De discussie aangaande het al dan niet schadelijk zijn van elektromagnetische straling, binnen de maatschappij vooral getriggered door het opkomen van de gsm, woedt volop.
Er gaat geen week voorbij of men vindt wel ergens een krantenartikel of een programma op radio of televisie waarin gepretendeerd wordt dat definitieve conclusies kunnen getrokken worden. Er is de discussie aangaande de Vlaamse norm voor straling, er is de discussie aangaande het gevaar van hotspots op school, begin deze week was er het bericht dat de WHO radiofrequente elektromagnetische straling nu catalogeert als “mogelijk carcinogeen”. Nu, wat zijn de wetenschappelijke feiten …
De hele problematiek kan opgesplitst worden in twee deelaspecten: 1. de opwekking en de propagatie van de elektromagnetische straling, en 2. eens bij het lichaam aangekomen, de invloed van deze straling op het lichaam. Het is cruciaal om in te zien dat de tweede stap, hoewel hierover veelal de meeste commotie ontstaat, net de stap is waar men eigenlijk weinig aan kan doen. Eens de straling met een bepaalde intensiteit invalt, zal het lichaam daar al dan niet op reageren. Dit kan onderzocht worden, maar dat verandert niets aan de eventuele effecten. De “antistralingspil” is nog niet voor morgen. Het is de eerste stap, de opwekking en de propagatie van de straling, waar men echt kan ingrijpen. Als we de stralingsintensiteiten willen verminderen, dan moet daar actie ondernomen worden.
En God zeide: Daar zij licht. En daar was licht …
Het is een feit dat elektromagnetische straling een volkomen natuurlijk fenomeen is waaraan de mens sinds zijn ontstaan blootgesteld is. Wil men alle straling weg, dan gebieden de wetten van de natuurkunde ons om elk apparaat dat op elektriciteit werkt te bannen. Het is een feit dat zichtbaar licht, iets wat door vrijwel iedereen als natuurlijk en ongevaarlijk ervaren wordt, een vorm is van elektromagnetische straling. Laat het duidelijk zijn dat we straling dus nooit zullen kunnen vermijden. Straling is dagdagelijks en zal dit ook blijven.
Objectief gezien zijn er vier factoren die elektromagnetische straling karakteriseren: de frequentie, het vermogen van de stralende bron, de afstand tot de stralende bron, en de manier waarop de informatie met de straling “meegegeven” wordt.
De frequentie laat toe om een onderscheid te maken tussen ioniserende straling, zoals bvb. Röntgen-straling, en niet-ioniserende straling. Ioniserende straling is straling bij uiterst hoge frequenties. De straling is dan voldoende krachtig om bijvoorbeeld. DNA op een directe manier te gaan wijzigen. Het is sinds lang geweten dat dit kanker kan veroorzaken. Alle straling gebruikt binnen draadloze telecomtoepassingen zoals o.a. gsm, UMTS, hotspots, bluetooth, etc., zit ongeveer een miljoen maal te laag in het frequentiegebied om op dergelijke drastische manier op biologische weefsels in te grijpen.
De uitgestraalde energie en de afstand tot de straler zijn volgens mij de belangrijkste parameters in de discussie. Het is zeer merkwaardig dat hier slechts marginaal aandacht aan besteed wordt. Het is bijvoorbeeld. een feit dat de stralingsintensiteit van onze eigen gsm, als we een “slechte verbinding” hebben, letterlijk duizenden malen hoger ligt (u leest het inderdaad goed, duizenden malen …) dan de intensiteit die een hotspot veroorzaakt. Het is dan ook uiterst merkwaardig dat een conclusie die gerelateerd is aan het eerste, het voorkomen van hersenkankers, doorgetrokken zou worden naar het tweede en in deze discussie als argument gebruikt zou worden.
Aan deze fysische wetmatigheden kan men ook enkele zeer interessante gevolgtrekkingen verbinden. Ten eerste volgt hier namelijk direct uit dat het volkomen normaal is dat een norm voor masten zeer gemakkelijk gehaald wordt op de meeste plaatsen. De “battle”-zones zijn de zones in de onmiddellijke buurt en aan de voorkant van de stralende antennes. Daar gaat het vermogen van de straler bepalen hoe dicht men bij de straler kan komen vooraleer men de norm overschrijdt. Normen zijn er dus eigenlijk vooral voor mensen die dicht bij antennes wonen.
