen Monsanto Bt-maïsproef is er namelijk al GGO maïs in onze eigen Vlaamse voedselketen terecht gekomen. Weer is dit onverenigbaar.

    Hoe kan het dat een logische volgorde van onderzoek niet wordt gevolgd? Zelfs de meest evidente risico’s werden niet eerst in hermetisch afgesloten serres, afgeschermd van onze biosfeer en voedselketen uitgevoerd? Kan u hieruit ook besluiten dat deze veldproef eerder een marketingstrategie nastreeft dan fundamenteel onderzoek?

    Of vindt u mij door deze beweringen (zoals vele biotechnologen tijdens het online debat de afgelopen dagen) ook een religieuze fanatiekeling, werkloos gepeupel, een hippie, creationist of wat dan ook?

    We zien in Wallonië en Brussel vele beleidsinitiatieven die een echt duurzame landbouw, een biologische landbouw ondersteunen, waarom blijft Vlaanderen hier achter? Waarom gaat er wel publiek onderzoeksgeld naar de wensen van zaadmultinationals, maar niet naar de onafhankelijkheid van eigen landbouwers?

    Tenslotte is er bij de vorige veldproef in open biosfeer GGO Bt-toxine maïs in onze voedselketen terechtgekomen. Een GGO waar al dodelijke gevolgen van zijn geweest waarvan we de oorzaak nog niet kennen, laat staan dat deze oorzaak geëlimineerd werd.
    We zijn niet bereid dit risico nogmaals te laten nemen.

  2. Jonas Maebe Zegt:

    Wat mij betreft, ligt het grootste risico bij GGOs bij octrooien, en in mindere mate bij niet voorziene gevolgen.

    In veel gevallen zijn genetisch gemanipuleerde gewassen (gedeeltelijk) geoctrooieerd. Dat valt perfect te verdedigen vanuit de optiek dat de onderzoekers die dat gewas ontwikkeld hebben daar een ook een centje aan willen verdienen, maar anderzijds maakt het feit dat een bepaald onderdeel van een gewas het alleenrecht wordt van een bepaald bedrijf mij zeer ongemakkelijk.

    Dat is niet zozeer vanuit de optiek dat multinationals al genoeg macht hebben, maar eerder vanwege verschillende deelaspecten specifiek aan de combinatie van octrooien en gewassen:

    1) “Terminator”-genen. Hierbij wordt het gewas aangepast zodat het zich niet meer kan voortplanten. De landbouwer en bijgevolg de hele bevolking wordt daardoor volledig afhankelijk van het bedrijf voor de verdere voedselvoorziening op basis van dit gewas. Zelfs indien het octrooi verloopt, verandert dat voor zover ik weet weinig aan de zaak tenzij je zelf een labo opzet om zaden/knollen op dezelfde manier de manipuleren (in de veronderstelling dat je nog toegang hebt tot voldoende voorraad die zich wél kan voortplanten).

    2) Onbedoelde “besmetting” van andere gewassen. Er zijn gevallen bekend waarbij bedrijven als Monsanto landbouwers hebben verplicht om hun velden en voorraden volledig te vernietigen wegens inbreuk op Monsanto’s patenten, omdat hun veld via kruisbestuiving “besmet” was geraakt met GGOs van naburige velden. Indien de kruisbestuiving bovendien nog eens de terminator genen verspreidt, ben je natuurlijk helemaal goed gezien. Anderzijds zijn er ook al problemen geweest met Monstanto’s “Roundup Ready” gen dat via kruisbestuiving terecht kwam in onkruidvarianten, waardoor nog veel sterkere herbiciden nodig werden. Dit wil zeggen dat het scenario van “verschillende soorten landbouw naast elkaar” dat u beschrijft moeilijk te combineren valt met GGOs.

    3) Lock-in. Zelfs zonder terminator-genen ben je via de octrooilicenties vaak verplicht om elk jaar opnieuw zaden bij de fabrikant te kopen, ipv dat je zelf een deel kan bijhouden (of via teelttechnieken zelf het gewas verder verbeteren/kruisen).

    4) Puur korte-termijn economische optimalisatie. In veel gevallen is de genetische manipulatie vooral gericht op korte-termijn opbrengsten, een beetje zoals bij de hausse van de groeihormonen bij het vee in het jaren ‘80. Allerlei aanpassingen worden gedaan met het oog op de opbrengst zo sterk mogelijk te verbeteren, met weinig of geen oog voor mogelijke secundaire gevolgen achteraf. In de GGO-aardappelen in Wetteren van BASF die aangehaald worden in bovenstaande tekst, zitten bv. genen gericht op het kweken van antibiotica-resistentie. Dat is nu toch echt geen eigenschap die we nog meer nodig hebben in de voedselketen (zie de problemen met resistente EHEC-bacteriën in de Duitse sla, tomaten en komkommers die de laatste weken in het nieuws waren)

    Ik wil u wel danken om mij attent te maken op het feit dat nu zondag blijkbaar een “publieke ongehoorzaamheidsactie” zal plaatsvinden in Wetteren tegen dit GGO-aardappelproject (zij het wel een vrij radicale). Geïnteresseerden moeten maar googelen op “ggo-aardappelen in Wetteren” (zonder de aanhalingstekens).

  3. Jos S. Zegt:

    Oops ik wou hier juist iets zeggen over Vlaamse Boeren (landbouwers) en dan zie ik 2 GGO activisten een tirade afsteken.

    Over de Vlaamse Boeren (dat is een Geuzennaam) : ik woon in een gemeente die altijd een Boerengemeente geweest is. Als Joris of Johan het milieu hier een beetje willen vooruit helpen kunnen ze hier Boer worden ipv uit de Hoge Toren te blazen.
    Genoeg braakliggend land, maar misschien willen ze liever hun villa neerpoten op landbouwgrond ?

  4. Pieter-Jan Zegt:

    Beste Jonas,

    1) Terminator genen zijn nooit gebruikt geweest omwille van het grote (naar mijn mening ook wel) terechte protest dat er tegen kwam. Geen enkel van de huidige GGO gewassen heeft zo een gen.

    2) Over “besmetting” valt veel te zeggen en ik heb wel bedenkingen bij de nultolerantie die de milieubewegingen eisen. Hoe dan ook, het moet geval per geval bekeken worden, bij aardappelen (en andere gewassen ook) is dit risico bijzonder klein. Dit aangezien de zaden noch geoogst, nog gezaaid worden. De geoogste aardappelen zullen bijgevolg genetisch identiek zijn aan de gezaaide.

    3) Er is veel kritiek op die licenties die gebruikt worden in de agro-industrie. Het blijft een manier om zekerheid te verschaffen aan de ontwikkelaars van de gewassen, deze ontwikkeling en de bijhorende testen zijn bijzonder duur. in dit geval gaat het om gewassen die door een universiteit ontwikkeld werden, er is nog geen uitsluitsel of en hoe zo gecommercialiseerd worden.

    4) Gewassen met antibiotica resistentie merkers mogen voor zover ik weet niet meer gecommercialiseerd worden. In de aardappels in Wetteren zitten er inderdaad nog van die merkers omdat ze bijzonder handig zijn voor de onderzoekers in deze fase. in de volgende fase zullen ze uiteraard verwijderd worden.

    In het algemeen wil ik nog zeggen dat het bijzonder moeilijk is voor wetenschappers om bij het ontwikkelen van een technologie rekening te houden met de vermarkting ervan.

    Mvg

  5. Joris Heylen Zegt:

    Beste Jos S,

    Graag, waar is het te doen? Ik zie dat wel zitten, en ken nog wel mensen die graag een stuk braakliggende grond willen beplanten!

    Groetjes,
    Joris.

  6. Jos S. Zegt:

    Joris,
    Loop een beetje rond in Vlaams-Brabant, maar let op, je bent niet alleen en het hangt natuurlijk af van je connecties ;-)

  7. Jeroen Crappé Zegt:

    @Jonas Maebe

    Blijkbaar ben je tegen ggo’s gekant omdat ze octrooien en patenten met zich meedragen. Ben je dan ook tegen geneesmiddelen? Ook hier worden heel vaak octrooien en patenten op genomen. Ik zal de laatste zijn om te beweren dat het een heilig systeem heeft, maar niets is zwart-wit, ook patenten hebben hun voordelen. Waren er geen patenten, dan konden ze ook niet verlopen en konden bedrijven nooit verplicht worden hun kennis met de maatschappij te delen. Dit zou willen zeggen dat er ook nooit generische geneesmiddelen geweest zouden zijn…

    Daarnaast wil ik naast de terechte opmerkingen van Pieter-Jan nog wat extra duiding geven omtrent de zaken die je aanhaalt in puntje 4. De BASF lijn werd enkel meegenomen op expliciete vraag van de gebruikersorganisatie, deze heeft verder niets met het eigenlijke DuRPh project te maken. Binnen het DuRPh project zullen op termijn enkel cisgene aardappelen gecommercialiseerd worden, dus enkel soortspecifeke aardappelgenen worden toegevoegd. Men heeft ook een intentieverklaring getekend waarin staat dat bij commercialisatie enkel zal samenwerken met kleine en middelgrote zaadveredelingsbedrijven, dus niet met multinationals. Daarnaast staat in dezelfde verklaring ontwikkelingshulp vermeld, nu reeds wordt de kennis die men bij Wageningen universiteit bezit en de technieken die ze kennen gedeeld met onderzoekscentra in Peru en Rwanda.

  8. Jonas Maebe Zegt:

    @Pieter-Jan

    Bedankt voor de informatie, zeker ivm de terminator genen en het feit dat men geen antibiotica-resistentie meer commercialiseert! Nog een paar kleine opmerkingen:

    1) wat met het stuifmeel en de nectar geproduceerd door de planten in dit veld? Ik bedoel niet qua kruisbestuiving, maar opname door insecten (idem eigenlijk voor de bladeren –bv. coloradokevers– en mogelijk de knollen zelf).

    2) ik vind dat je als wetenschapper gedeeltelijk mede verantwoordelijk bent voor de gevolgen van wat je ontwikkelt (ik ben zelf als onderzoeker werkzaam bij de UGent, zij het in de computerwetenschappen). Je hebt daar tot op zekere hoogte inderdaad weinig controle over, maar anderzijds beslist een vakgroep normaal gezien wel zelf waar ze juist onderzoek naar gaat doen, met wie ze hiervoor samenwerkt en onder welke voorwaarden (al heeft Tech Transfer hier natuurlijk ook nog een vinger in de pap te brokken).

    3) het commercialiseren van universitair onderzoek is in het algemeen een lastig vraagstuk, wat mij betreft. Enerzijds is er het argument dat aangezien het grotendeels met publiek geld gefinancierd is, het niet meer dat normaal is dat de resultaten ook grotendeels rechtstreeks aan het publiek beschikbaar worden gesteld tegen zo laag mogelijke kosten. Anderzijds heb je het argument (en wat mij betreft op verschillende vlakken spijtige trend) dat universiteiten zich meer en meer zelf moeten gaan financieren ipv via overheidsgeld, en dus hun resultaten moeten gaan commercialiseren. Een andere mogelijke factor is dat je soms een bredere verspreiding van de resultaten kan hebben als één commerciële speler zicht heeft op een grote economische opbrengst. Bij basisnoden als voedselvoorziening ben ik echter eerder geneigd om de kaart van (semi-)vrije verspreiding te trekken (in het algemeen; ik bedoel niet dat ik nu plots argumenteer deze aardappelvariant zo snel en zo wijd mogelijk te verspreiden :)

  9. Jonas Maebe Zegt:

    @Jeroen Crappé:

    Octrooien bij geneesmiddelen tonen inderdaad goed aan wat de gevaren van dat systeem zijn. Een groot deel van dat onderzoek gebeurt ook aan universiteiten en met zeer veel overheidssteun (zeker voor de dure testen op patiënten in latere stadia van het onderzoek). Het is zeer onwaarschijnlijk dat er geen, of zelfs maar weinig, generische geneesmiddelen zouden zijn bij minder octrooibescherming vanwege geheimhouding. Al is het maar omdat die geneesmiddelen en hun werking gedocumenteerd moet worden voor en onderzocht moet worden door nationale (FDA in de VS) of supra-nationale (EMA in de EU) instituten.

    Of er met of zonder octrooibescherming meer/betere geneesmiddelen zijn/zouden zijn, is een open vraag die niemand kan beantwoorden, aangezien we geen parallel universum hebben om de alternatieve theorie uit te testen. Economische studies over dit onderwerp zijn evenmin eenduidig. Wat wel bekend is, is dat grote farmaceutische bedrijven meer aan adverteren dan aan onderzoek en ontwikkeling spenderen (zoek op pharma advertising research). Een groot deel van die octrooi-inkomsten hebben dus bitter weinig te maken met het ontwikkelen van nieuwe behandelingen.

    Dan heb je nog het feit dat landen als Brazilië en India zwaar hebben moeten vechten bij de wereldhandelsorganisatie voor het recht om generische varianten van AIDS-remmers te mogen produceren voor arme bevolkingsgroepen die de gecommercialiseerde varianten niet konden betalen. Daar komt ook bij dat het op handen zijnde ACTA-verdrag (Anti-Counterfeiting Trade Agreement, waar ik spijtig genoeg geen letter over heb gezien op deze site) het nog gemakkelijker zal maken voor de farmaceutische industrie om het leven van generische producenten zuur te maken (ondanks wat de naam suggereert, gaat het niet enkel over namaak; verre van). Dat zijn geen toestanden die ik op de voedselproductie en -handel wil zien worden toegepast.

    Dat gezegd zijnde, wil ik zeker niet de onderzoekers in dit project beschuldigen van slecht intenties ofzo. Zoals vermeld in mijn eerste reactie, ben ik vooral bezorgd om onbedoelde neveneffecten. Dat gaat van kruisbestuiving tot controle over de voedselketen tot het verdringen van lokale soorten en een evolutie naar een beperktere groep van “sterke/goede” gewassen (kijk naar de problemen dat dit oplevert bij o.a. bananen en bijen).

    Je geeft echter verschillende voorbeelden aan van hoe dit project dergelijke ongewenste effecten tracht te vermijden en dat doet mij veel plezier. Anderzijds, the road to hell is paved with good intentions. Met de manier waarop “intellectueel eigendom” juridische en politiek steeds meer als een doel op zich wordt beschouwd (ipv een middel dat bij een evenwichtige toepassing kan bijdragen tot een gezonde economie en maatschappij), ben ik alles behalve gerust in een toekomst waarbij voedselproductie meer en meer onderhavig wordt aan die categorie van uitsluitingsrechten.

  10. Jeroen Crappé Zegt:

    @ Jonas

    Je genuanceerdheid maakt me blij, ik heb het de laatste weken al veel anders gezien.

    Niemand kan hier beweren dat er helemaal geen risico verbonden is aan dit onderzoek, dus een theoretisch risico is er altijd. Maar is dat niet bij alles zo? Is GSM-straling nu wel of niet gevaarlijk? Beïnvloeden windmolens op zee nu het zeeleven of niet? Het is aan de wetenschappers om met zoveel mogelijk risico’s rekening te houden en die zo goed als mogelijk uit te sluiten. Maar hier opnieuw ook, zonder uitgebreid onderzoek weten we niets en blijft het altijd gissen.

    Ik kan je omtrent veiligheidsmaatregelen nog het volgende vertellen. Alle eventueel door de planten geproduceerde zaden zullen van de planten handmatig verwijderd worden. De planten en knollen zelf zullen ook handmatig uit de grond gehaald worden om niets over te slaan. Het valt dus echter zoals je aanhaalt niet uit te sluiten dat er een of ander insect of vogel een stukje van de plant opeet. Een coloradokever zal het volgens mij niet zijn, want die komt hier voor zover ik weet niet voor, maar ik snap je punt.

    Dus in theorie is het mogelijk dat een insect een stukje plant opeet en op die manier dus zo’n merkergen binnenkrijgt. In theorie is daar inderdaad een risico aan verbonden. Zoals we dat niet mogen ontkennen, mogen we dat ook niet overdrijven. Het is niet omdat je eet van een plant waar een bepaald gen in zit, dat dit opeens op miraculeuze wijze zich door je lichaam gaat begeven. Er zijn enorm veel moeilijke hordes die zo’n gen zou moeten passeren om van in je voedsel tot in de genen van een van je lichaamscellen te raken. En dan zit het nog altijd maar in 1 cel. Dus we kunnen aannemen dat dit redelijk onwaarschijnlijk is.

    Let op, ik zeg dus niet dat dit in theorie niet mogelijk is hé. Maar bv. het volgende. Zoals je wss wel weet is de aardappel afkomstig van de familie van de solanaceae en dus ook giftig. Daarom dus ook dat men aanraadt om aardappelen te schillen, zeker groene stukken, en te koken, dit verlaagt namelijk de concentratie solanine. Solanine is weldegelijk serieus giftig. Dit wil dus zeggen dat bij iedere hap aardappel die je binnenneemt, je dus ook het gen dat codeert voor solanine opeet. Dus in theorie bestaat ook hier het risico dat dit gen zich in jouw genoom nestelt en je dus op een dag solanine begint aan te maken. Ik denk dat we beiden op basis van ons gezond verstand wel kunnen besluiten dat het risico hierop zodanig klein is dat het bijna verwaarloosbaar is. De eerste persoon die solanine begint aan te maken en bijgevolg zichzelf vergiftigt moet denk ik nog geboren worden. Eenzelfde houding moeten we hebben ten opzichte van deze antibiotica-resistentiegenen. Ontkennen mag niet, maar overdreven dramatiseren is nu ook weer niet nodig.

    Pleit ik nu voor het laten zitten van deze genen als we de aardappelen eventueel zouden commercialiseren? Natuurlijk niet, we bezitten de kennis om ze eruit te laten, dus is het ook maar logisch dat we dat dan ook doen! Echter is het voor het werk tijdens het onderzoek zeer handig om dergelijke merkergenen te hebben. Daarom ook dat 8/27 lijnen dit merkergen nog in zich dragen.

  11. Jeroen Crappé Zegt:

    @ Jonas

    En als laatste nog dit mss, ik had over je bezorgdheid omtrent beperkte biodiversiteit gelezen. Het is ook onwaar dat ggo’s automatisch leiden tot een lage of lagere biodiversiteit. Het is namelijk veel eenvoudiger om via deze techniek een bepaalde eigenschap aan vele rassen toe te voegen. Zo zijn er van de MON810 maïs alleen al in Spanje meer als 120 hybrieden en cultivars uitgeplant.

    Het DuRPh project zelf heeft ook niet de intentie om bv. 1 ras voor de markt beschikbaar te maken. Bij het DuRPh project gaat het om de resistentiegenen en verschillende combinatie van die laatste. Op die manier kunnen zaadveredelingsbedrijven hun eigen gewassen die ze veredeld hebben als het ware updaten met deze resistentiegenen. Eenzelfde aanpak wordt in ontwikkelingslanden teogepast, waar men geen ras opdringt aan die landen, maar de plaatselijk gebruikte rassen wil updaten. Door het op deze manier aan te pakken zal het heel eenvoudig zijn om verschillende variëteiten met verschillende combinaties van resistentiegenen in tijd en ruimte af te wisselen, wat de resistentie tegen phythophthora alleen maar ten goede komt.