Ten tweede bij het inplanten van GSM masten. Om de totale straling te minimaliseren moet men de mast niet zo ver mogelijk weg plaatsen van, maar zo dicht mogelijk bij de gebruiker. Hoewel de straling van de mast zelf dan wel hoger ligt, wordt de nabijheid van de mast gedetecteerd door de gsm’s in zijn buurt, die op hun beurt hun uitgezonden vermogen, en dus hun straling, minimaliseren. Aangezien een gsm zich typisch op een veel kortere afstand bevindt dan de antennes van een mast, zeker voor zijn eigen gebruiker, zorgt deze regel effectief voor een vermindering van de stralingsniveaus.
Zeg ‘s AAA …
Eens de straling aangekomen is ter hoogte van het menselijke lichaam, wat dan met eventuele risico’s? Effecten ten gevolge van ionisatie en opwarming kunnen we direct uitsluiten. Ionisatie is er niet en de vermogens zijn veel te laag om een echt merkbare opwarming te realiseren. De meeste controverse bestaat over het initiëren van zogenaamde “biologische effecten”. Wereldwijd zijn er letterlijk reeds duizenden studies verricht op dit onderwerp. Enkele persoonlijke bemerkingen bij dit onderzoek.
Mijn eerste punt is klaar en duidelijk. Wat weergegeven wordt in sommige massamedia is in zekere mate gekleurd. “Spektakelwaarde” heeft soms een grotere invloed op de inhoud van een artikel dan de pure wetenschappelijke correctheid en objectiviteit. Onderzoeken die geen effecten opleveren, daar wordt meestal niet over bericht. Als een onderzoek dan toch een effect suggereert, dan worden in de meeste media de bedenkingen en de kanttekeningen die de onderzoekers bij hun eigen onderzoek plaatsen niet overgenomen. Integendeel, veelal wordt de boodschap in de kop van het artikel nog sterk uitvergroot.
Een tweede punt is dat er duidelijk verschillende soorten onderzoek zijn. Elk type heeft zijn eigen voor- en nadelen, en het is niet altijd makkelijk, zelfs voor de uitvoerende wetenschappers, om bij kleine vastgestelde effecten de juiste conclusies te formuleren aangaande de relevantie voor het menselijk lichaam als geheel.
Een typisch voorbeeld is epidemiologisch onderzoek, dat wil zeggen studies op groepen mensen binnen de maatschappij. Dit is het soort studies waar manipulatie en/of een verkeerde interpretatie heel makkelijk ligt. Als het onderzoek al correct uitgevoerd is, dan nog vergt het heel wat kennis om de juiste conclusies te trekken, omdat deze studies inherent gepaard gaan met veel onzekerheden en mogelijke vertekeningen.
De conclusie van de meest toonaangevende, wetenschappelijk verantwoorde epidemiologische studie tot hiertoe, de zogenaamde “Interphone” studie is duidelijk: “vertekeningen en fouten begrenzen de kracht van de conclusies die uit dit onderzoek kunnen getrokken worden en verhinderen een causale interpretatie”. De studie handelde over kankers aan het hoofd. De nieuwe waarschuwing van de WHO verandert niets aan deze conclusie.
Uitgaande van het gegeven dat elektromagnetische straling sinds het begin van de 20e eeuw onze maatschappij binnengelopen is (radio- en tv-masten, radars, …), uitgaande van het feit dat overal aanwezige draadloze communicatie nu sinds een 15-tal jaar ingeburgerd is (gsm, UMTS, hotspots, …), en rekening houdende met de conclusies van overzichtsrapporten allerhande is de enige juiste wetenschappelijke conclusie op dit moment dat een mogelijk effect op de gezondheid onmogelijk acuut kan zijn. Dit had men immers al lang klaar en duidelijk aangetoond.
Op korte termijn is het effect hoogst waarschijnlijk uiterst klein. Dit effect zal dan nog voornamelijk gerelateerd moeten worden aan de straling van de mobieltjes zelf. De grootste onbekende in het debat is mijns inziens het effect op lange termijn. Wat men ook beweert en wie het ook beweert: ieder weldenkend mens ziet in dat we per definitie de lange termijn effecten nog niet kunnen kennen. Mensen krijgen kanker na vele tientallen jaren roken. Moeten we hier iets gelijkaardigs vrezen? Niemand kan het met zekerheid zeggen. Ook betreffende het EHS syndroom (Electromagnetic HyperSensitivity) is er nog veel onduidelijkheid en is verder onderzoek nodig.