  12. Jonas Maebe Zegt:

    @Jeroen Crappé:

    Ik bedoelde niet dat het resistentie-gen, of eender welk ander gen, van de aardappel op een insect of de mens zou overspringen. Enkel dat bacteriën in/rond de planten, en bijgevolg in/rond de beesten die hen opeten, mogelijk resistent kunnen worden. Daarom ook mijn eerdere verwijzing naar de EHEC-crisis in Duitsland (ook al heeft die op zich wellicht niets met GGOs te maken; ik heb alleszins nog nergens gelezen dat dit wel zo zou zijn): het probleem daar is ook dat resistente bacteriën zich in de groenten bevinden.

    Wat de coloradokever betreft: die komt hier zeker voor. Toen ik klein was, heb ik die dikwijls genoeg van op de aardappelplanten in de tuin van mijn ouders geplukt.

    Ik ben blij te horen dat jullie ook met de biodiversiteit en lokale varianten rekening houden.

  13. Jeroen Crappé Zegt:

    @Jonas

    Bedankt voor de coloradokever-opheldering, dat wist ik dus echt niet. Is dat dan inheems hier of even natuurlijk als die chinese lieveheersbeestjes? Die EHEC crisis in Duitsland intrigeerde mij ook heel erg en ik heb er wat opzoekingswerk rond gedaan. Volgens een artikel op NOS waren de komkommers afkomstig van Frunet Bio, een biolandbouwbedrijf in Spanje. Dus de besmetting is daar gebeurd of in het verdeelcentrum in Hamburg. Niets is nog bewezen, dus een schuldige zal ik niet aanwijzen. Als je echter weet dat de EHEC bacterie in dierlijke mest voorkomt, acht ik een besmetting op dat bio-landbouwbedrijf waarschijnlijker als in een verdeelcentrum. Maar zoals reeds gezegd, niets is nog bewezen en de tijd zal uitwijzen waar het gebeurt is. Wat ook de oorzaak is, het blijft een erg jammere zaak!

  14. john Zegt:

    Echt veel kennis van zaken heb ik niet over dit onderwerp. Mijn ‘boerenverstand’ zegt wel dat de wereldpopulatie spectaculair blijft stijgen, nieuwe beschikbare landbouwgrond schaars is, dreigende olieschaarste is ( veel gebruikt in landbouw)….Is het dan niet erg belangrijk dat er onderzoek gevoerd wordt naar betere, rendabelere en sterkere landbouwgewassen?
    Met de huidige stijgende voedselprijs is het voor de allerarmsten op de wereld al ( bijna) niet meer haalbaar om zich te voorzien in hun primaire behoeften.

  15. Robby Zegt:

    Dat mensen verhongeren omdat hun gewassen niet groeien door tekort aan water of door infecties zal de actievoerders een worst wezen. Ik ben in thailand geweest op het platte land en gezien dat die echt afhangen van een goede oogst van rijst, als men met GGO meer zekerheid kan geven dat ze genoeg rijst hebben om te verkopen en te eten, hoe kunt ge daar dan tegen zijn? En ik heb het hier niet over GGO’s van monsanto, maar van wetenschappers die begaan zijn met de ellende die mensen hebben omdat hun oogst mislukt. Denkt men dat men het honger probleem in afrika kan oplossen met gewone gewassen? Hopelijk slapen de mensen goed van het Field Liberation Movement als in afrika de oogst mislukt die gered kon worden met GGO’s en duizenden kinderen sterven van de honger omdat hun patatten slecht zijn door een ziekte. En waarom gebruiken jullie insecticiden op dat veld in Wemmel? Het doel rechtvaardigt de middelen? Dat maakt jullie geen haar beter dan monsanto en dergelijke.

  16. David Schoonbaert Zegt:

    De mensen die het veld vernielden zijn naar mijn mening criminelen niet alleen voor het vernielen van dit veld maar ook tegen de mensheid. hier mijn argumentering ervoor: tegen de mensheid omdat veel aardappelen verloren gaan aan deze schimmel die anders zouden kunnen gebruikt worden voor mensen in de 3de wereld.

  17. Lennert Vissers Zegt:

    Als student bio-ingenieurswetenschappen vind ik het een zeer spijtige zaak dat er zo vijandig gereageerd wordt wanneer men nog maar onderzoek verricht naar gmo’s, laat staan dat ze in de supermarkten kwamen.

    Ik heb tijdens mijn opleiding bij meerdere professoren deze materie behandelt, en telkens blijkt hieruit het volgende, de consumptie van GMO voedsel is voor de mens veilig.

    (De techniek genetische manipulatie is veilig, het is in theorie mogelijk om aardappelen te maken die solanines zouden overproduceren, en dus giftig zouden zijn, dit is echter slechts mogelijk wanneer dit het expliciet doel van het experiment zou zijn)

    De risoco’s die er wel zijn: keren ook steeds terug: vermindering bio diversiteit, monopolie vorming,,…

    De wetenschappelijke gemeenschap is zich hiervan bewust, en houdt hier rekening mee.

    Verder haalt man hier het risico op uitkruisen aan.

    Uitkruisen betekent dat genen uit een GMO gewas, door kruisbestuiving zouden terecht komen in een niet GMO gewas, (dat dan op zijn beurt ook deze GMO eigenschappen zou bezitten). Dit is een risico wanneer de genen die ingebracht zijn, de productie van insecticiden stimuleren, een resistentie tegen bestrijdingsmiddelen geeft, of een antibiotice resistentie zou overbrengen (hoewel een antibiotica resistente plant geen ramp is, en genen niet vaan een plant naar een bacterie kunnen uitkruisen).

    Antibiotica resistentie wordt enkel in de researchfase gebruikt, en wordt voor een commercialisering verwijdert. Er word momenteel gewerkt aan technieken die in de toekomst zelfs in de researchfase het gebruik van antibiotica resistentiemerkers zal overbodig maken.

    Bij dit veld waren aardappels resistent tegen de aardappelziekte, dus bij uitkruising zou dit enkel een resistentie tegen deze ziekte kunnen geven, aan planten die nu niet resistent zijn hiertegen (ik weet zelfs niet of deze buiten aardappelen uberhaupt bestaan). Planten zullen dus niet plots toxisch worden voor insecten, of evolueren tot superweeds door uitkruising van deze aardappels, deze genen waren in dit veld niet aanwezig.

    Het is door wetenschappelijk onderzoek dat we vandaag een veelvoud kunnen produceren van wat we 100 jaar geleden konden produceren op dezelfde oppervlakte, en het is deze productietoename die ertoe geleid heeft dat de bevolking zo sterk is kunnen toenemen. Deze productietoename zal ook in de toekomst nog verder moeten gaan door nieuw onderzoek (o.a. genetische manipulatie) indien we de stijgende wereldbevolking willen kunnen blijven voeden.

    Veel van het verzet tegen GMO’s komt volgens mij voort uit onwetendheid en angst voor het onbekende. Het is inderdaad een zeer complexe techniek, waarvan de finesses moeillijk uit te keggen zijn aan een leek, maar het is écht geen zwarte magie, en de mensen die hiermee bezig zijn weten wat ze doen.

    Verder hoop ik dat deze “actievoerders” stréng gestraft zullen worden voor het saboteren van waardevol wetenschappelijk onderzoek. Indien je wetenschap wil bestrijden, doe dan aan wetenschap, maar onthoud je van zulke vandalenpraktijken.

  18. Patrick De Smet Zegt:

    …wetenschapper of leerling-tovenaar?…de mens plaatst zich zo graag boven alles, vooral boven - en buiten! - de natuur…het is zo bekrompen om te denken dat dit enkel gaat om wetenschappelijk onderzoek…genetisch-gemanipuleerde planten hebben alles te maken met geld, geld en nog meer geld…en hebzucht, en overmoed…zegt de film Soylent Green iemand nog iets?…
    Getekend,
    PatrickDS, ex-wetenschapper…

  19. Bernard Zegt:

    Luddisme pur sang was het vernielen van dat veld dus.

  20. Van den dries françois Zegt:

    Het komt mij voor dat hier een stelletje analfabeten aan het werk is geweest .
    Gewoon het vernielen van wetenschappelijk werk, staan zwaaien met uitgerukte
    planten en op die manier in het nieuws komen is het enigen wat telt voor die snotneuzen.
    Jongens (meisjes) van de wetenschap, niet aantrekken gewoon herbeginnen en doorgaan.
    Het is tenslotte voor een betere wereld dat julie werken en dat aprecieren wij .

  21. Jonas Zegt:

    Wat ik mij afvraag, de actievoerders zeggen dat ze de pattatenziekte ook kunnen tegengaan zonder die genetische manipulatie …
    Waarom worden er dan nu testen gedaan met genetisch gemanipuleerde aardappelen?

  22. Jonas Maebe Zegt:

    @Robby

    De “honger in Afrika” heeft zelden te maken met een gebrek aan goede gewassen. De oorzaken liggen eerder bij

    a) (zeker in het verleden; geen idee of dat nog altijd doorgaat) Dumping van Europese landbouwoverschotten op de Afrikaanse markt, waardoor lokale boeren failliet gingen (en gaan?), en/of overschakelden op economisch interessantere gewassen (koffie, thee, katoen, …) die je echter niet kan opeten. Gevolg: afhankelijkheid van voedselimport, ook wanneer de dumping stopt of vermindert.

    b) burger- en andere oorlogen

    c) idioten zoals Mugabe (eigenhandig verantwoordelijk voor het vernielen van de “graanschuur van Afrika”)

    d) gebruik van extensieve landbouwtechnieken waardoor het land volledig verarmt (al is dit meestal gedreven door het aanplanten van handelsgewassen)

    Verder is het mij (en voor zover ik begrijp: de onderzoekers in dit project evenmin) nog altijd niet duidelijk hoe er zou worden omgegaan met de resultaten van het onderzoek qua patentering. En dat is wat mij betreft het grootste gevaar van GGOs:

    1) bij kruisbestuiving kan je ongewild opeens verplicht worden om een octrooilicentie te nemen

    2) indien de geoctrooieerde varianten de niet-GGO-varianten uiteindelijk uit de markt zouden verdringen (vanwege economisch rendabeler voor zij die de nodige investeringen kunnen doen), kan je het veel moeilijker maken voor kleinschaligere/niet-commerciële telers om nog aan zaden/knollen te komen waarvoor geen licenties verschuldigd zijn

    3) iedereen is bekend met de beelden die Sabam verspreidt wanneer ze met een pletwals over in beslag genomen illegaal geproduceerde CDs rijden. Ik wil echt geen getuige zijn van krantenkoppen in de toekomst als “Graan in haven Antwerpen in beslag genomen en vernietigd” omdat het “illegaal graan” was

    (en voor alle duidelijkheid: ik ben hoegenaamd niet betrokken bij het “Field Liberation Front” en was ook niet in Wetteren)

  23. Jonas Maebe Zegt:

    @Jeroen Crappé

    Volgens wikipedia komt de coloradokever inderdaad oorspronkelijk uit… de VS (en is die via een haven in Colorado voor de eerste keer als verstekeling meegereisd naar Europa).

  24. Frederik Zegt:

    Ik vind de actie van vandaag een regelrechte schande, en het ultieme bewijs dat het ‘groene’ gedachtegoed erg bekrompen is !

  25. Sander Lefere Zegt:

    Waar zijn we hier toch mee bezig? Je kunt wetenschap toch niet tegenhouden door alles te vernietigen gewoonweg omdat je niet akkoord gaat met het onderzoek?

    En welke zijn de argumenten? Dat Monsanto misbruik maakt van het onderzoek is toch geen reden om GGO te verbieden? Pak die firma aan en laat wetenschappers verder doen.
    @ Patrick: jouw argument slaat nergens op. Natuurlijk zit er geld achter (waarachter niet!). Et alors? Moeten we in de geneeskunde dan ook stoppen met onderzoek naar geneesmiddelen of nieuwe chirurgische technieken omdat sommigen er tonnen geld mee verdienen? Er zijn andere en betere manieren om misbruik tegen te gaan.
    Zorgen dat er niets is om misbruik van te maken gaat de wereld ook niet verbeteren…

    En Soylent Green? Blij dat je jezelf omschrijft als ‘ex-wetenschapper’. We geloven allemaal dat een 40 jaar oude sciencefictionfilm op realistische en adequate manier zal voorspellen hoe het zal aflopen indien we GGO verderzetten… Hoewel, ik zie zelfs in de context van die film niet hoe de landbouw zoals ze nu is de problemen uit die film beter zal oplossen… Enfin, zal aan mij liggen zeker?

    De wetenschappers in kwestie zijn bovendien aardig op de hoogte van de risico’s die GGO inhoudt. Je zult ons niet behoeden voor een biologische ramp door die aardappelen om zeep te helpen.
    Aardappelen die resistent zijn tegen schimmels zijn toch een enorm voordeel? Met GGO zul je op termijn misoogsten kunnen voorkomen!

    Volgens mij is (zoals Lennert opmerkt) onwetendheid hier een grote factor geweest. Alsof al die actievoerders/vandalen tot in de puntjes weten hoe GGO in elkaar steekt.

    Op zijn minst zou hier eerst rationeel over moeten gepraat worden in plaats van als onvervalste holbewoners alles kort en klein te slaan…

  26. David Schoonbaert Zegt:

    @Patrick De Smet
    Doet de mens dat al niet millennia? Door het evolutie proces van verschillende planten en dieren die we gebruiken voor consumptie te beïnvloeden, wat er nu gebeurd is gerichte manipulatie van de genen.

  27. Brecht Zegt:

    Een veldproef die wellicht naar India of China verhuist.

    Daar heeft de overheid overigens nog de nood om in de eerste plaats hun bevolking met voedsel (en ja, ook luxe) te voorzien, GMO of niet.

    Liever de Argentijnse natuur afbranden en in mega-boerderijen veranderen dan een GGO plant in onze achtertuin. Pijnlijk realisme is gewenst in de extreem linkse egoïstische groeperingen. Ik ben blij dat de wetenschap nu anticipeert op de problemen van morgen.

  28. Gust Peeters Zegt:

    Ik zou graag weten of er van de actievoerders mensen deel uitmaken die wetenschapshalve met landbouw, ggo’s e.d. bezig zijn. Ik heb het dan niet over goedbedoelende amateurs die zich in hun vrije tijd door massa’s materiaal worstelen om zich te informeren, maar mensen met een academische kwalificatie in het onderzoeksgebied.

  29. Joost Zegt:

    … heel veel weet ik niet van…
    …alleen dat zo’n experimenten me angst inboezemen, maar angst in een slechte raadgever…
    … mijn gezond verstand zegt me het niet te doen, maar aan gezond verstand heeft niemand gebrek…

    Wat ik wel weet is dat veel GGO’s nu de derde wereld niet helpen! Door een patent mochten Indiase boeren plots hun eigen Basmatirijst niet meer kweken… De maïs in de Midden-Amerikaanse herkomstlanden was plots wel besmet met GGO’s…

    Het is een ‘proefveld’ en er kan niks verkeerd lopen, wetenschappers hebben alles onder controle… Tuurlijk, dat dacht men in Fukushima ook…

    Ik vind onze manier van omgang voor het moment weinig respectvol tov de levende planeet waar we op leven. Veredeling op de oude manier was veiliger dan wat men nu doet, lijkt me…

    En ja, biovoeding kan de wereld voeden!

  30. Koen Meynants Zegt:

    elke vorm van blind en agressief extremistisch protest is per definitie dom. Graag zou ik willen weten hoe die protesteerders staan tegenover de heksenverbranding die bij ons in de middeleeuwen (en vandaag nog danwel in vernieuwde vorm in sommige landen van de wereld) plaats vonden. Of iets recenter, bvb. stamcel onderzoek.

    Het zou mij niet verwonderen dat deze lui neerkijken op katholieke stromingen die stamcelonderzoek in vraag stellen, ja zelfs willen verbieden. Terwijl ze in een gelijkaardig debat de agressie niet schuwen. Kritisch grondslagen onderzoek en zelf analyse zijn af en toe gewenst!

    Dit modernistisch geprotesteer brengt niks constructiefs toe aan de discussie en de uitdagingen van de 21e eeuw. De octrooi problematiek is inderdaad de kapitalistische expressie waar een maatschappelijk antwoord op gevonden moet worden.

    Laat ons de wetenschap koesteren en de ruimte geven die het verdient.

  31. erik Zegt:

    Voor alle duidelijkheid, mijn heer Vanthemsche trekt hier enkel de kaart van de agrobusiness. De tijd dat de boerenbond de boeren verdedigde is al lang voorbij.
    Dat veel mensen op deze aardbol geen toegang hebben tot voedsel heeft niks met tekort maar met verdeling te maken. Mijnheer Vanthemsche is bezig de industriëlen te verdedigen die de Indische Basmatirijst wilden patenteren. Want dat is waar het voor deze mensen om gaat. Ze willen geen gewassen verbeteren, ze willen de financiële controle over zaai- en plantgoed.
    Al eeuwen zoeken landbouwers plantvariëteiten die best zijn aangepast aan het plaatselijk klimaat en de veranderende menselijke behoeften. Hiervoor werden trage kruisings- en kweekmethodes gebruikt die op een natuurlijke manier gewassen verbeterden.
    De chemische industrie maakt nu echter misbruik van deze eeuwenoude kennis, om op agressieve manipulerende wijze planten technologisch te wijzigen zodat ze commerciëel interessante eigenschappen bijkrijgen. Bijvoorbeeld het ontwikkelen van een graansoort die niet gevoelig is aan hun belangrijkste insecticide. Dit mes snijdt niet enkel langs 2, maar langs vele kanten. Boeren die hierin meestappen worden afhankelijk van hun zaaigoed, hun bestrijdingsmiddel en moeten ook steeds meer hiervan gaan gebruiken. Insecten hebben immers een behoorlijk korte levenscyclus en bouwen dan ook vrij snel resistentie op.
    Voedselveiligheid, mijnheer Vanthemsche, bouw je op met boeren te steunen, niet de agro industrie. Concreet wil dit zeggen, bio, korte keten, lokaal en fair trade. Op elk van deze gebieden is uw zogenaamde “boerenbond” afwezig of achternahinkend. Jullie verdedigen al jaren geen boeren meer, maar enkel de agroindustrie à la Versele-Laga. En die vinden dat geld verdienen het hoogste goed is. Als we dan afval in dierenvoer kunnen draaien verdienen we nog meer. Als zij de boeren afhankelijk kunnen maken van hun plant en zaaigoed, stroomt het geld binnen. Daar is het om te doen, mijnheer Vanthemsche, en niet om uw valse wetenschappelijke vooruitgang.

  32. Bernard Verstraeten Zegt:

    Wow, er komt hier zowaar een volwaardige discussie op gang. Zelden gezien.
    Blijkbaar zijn er enkelingen die toch weten waarover het eigenlijk gaat. Ik, eerlijk gezegd, weet nauwelijks waarover het gaat. Nochtans ben ik een burger die graag geïnformeerd wordt. Maar als het over GGO’s gaat, kan ik me nauwelijks een oordeel vormen over pro’s en contra’s. Ooit werd ik op straat aangeklampt door iemand die me vroeg een petitie tegen GGO’s te ondertekenen. Ik dacht: eindelijk, iemand die me meer kan vertellen over deze problematiek. Maar al wat ik uit deze persoon kreeg, was dat het zogenaamd gevaarlijk, want ‘tegennatuurlijk’ was. Wat een belachelijk argument. Een zuiver behoudsgezind, anti-wetenschappelijk argument van iemand die zichzelf waarschijnlijk als een linkse andersglobalist beschouwde.
    Dus een oproep naar de media, naar de voor- en tegenstanders van GGO’s: geef toch eens duidelijk aan wat de pro’s en contra’s zijn.
    Als onvoldoend geïnformeerde burger kan ik geen sympathie opbrengen voor de actie van vandaag. Er wordt geroepen dat men te weinig weet over de effecten van GGO’s, en dus vernielt men een veld waar aan wetenschappelijk onderzoek naar GGO’s gedaan wordt? Onbegrijpelijk, en reactionair, lijkt me. Maar wat stelt mijn mening voor als ik niet goed geïnformeerd word?

  33. Matthias Autrique Zegt:

    Bedankt onder andere Jonas en Jeroen voor de comments, hebben me veel meer inzicht verschaft over het topic dan ik elders in de media kon terugvinden, waar m’n zich weer beperkt tot het uitvergroten van een relletje dat eigenlijk deel uitmaakt van een veel groter en belangrijk debat.

    Ondanks het nobele doel van dit onderzoek en de voordelen die eraan verbonden worden naar onze voedselvoorziening toe, blijft mijn eerste gevoel één van afkeer naar het knoeien met de natuur. We maken hier namelijk allemaal deel van uit, ook al denken we er ons in onze arrogantie buiten te kunnen plaatsen. Niet enkel gaan we snel te maken gaan krijgen met de kapitalistische uitwassen en misbruiken van deze technologie, maar ook het mogelijk gebruik op oorlogsvlak. Een verkeerde mutatie die zich door middel van kruisbestuiving verspreid is geen aangename gedachte.

    Maar goed, zo een ontwikkeling is niet tegen te houden, laten we er dan voor één keer voor zorgen dat het grondig op voorhand gereguleerd wordt. En even stilstaan bij het feit dat de sneller groter goedkoper wedren die hiermee gepaard gaat dicht bij zijn grens begint te komen en we bewust moeten zijn van ons consumptiepatroon. Het is al meermaals bewezen dat er voldoende voedsel aanwezig is, maar de verdeling en verspilling te wensen overlaat. Deze genetische manipulaties zijn dus niet meteen een noodzaak, maar een vorm van gemakzucht.

  34. stefan Zegt:

    Beste Joris,

    Vlaanderen blijft achter omdat er in Vlaanderen altijd wel iemand tegen iets is. TEGEN dat is tegenwoordig het motto van de Vlaming. Beschamend. Acties zoals vandaag zijn ronduit beschamend en horen heel streng aangepakt te worden.

    Mss moeten we dringend stoppen met mest en water geven aan onze plantjes. Of beter mss moeten we stoppen met planten te planten en gewoon eten wat spontaan groeit. Want al de rest is niet natuurlijk.

  35. Pieter Zegt:

    Ik ben zwaar ontgoocheld in de mensen die dit hebben gedaan! Wat hier gebeurd is, is de beschadiging van andermans bezit. En een wetenschappelijk onderzoek kost handenvol geld. Ik kan het weten, want ik heb net een stage gedaan in een wetenschappelijk laboratorium. Het Field liberation movement moet naar mijn mening voor alle kosten opdraaien van het experiment.
    Ik ga niet zeggen dat met deze aardappelen geen geld is gemoeid. Dit onderzoek wordt ongetwijfeld gesteund door multinationals en die willen enkel en alleen winst. Maar misschien is het ook eens goed om het onderzoek te laten verlopen zoals het moet. Alleen dan kan je met volledige zekerheid een overzicht maken van voor- en nadelen en vervolgens is het mogelijk om dit te vergelijken met de huidige landbouwmethoden of biologische geteelde groenten.

    Persoonlijk denk ik niet dat onze landbouw het gaat halen tegen het einde van deze eeuw. We zullen dan namelijk bijna met 10 miljard op deze bol rondlopen!! Bedenk dan maar eens hoeveel plaats er nog overschiet voor landbouw… Dus misschien is het wel goed om eens vooruit te kijken naar wat komen gaat en je daar op voor te bereiden…

    Wetenschapper of leerling-tovenaar… De lijn is flinterdun. U bent niet blij met genetisch-gemanipuleerde gewassen, maar wat zegt u over de genetisch-gemanipuleerde bacteriën en gisten die vele van uw medicijntjes maken (medicijnen = geld, geld, geld)? Of genetisch-gemanipuleerde proefdieren waar we bv. ziektes mee willen leren begrijpen om ze beter te kunnen behandelen?

    Toch wil ik niet zeggen dat we over ggo’s lichtzinnig moeten doen! De effecten op de volksgezondheid zijn niet goed gekend en aan die patenten schort toch wel wat als je ziet dat boeren plots hele oogsten moeten vernietegen. Er moet dus een grondige analyse gemaakt worden van voor- en nadelen (inclusief alle mogelijk gevolgen voor bv. natuur)

  36. David Schoonbaert Zegt:

    Ikzelf ben een anders-globalist maar dit gaat me een brug te ver, wetenschappelijk onderzoek is nodig om de uitdagingen van de 21ste eeuw aan te gaan en als ik dit soort uitschot zie die eigenlijk ook tegen zijn eigen principes ingaat dan begin ik me echt vragen te stellen of deze mensen wel weten wat ze doen.

  37. Geert Pante Zegt:

    Ik heb ook mijn twijfels over de motieven van die Field Liberation Movement. Het feit dat het grootste deel blijkbaar uit Frankrijk kwam, en de reacties in de pers her en der, doen mij vermoeden dat deze mensen in dezelfde vijver vissen als de ‘anders-globalisten’. En voor een deel hebben ze gelijk dat Monsanto hier hoofdzakelijk financiele bedoelingen mee heeft, maar dat is nog geen reden om de mogelijk positieve gevolgen met het spreekwoordelijke badwater weg te gooien.

    Het is bijvoorbeeld hallucinant hoeveel sproeistoffen er nodig zijn om het Bintje, zo geliefd voor de belgische frietjes, te beschermen tegen de epidemie van de aardappel schimmel die hier sinds de 19de eeuw rondwaart en sneller muteert dan de chemische bedrijven kunnen nieuwe fungiciden ontwikkelen of klassieke telers resistentere rassen kunnen kruisen.

    Stel dat we een aardappelras kunnen ontwikkelen die blijvend resistent is tegen de aardappel schimmel, denk eens aan hoeveel chemische stoffen we kunnen besparen die onze kinderen en kleinkinderen niet hoeven binnen te krijgen.

    Vriendelijke groeten,
    Geert.

  38. Dierickx Laura Zegt:

    Aan iedereen die graag wat meer info wenst over deze veldproef, kan ik je :www.aardappelziekte.be en :www.vib.be. aanbevelen. Hiernaast kan je ook meer info vragen op facebook via de groep ’save our science’ of kan je de initiatiefnemers van de vreedzame tegenbetoging aanspreken (te vinden op saveourscience.drupalgardens.com/). Weet wel dat dit vaak een zeer technische discussie/uitleg is, en dus jammer genoeg vaak moeilijk uit te leggen valt…Vooral aangezien holle slogans en populistische opinies vaak luider en makkelijker klinken…

  39. Xavier S Zegt:

    Ik hoop dat de totale kostprijs van het onderzoek (inclusief de lonen van degenen die ermee bezig waren) integraal wordt doorgerekend naar de actievoerders.

    Tevens is het duidelijk dat de politie te weinig mag doen tegen dit soort vandalen. Bij dit soort aanvallen (de beelden spreken voor zich) zou de politie toestemming moeten hebben om veel meer geweld te gebruiken. Als we de wereld nu kunnen verlossen van dit soort groen gespuis is er later misschien genoeg eten voor mensen die wél een bijdrage aan de maatschappij leveren.

  40. Johan Brouns Zegt:

    Ter overweging voor de aktievoerders:
    Weigert U ook consekwent voor uzelf of uw directe familie de terugbetaling van o.a. de heel dure kankermedicatie (€36.000,-/jaar) die onderzoek opgeleverd heeft?

    Als vlaamse belastingsbetaler wil ik deelnemen aan de kosten van die kankerbehandeling, en vraag dus even consekwent dat u de kosten van het vernietigd onderzoek OOK volledig vergoed!

  41. Frankv Zegt:

    Extremisten en fanatici hebben geen respect voor andere overtuigingen en opinies en voelen zich boven de wetten en democratie verheven. Dat geldt ook voor deze jammerlijke meute milieu-activisten.

  42. Bert Zegt:

    Het produceren van genetische gewijzigde aardappelen zou een groot economisch voordeel bieden. De verliezen die worden bekomen door de ziekte fytoftora zijn vrij groot, en ik zou niet inzien wat het probleem is met deze gewijzigde aardappelen.

    Het enige echte gevaar van deze genetische gewijzigde aardappelen zou kunnen zijn dat de ingebrachte genen overdraagbaar zijn naar velden die verder verwijderd zijn. En dit is bij aardappel volgens mij niet echt een probleem (lees: zelfbestuiver + in de grond enkel knollen + aardappel is geen plant die natuurlijk in onze regionen voorkomt). Dit is trouwens slechts 1 klein veld op heel Vlaanderen waarvan het gen geen competitief voordeel bied ten opzichte van andere gewassen.

    Ook het gegeven dat er slechts genen zijn ingebracht van aardappelen en niet van andere organismes lijkt mij een goede zaak, zodat er geen vreemde genen die oorspronkelijk nooit bij aardappels voorkomen nu via het voedsel bij de mensen of dieren in het lichaam geraken. Niet dat ik tegen deze ‘andere soort’-genen ben, maar het resultaat is hetzelfde of zelfs beter als bij een veredelingsproces.

    De aanwezigheid van resistentiegenen zijn in dit aspect een voordeel voor het onderzoek en de technieken zijn er om ze te verwijderen. Ik twijfel er niet eens aan dat ze dit zullen doen eens de aardappelen op de markt zouden komen.

    Ik ben van mening dat indien men het aantal resistentie genen via veredeling in de aardappelen wil krijgen er een te groot tijdsverlies zou zijn om hetzelfde resultaat te bekomen via de gentechnologie manier. Nu zitten er ineens meerdere resistentiegenen in, waardoor fytoftora het veel moeilijker heeft om deze resistentie te overwinnen. Daarnaast zouden met veredeling ook goede kenmerken van de aardappelplant verwijderd kunnen worden. En niet vergeten, dat dit met veredeling waarschijnlijk rond de 40 à 50 jaar zou duren (miischien zelfs nog langer).

    Indien er goed kan aangetoond worden na de veldproeven dat de vreemde genen niet zomaar verspreidbaar zijn en bovendien geen negatieve gevolgen hebben voor de volksgezondheid, dan zouden deze aardappelen perfect gebruikt kunnen worden als fytoftora resistente aardappelen.

    Het grote nadeel van genetisch gewijzigd voedsel is dat de productie en verkoop in handen ligt van multinationals, en dat deze er beter bij worden terwijl sommige boeren er grote negatieve gevolgen van kunnen ondervinden indien ze niet bereid zijn om de genetisch gewijzigde aardappelen te planten en te oogsten.
    Multinationals als reden gebruiken om geen wetenschappelijk onderzoek te mogen doen is eigenlijk hetzelfde als zeggen dat je geen onderzoek mag doen naar remedies voor AIDS omdat de farmaceutische bedrijven er dan geld aan verdienen.

    Misschien moet er ook eens nagedacht worden waarom er veel multinationals in de biotechnologiesector zitten. Door de jaren heen heeft de groene beweging gepleit voor veiligheid (wat goed is), maar tot in het extreme (wat niet goed is). Daardoor kost de ontwikkeling van genetisch gemanipuleerde gewassen zo veel en duurt het zo lang dat enkel een multinational er nog mee bezig kan zijn.

    Ik wil hier vooral duidelijk maken dat GGO’s geen zwart-wit verhaal zijn. Je hoeft niet een voorstander te zijn voor ALLE GGO’s, het moet geval per geval bekeken worden. Ik ben voorstander van deze aardappelen, want er tegen zijn is een teken van fout geïnformeerd zijn. Ik ben wel tegen andere GGO’s zoals bijvoorbeeld de ontwikkeling van de 4x sneller groeiende zalm voor commerciële productie.

  43. Johan Vankeirsbilck Zegt:

    Wetenschap mag niet steeds de vrije hand hebben onder het motto ‘de mensheid te dienen’. Ons voedsel moet opnieuw biologisch worden gekweekt met inderdaad wat minder intensieve opbrengst. Er is landbouwgrond genoeg om aan onze behoeften te voldoen. Gewoon wat minder vlees eten zorgt al voor het vrijmaken van zeer vele hectares. Experimenteren mag, maar dan om het voedsel weer gezonder te krijgen en de landbouw minder belastend voor het milieu. GGO’s met hun manipulaties zijn een echte schande. De aktievoerders vertegenwoordigen een grote massa volk !
    Mogen we nog GGO-vrij voedsel eten in de toekomst ?

  44. Hans Becu Zegt:

    GGo’s of niet : dat jonge groene activisten zich zondermeer gedragen als groene Taliban, dàt is pas verontrustend. Het ging hier over wetenschappelijk onderzoek, betaald met gemeenschapsgeld. Als dat al niet meer mag…..
    Groen moet gaan opletten l: deze morgen verdedigde Paul staes voornoemde taliban nog op de radio, en een paar dagen daarvoor kwam eva Brems nav van de herziene migratiewet ook al voor de pinnen met zeer prinicipieel fundamentalistische kritiek, waarbij degenen die de wet hebben gestemd nog net niet gedefinieerd werden als onmensen die pertinent de mensenrechten negeren ….
    Achter het masker van Redelijkheid van Van Besien schuilen eigenlijk de geestelijke erfgenamen van katholieke fundamentalisten : iedereen die leeft en laat leven wordt geculpabiliseerd, pleegt aanslagen op de toekomstige generaties enfin : de Groene Erfzonde…
    Nu nog het onmogelijk maken van wetenschappelijk onderzoek, en we zitten helemaal in de Donkergroene Middeleeuwen.

  45. Jelle Jacobs Zegt:

    Dag iedereen,

    Ik ben boer, bioboer en ik teel oa aardappelen.
    Ik wil mijn verhaal uit de praktijk brengen over hoe ik met de bodem, de aardappel en de aardappelplaag (Phytophthora) omga.

    Eerst kort wat meer info over de aardappelteelt en zijn plaag.
    In België wordt ongeveer 65.000 hectare landbouwgrond met aardappelen beteelt. Meer dan de helft van dit areaal wordt beteelt met de variëteit Bintje. Bintje wordt op natuurlijke wijze veredelt waarbij vooral geselecteerd wordt op opbrengst en eigenschappen voor industriële verwerking. Eén groot nadeel: de Bintjes scoren zeer slecht op vlak van plaaggevoeligheid.
    Nog anders bekeken zou je kunnen stellen dat de belgische boeren op grote schaal de aardappelplaag kweken. Om toch de nodige opbrengst te halen moet een gangbare boer vanaf juni gemiddeld wekelijks sproeien om de ziekteverschijnselen en verdere ontwikkeling van de ziekte onder controle te houden.

    Hoe doe ík dat dan, als biologisch boer?
    Ik teel Toluca aardappelen (0,5 hectare) die via biologische veredeling resistentie verkregen hebben tegen de aardappelplaag.
    Mijn Toluca aardappelen worden half april geplant. In het beginstadium bewerk ik de aardappelen twee maal met een wiedeg. Wanneer het loof stevig begint te groeien aard ik de aardappelen in drie fasen aan totdat ze op een aanzienlijke aardappelrug groeien. Deze vijf bewerkingen gebeuren met een machine achter ons tractortje en zorgen er voor dat het aardappelveld onkruidvrij blijft. Dan is het wachten op de oogst. Einde verhaal.
    Geen onkruidbestrijdingsmiddelen, geen fungiciden (schimmeldodende sproeistoffen) komen er aan te pas.
    Begin september 2010 hebben we de aardappelen uitgereden. Een mooie oogst die zelfs onze gangbare buur-collega de wenkbrouwen deed fronsen. Hij had ongeveer vier hectare Bintje staan. Bintje moet nog langer op het veld blijven staan om zijn hoge opbrengst te halen. Het natte najaar heeft er voor gezorgd dat twee hectare niet kon gerooid worden. Meer dan 100.000kg aardappelen heeft hij nooit geoogst en zorgen nu voor problemen in zijn maïsperceel.
    Dit jaar heb ik opnieuw Toluca geplant. De bodem heb ik zoals elk jaar minimaal bewerkt en niét geploegd. In combinatie met runderstalmest en compost stimuleer ik zo het bodemleven, zorg ik voor humusopbouw en verhoog ik de draagkracht en het waterabsorberend vermogen van de grond. In dit droge voorjaar heb ik nog maar weinig aardappelpercelen gezien die dezelfde vitaliteit en groeikracht uitstralen als mijn Toluca-aardappelen.

    Ik verzorg de bodem met mest en compost, bewerk haar verstandig en zorg dat er een vitale en weerbare aardappel op groeit.

    Mochten de financiële middelen die momenteel naar ggo-onderzoek gaan, geïnvesteerd worden in diepgaand biologisch onderzoek omtrent veredeling, bodemvruchtbaarheid, duurzame bodembewerkingen… dan zouden ggo’s het nieuws niet halen.

    Het ontwikkelen van een ggo aardappel is mijns inziens enkel symptoombestrijding om een anonieme, grootschalige landbouw in stand te houden. Een landbouw van monoculturen, te lage prijzen en bodemverwaarlozing die geen respect heeft voor de boeren en hun vakmanschap die al generaties wordt doorgegeven en bijgestuurd.

    We moeten volgens mij streven naar een landbouw die dicht bij de mensen staat en waar alle mensen bij betrokken zijn. Een landbouw met diversiteit aan gewassen, een gezonde, vruchtbare bodem en duurzame ondernemers.

    Gegroet,
    Jelle Jacobs

  46. Koen Zegt:

    Los van alles, is het nu zo moeilijk om die gewassen in een afgeschermde “zandbak” te plaatsen, met beschermde atmosfeer? Of alle parameters zijn gekend en er is geen enkel gevaar - en dus ook geen reden voor onderzoek, of er is voldoende reden om GGO onderzoek altijd rigoreus van het milieu af te schermen.

  47. Yvan Zegt:

    Als kritische burger kan ik enkel vaststellen dat de voorzitter van de Boerenbond de term “groothoeklens” gebruikt op een wijze die enige verbazing wekt bij eenvoudige amateurfotografen zoals ik.
    Een groothoeklens is een lens met een grote beeldhoek. Een lens dus, die een groot deel van de wereld die zich voor haar bevindt afbeeldt.
    In overdrachtelijke betekenis: een middel dat het mogelijk maakt, naast het hoofdobject, ook een groot deel van de omgeving te laten zien. Zo is het niet onmogelijk, dat ook een deel van het achterliggend verhaal deel kan uitmaken van het plaatje.
    Dat vind ik niet terug in het betoog van meneer Vanthemse. De voorzitter van de boerenbond houdt een betoog dat ik eerder zou omschrijven als “de wereld door een telelens”. Met een telelens wordt het onderwerp geïsoleerd van zijn omgeving. Context doet er nauwelijks nog toe: enkel en alleen het onderwerp is van tel.
    Voor het overige: de ervaring leert, dat, zelfs als een debat breed maatschappelijk gevoerd wordt, het wel vaker de partij met de grootste economische belangen is die de toon zet en uiteindelijk haar agenda doordrukt.
    De ervaring leert evenzeer, dat daarbij de economische belangen doorslaggevend zijn.
    De ervaring leert bovendien, dat de partijen met de grootste economische belangen er zich niet voor schromen, de verborgen kosten van hun “innovaties” af te wentelen op de gemeenschap, onderwijl de winste innend.
    De ervaring leert ook, dat machtige en kapitaalkrachtige groepen, steeds “de wetenschap” aan hun zijde gevonden hebben.
    De ervaring leert tenslotte, dat het nooit de wetenschappers geweest zijn, die, als puntje bij paaltje kwam, hun verantwoordelijkheid onverkort opgenomen hebben. Dat alvast, hebben ze gemeen, met de PR-firma’s die dezer dagen een fikse bijverdienste hebben aan het bij elkaar confabuleren van zogezegde “wetenschappelijke rapporten”.

  48. J.W. Zegt:

    Hopelijk komt daar ooit verandering in en geraken we verder dan zwart-wit analyses van anderhalve minuut compatibel met de hedendaagse verleukte TV-formats. Alhoewel, als zelfs wetenschappelijke VN-rapporten waaraan 4 jaar door 400 wetenschappers werd gewerkt al jaren geen media-coverage krijgen in ggo-Vlaanderen, hoe zouden we dan kunnen rekenen op een mediadebat?
    Het VN-rapport waarover sprake:www.wervel.be/downloads/IAASTD.pdf
    Een bijdrage aan het ggo-patat-debat ten gronde:www.wervel.be/biotechnologie-themas-308/1257-agro-ecologische-intensivering-ja-ggos-nee

  49. jean-pierre Zegt:

    mensen bio voeding bestaat niet dat is een clubke van de zogezegde groenen zet groenten in je tuin geef geen mest , spuit niet dan heb je niks maar dan ook niks dan kan je verhongeren . Die mensen die dat veld vernietigd hebben moeten ze opsluiten en hun hele leven laten betalen voor alle kosten van de schade tot de onderzoeken ge moet met u poten van andermans eigendom blijven de eerste die ik in mijn tuin aan tref krijgt een riek zal niet ver meer lopen punt

  50. jd Zegt:

    Beste Bart Staes,

    Als ik het er niet mee eens ben dat er een stadsrandbos geplant wordt, mag ik dat dan ook vernietigen onder de noemer van de burgerlijke ongehoorzaamheid?

  51. David Schoonbaert Zegt:

    @ Jelle Jacobs
    Mag ik u erop wijzen dat projecties uitwijzen dat we tegen het einde van deze eeuw met 3-4 miljard mensen meer zijn en met biologische landbouw is het gewoon niet te halen dat alle mensen te eten hebben en trouwens de gewassen die u kweekt zijn ook niet echt biologisch , als u naar de geschiedenis van landbouw kijkt zal u zien dat ipv de gewoonlijke evolutie door natuurlijke selectie landbouwdieren en gewassen gemanipuleerd zijn, met het enige verschil dat de mensheid nu gericht kan selecteren welke eigenschappen te gebruiken en welke niet. Hetzelfde kan je zien met honden en duiven, het grootste deel van de variëteiten van deze diersoorten zijn gecreëerd door zogenaamde evolutie door menselijke selectie.

  52. Kurt Verheyen Zegt:

    Lieten trekt 250 000 euro uit voor herstel van het veld…awel merci… dus ik kan mee betalen aan iets wat een paar fanatieke groenen vernield hebben.
    Een schande.
    Laat de vernieler maar betalen!!!

  53. Joost Zegt:

    @Jelle,

    bedankt voor deze bijdrage…
    ik wist dat het anders kon…

    @Jean - Pierre

    lees eens de tijdschriften van Velt en leer treffelijk boeren…
    het kan ook zonder die gifspuit…
    die riek heb je wel nodig, maar niet om hem te planten waar jij zegt…

  54. David Schoonbaert Zegt:

    Het interview tussen de professor en de actievoerder in terzake heeft aan het licht gebracht dat de actievoerders gewone leugenaars zijn, het begin statement van de actievoerder waarin hij zegt dat in zijn groep ook wetenschappers zitten is ontkracht door zijn eind statement waarin hij stelt dat ze zullen blijven doorgaan met acties tegen ggo’s.

  55. Gerd Zegt:

    Europa gaat een hongerige toekomst tegemoet, tenzij het landbouwbeleid er verandert en boeren deelnemen aan landbouwonderzoek. Dat staat in het rapport van het International Institute for Environment and Development (IIED), een nonprofitorganisatie uit Londen. In het rapport staat ook dat het doel dat Europa zich heeft gesteld om het verlies van biodiversiteit in tien jaar tijd terug te dringen, niet gehaald zal worden als er geen beleidswijziging komt.

    Frankrijk heeft te maken met ernstige droogte, maar Europese zaadwetten verhinderen dat boeren soorten kunnen gebruiken die daar beter tegen bestand zijn, zegt Michel Pimbert van het IIED. “De Europese zaadwetten zijn gericht op uniformiteit. Frankrijk mag alleen goedgekeurde zaden gebruiken en die nieuwe soorten hebben veel water nodig”, zegt Pimbert, de auteur van het rapport

    “De vrijheid van boeren om te kiezen welke zaden ze gebruiken om betere soorten te ontwikkelen en te werken op een manier die de biodiversiteit verrijkt, is essentieel voor de aanpassing aan de klimaatverandering”

    “Het Europese landbouwbeleid verhindert aanpassing aan de klimaatverandering. Het is ook slecht voor de biodiversiteit, omdat boeren gedwongen worden een keuze te maken uit steeds minder soorten zaad en dierenrassen”

    Boeren zijn gebonden door een systeem van patenten en intellectuele eigendomsrechten. In de praktijk betekent dat dat alleen de meest geavanceerde soorten op de markt komen. Die soorten vallen onder de wetten voor intellectueel eigendom, wat betekent dat boeren (doorgaans aan grote bedrijven) moeten betalen voor het gebruik van de gepatenteerde genen en gepatenteerde technologie.

    Wetenschappers mogen om dezelfde redenen geen gebruik maken van de volledige diversiteit aan zaden

    Het nettoresultaat is een dramatische afname in genetische diversiteit bij veel gewassen, staat in het rapport Farm Seed Opportunities dat eerder deze maand werd gepubliceerd. Het rapport is gebaseerd op bevindingen van onderzoeksinstituten uit de publieke sector, boerennetwerken en organisaties van biologische boeren uit zes Europese landen.

    Experts zijn het erover eens dat diversiteit zorgt voor veerkracht in het voedselproductiesysteem dat het zwaar te verduren zal krijgen door de klimaatverandering. Dat is onder meer gebleken in Afrika. Gebruik van combinaties van planten, bomen en dieren verdubbelde in tien jaar tijd in twintig landen in Afrika ten zuiden van de Sahara de opbrengst van de oogsten. Dat blijkt uit een recent rapport van Olivier de Schutter, de speciale VN-rapporteur voor het recht op voedsel.

    De Schutter noemt deze vorm van landbouw “agro-ecologie.” Met agro-ecologie is niet alleen meer voedsel tegen lagere kosten te produceren, ook de gezondheid van de bodem gaat erop vooruit. Tegelijk neemt de CO2-uitstoot af.

    Het huidige systeem van voedselproductie “bedreigt ons allen” schrijft bioloog en auteur Colin Tudge in het voorwoord van het rapport. “Het soort landbouw waarmee in korte tijd veel geld wordt verdiend, is absoluut in strijd met het soort landbouw dat ons kan blijven voeden op langere termijn.”

    Agro-ecologisch boeren werkt zoals de natuur werkt, zegt hij: een grote diversiteit aan organismen die zich synergetisch gedragen. Volgens hem is er inmiddels voldoende bewijs dat met agro-ecologie meer voedsel geproduceerd wordt, en dat op een duurzamere manier.

    Dat het rapport over voedselveiligheid van de VN-mensenrechtenraad, waarvan de rapporteur nota bene een Belg is, bij het Vlaamse pattattenoorlogje door niemand vermeld wordt, ook niet door de boerenbondvoorzitter, mag vreemd genoemd worden.

    Ecologische landbouw kan de voedselproductie in sommige regio’s binnen tien jaar verdubbelen en tegelijkertijd de klimaatverandering tegengaan. Dat staat in het VN-rapport onlangs gepresenteerd in Genève.
    Een snelle overstap naar ecolandbouw is de enige manier om een einde te maken aan honger en iets te doen tegen klimaatverandering, zegt Olivier De Schutter, de speciale VN-rapporteur voor het recht op voedsel.

    “Agro-ecologie verloopt op natuurlijke wijze, niet via industriële processen. Het vervangt middelen als kunstmest voor kennis van het combineren van planten, bomen en dieren en kan de productiviteit verhogen”, zegt hij. “Bij 44 projecten in twintig landen in Afrika ten zuiden van de Sahara, steeg de opbrengst door deze technieken binnen drie tot tien jaar tijd met 214 procent. Dat is veel meer dan met genetisch veranderde gewassen ooit is bereikt.” (!)

    Andere recente wetenschappelijke experimenten toonden aan dat kleine boeren in 57 landen die agro-ecologische technieken gebruikten, hun opbrengst gemiddeld met 80 procent zagen stijgen. In Afrika was de gemiddelde stijging 116 procent.

    “Er is inmiddels wetenschappelijk bewijs dat in regio’s waar honger heerst, agro-ecologische methoden leiden tot hogere opbrengsten dan het gebruik van chemische meststoffen”, zegt De Schutter.

    Voor ecolandbouw zijn geen pesticiden, kunstmest, machines of hybride zaden nodig. De methodes zijn daarom zeer geschikt voor kleine boeren in arme landen.

    Het is volgens hem moeilijk om beleidsverantwoordelijken te overtuigen van de effectiviteit van agro-ecologie, ondanks het feit dat het bewijs daarvoor zich opstapelt. “Ik verwacht veel scepsis ten aanzien van deze oplossingen omdat ze niet in het dominante paradigma passen”, zegt hij.

    De dominante benadering in de landbouw is een industriële benadering waarbij het maximaliseren van efficiëntie en opbrengst centraal staan. Dat systeem is echter zeer afhankelijk van goedkope fossiele brandstoffen en legt geen rekenschap af voor degradatie van het milieu en andere negatieve effecten. Een van die effecten is de klimaatverandering. “Je kunt gerust stellen dat tussen 45 en 50 procent van alle menselijke uitstoot van broeikasgassen veroorzaakt wordt door de huidige methoden van voedselproductie”, zegt De Schutter.

    Met eco-landbouw kan meer voedsel geproduceerd worden, terwijl er tegelijkertijd sprake is van maar een fractie van de huidige uitstoot.

    Agro-ecologie is kennisintensief en momenteel zijn er maar in een paar landen, zoals Brazilië en Benin, trainingen beschikbaar voor boeren. “Particuliere bedrijven zullen er geen geld en tijd in investeren, omdat ze er geen patenten en nieuwe markten voor chemische producten of verbeterde zaden voor terugkrijgen. Maar als we onze manier van voedsel produceren niet drastisch veranderen, zullen we de miljarden hongerenden nooit kunnen voeden”, waarschuwt De Schutter. “En ook onszelf niet in de toekomst.”|

  56. De Cree Kris Zegt:

    Een oproep aan onze wetenschappers: Wees creatief, eerlijk en sociaal. De agro-industrie problematiek omtrend patenten is volgens mij zeker oplosbaar op de typisch belgische mannier van de gulden middenweg.

    Op zich zouden we inderdaad niets mogen hebben tegen fundamenteel onderzoek gericht op een efficientere produktie van voedsel. We zullen dit zeker nodig hebben.
    Het feit dat dat onderzoek zich toespitst op ggo’s ligt volgens mij aan een gebrek aan creativiteit en out of the box thinking van de huidige generatie wetenschappers. Ze zouden beter wat meer het ‘KISS’ principe hanteren, maar dit geheel terzijde.

    Wat mij vooral zogen maakt is de commercialisatie van het resultaat. De wetenschappers beweren bij hoog en laag dat ze hun patenten niet zullen verkopen aan grote bedrijven, maar maken dit nooit hard. Er wordt gefluisterd en geroepen dat er zelfs nu al afspraken hierover op papier staan, maar dat kunnen we natuurlijk niet hard maken totdat we de overeenkomsten te zien krijgen.
    Beste vadertje staat onder leiding van “Peeters” bij gebrek aan andere regering. Misschien een ideetje. Als je subsidies geeft voor een bepaald onderzoek zou volledige transparantie van de boekhouding en overeenkomsten een handig instrument zijn om 1 de rumoeren te onderdrukken en 2 de wetenschappers op het rechte pad te houden. Zo weet je tenminste dat het geld van de hardwerkende burger niet gebruikt zal worden om nog meer hongerige vluchtelingen in gammele bootjes over de middelandse zee te laten varen.

    Ik snap niet dat geen enkele van die briljante wetenschappers die ons land rijk is er ook maar aan gedacht heeft om de patenten te ontsluiten in een soort van ‘open patent’ licentie. Er kunnen commercieel attractieve clausules in opgenomen worden zodat ze er mee de markt op kunnen, maar er kunnen ook beschermings clausules in staan die het bv niet toelaten dat het gen enkel door een monopolist gebruikt wordt ofdat de eigenaar exuberante licentiebedragen of andere voorwaardne oplegt.

    een ander probleem met ggo patenten is dat bepaalde bedrijven aan koppelverkoop doen. Als je een plantje met dat bepaald gen wil, dan moet je er ook dat gen bijkopen. Dat 2de gen zorgt er dan bv voor dat je een aantal produkten van de patenthouder moet kopen of je plantje zal niet groeien.

  57. Marie Zegt:

    Beste Jelle Jacobs,

    dit is een mooie getuigenis en ik moedig je alvast aan om zo verder je eigen pattatekes te kweken.

    MAAR :

    - met dergelijke pattatjes ga je binnen 50 jaar geen 10 miljard mensen voeden

    - deze pattatjes zouden het veel minder goed stellen indien ze niet omringd zouden zijn door aardappelvelden die wel besproeit worden en dus al grotendeels de schimmel tegenhouden

    De biologische landbouw zoals die nu bestaat vormt geen alternatief (meer).
    Maar aangezien de ggo-patat ook op een milieuvriendelijke wijze geteelt kan worden, zijn onze meningen misschien niet zo tegenstrijdig!

    groeten,
    Marie

  58. Gerd Zegt:

    Beste Marie,

    Heb je mijn bovenstaande post gelezen ?

    Daaruit blijkt namelijk dat bioboer Jelle méér dan gelijk heeft.

    Wie heeft toch de goegemeente het dogma aangepraat dat bio-ecologische landbouw de wereld niet zou kunnen voeden?

    Het huidige industriële landbouwsysteem leidt ons regelrecht naar de hongerdood en daarenboven naar de klimaat - en andere milieucatastrofes zoals de deregulering van de vitale stikstofkringloop en de uitputting en vervuiling van de zoetwatervoorraden.

    Lees bvb. eens de studie van een internationaal team van wetenschappers over ” planetary boundaries” van het Stockholm
    Resilience Center.

    Veel leesgenot !

    Gerd

  59. David Schoonbaert Zegt:

    @Gerd
    sorry dat ik het moet zeggen hoor maar biologisch boeren kan de wereldbevolking niet voeden vanaf 2050. De hoeveelheid voedsel nodig voor 10.000.000.000 mensen kan onmogelijk door zogenaamd biologische landbouw voorzien worden. Voornamelijk omdat er een groot deel van de opbrengst kapot gaat door ziekten, schimmels en verschillende insecten.

  60. Stijn Zegt:

    Ik kan mij helemaal vinden in het standpunt van Gerd, Jelle en anderen. Blij dat er trouwens nog mensen de logica helpen doorbreken van sproeistoffen en kunstmest als enige manier om opbrengsten te halen. Vooraleer we de ggo-fase ingaan.

    - Ik vind het zeer cynisch dat men als motivatie verwijst naar de miserie die door diezelfde economische globalisatie veroorzaakt wordt.
    De voedseltekorten in de Derde Wereld hebben zelden iets te maken met onvoldoende opbrengsten, en als dat wel zo is, ligt het niet aan de groentenrassen. Wel aan de landbouwmethoden, wel aan de oneerlijke globale arbeidsverdeling, de subsidie van landbouw in Europa, kortom vooral aan de blinde, onharmonieuze, enkel economisch gerichte politiek van de kapitalistische landen en daarmee samenhangend, ook aan de corruptie en inefficiëntie van lokale regeringen in het Zuiden. Aan winstbejag dus. Zoals meestal. En dat is de echte reden waarom er per se ggo’s moeten geteeld worden.

    - Bodem en omgeving worden louter als productiemiddel gezien, en het onderzoek naar ggo’s kadert hierin. Mensen in onze streken, en óók de meeste landbouwers, zijn al lang vergeten dat er nog ecologische principes bestaan en dat wij daar ook kunnen aan werken. Dat dat een van de noodzakelijke oplossingen is voor de totale vergiftiging van ons milieu.

    - Men kan wel bepaalde gevolgen onderzoeken, maar bijvoorbeeld de invoering van genetisch gemanipuleerde maïs in Mexico heeft rampzalige en compleet vernietigende gevolgen gehad voor de lokale, natuurlijk gekruiste en soms duizenden jaar oude rassen. De patentenpolitiek van een bedrijf als Monsanto drijft niet alleen overal ter wereld (vooral in de VS, India en Mexico) boeren in het faillissement, ggo-soorten destabiliseren en vernietigen ook de lokale natuurlijke variatie.

  61. David Schoonbaert Zegt:

    @Stijn
    Denkt u dat er over 50 jaar nog een overschot zal zijn? We zijn dan met 3 miljard meer, en het zogenaamde biologisch boeren is niet zo biologisch als u denkt, want de soorten die we nu produceren zou je niet kunnen vergelijken met wat ze oorspronkelijk waren. Daar is ook manipulatie gebeurd, het kruisen van verschillende soorten aardappelen bvb. Wat de zogenaamde ggo’s zo verschillend maakt is dat de eigenschappen zoals nu schimmelresistentie gericht gekozen worden.

  62. wim Zegt:

    @gerd,

    De vooropgestelde opbrengstverhogingen kan je inderdaad gemakkelijk halen, als je maar laag genoeg vertrekt. Men mag niet vergeten dat men hier in deze regio de meest gunstige en regelmatige landbouwomgeving heeft. Samen met de kennis onder landbouwers en toeleveranciers is het mogelijk om TOP opbrengsten te halen. Nergens ter wereld haalt men onze tarwe en suiker opbrengsten! Bio en Eco zijn een goed, maar beperkt alternatief. Zij passen goed in een omgeving welke door sproeistoffen een lage ziektedruk hebben. Je kan het zo vergelijken met de wachtzaal van de huisarts, als je ziek wil worden moet je daar zijn omdat de ziektedruk er heel hoog is. Ik ben er ook voor te vinden om producten te produceren waar ze het beste groeien maar maak me grote zorgen als men zich afhankelijk maakt van voedsel. Als laatste wil ik zeggen dat er vanuit de landbouw zelf een beperkte vraag is naar ggo’s MAAR dan wel met andere doeleinden: monsanto wil maïs welke tegen sproeistoffen kan zodat ze hiervan veel gaan verkopen, landbouw wacht op planten die hierbij ons goed groeien en eiwit produceren tegen rendabele teeltkosten waardoor de afhankelijkheid van soya beperkt wordt. Dit heeft geen economische meerwaarde voor die bedrijven waardoor een dergelijke variant er niet snel zal komen.
    Wees in je leven nobel maar wel realistisch: in een economie gedreven door winst moet je geen liefdadigheid verwachten, hoe jammer dit ook klinkt!

Plaats een antwoord op het bericht