Reglementering
Grosso modo gaan de huidige normen uit van de grens waarbij nog juist bewezen effecten worden waargenomen en wordt er een veiligheidsfactor ingevoerd. Die wordt echter in verschillende landen, streken en steden, op een andere manier en politiek gekleurd ingevuld. Dit leidt tot veel verwarring.
Ik sta een heel andere werkwijze voor. Aangezien de biologische effecten op lange termijn totaal onbekend zijn, verdient het mijns inziens aanbeveling om het zogenaamde ALATA principe (As Low As Technically Achievable) te huldigen. Dit principe gaat ervan uit dat we als maatschappij het fenomeen van “manmade” elektromagnetische straling aanvaarden, maar dat we de stralingsniveaus zoveel als technisch mogelijk beperken.
Voor dit principe is het al dan niet reeds bewezen zijn van eventuele effecten eigenlijk irrelevant. Ook de hele discussie van “hoe laag” we nu eigenlijk de norm moeten vastleggen wordt duidelijk: zo laag als op dit moment technisch mogelijk. Nog lager betekent dat we in de praktijk de toepassing stopzetten.
Op korte termijn betekent dit dat we mits enige, maar zeker niet overdreven inspanning naar iets lagere normen kunnen gaan. Op langere termijn zijn zelfs behoorlijke reducties haalbaar. Een voorbeeld van een drastische ingreep is het strategisch scheiden van buitenshuis en binnenhuiscommunicatie. Nu moet het bestaande gsm-netwerk beide vormen opvangen en is het zo dat we, omwille van de af te dekken binnenhuiscommunicatie, buitenshuis relatief “hoge” stralingswaarden hebben. Dit ten gevolge van de verzwakking door muren en andere obstakels. Wat is er nodig om dit te realiseren? Wetenschappelijk onderzoek, en de nodige aansporing vanuit de overheid naar de telecom-actoren toe, bijvoorbeeld via een aangepaste normgeving.
Conclusies
Het is ontegensprekelijk dat draadloze communicatie al ontelbare mensenlevens gered heeft. Dat wordt door niemand betwist. Wat ook niet (meer) betwist wordt is dat de maatschappij als geheel duidelijk kiest voor deze toepassingen. Ze zijn er en ze zullen er blijven. De voordelen die de burger ervaart zijn voornamelijk positief.
Op korte en zelfs middellange termijn zijn er geen acute negatieve verschijnselen waar te nemen, wat duidelijk wijst op een kleine tot zeer kleine invloed. De grote onbekende is het mogelijke effect op lange termijn. Niemand weet wat de invloed is van de huidige niveaus van straling bij een bestralingsduur van 50–60 jaar. Vanuit deze optiek verdient het dan ook aanbeveling om het ALATA-principe te huldigen: net genoeg straling om een maatschappelijk aanvaard(bar)e draadloze toepassing toe te laten.
Prof. Guy Vandenbosch
(De auteurs is stralingsdeskundige aan de K.U. Leuven)
@Allen: reageren op deze bijdrage impliceert dat u instemt met de regels voor deelname aan onze discussieforums; lees ze dus - mod)
03/06/2011 om 14:51
Bijzonder verhelderende bijdrage. Hopelijk vindt de auteur gehoor, zodat we geen herhaling krijgen van lood, asbest, kerncentrales, …
03/06/2011 om 15:17
Er wordt gebroed om dit nieuwe gat in de markt” te “creeëren”, vervolgens de marketing van de angst er op los te laten, en dan de poen scheppen.
Even herinneren.
Einde 2008. Marc Coucke, CEO van Omega Pharma, stelt zijn “wonderchip” ‘tegen hersentumoren veroorzaakt door gsm’en’ doodernstig voor aan het publiek..
Uit “wetenschappelijk onderzoek” blijkt volgens de heer Coucke dat gsm’ en “gevaarlijk is, en bijdraagt tot de ontwikkeling van hersentumoren. Hij laat ” een ondezoeker” van een privéziekenhuis een aantal proefpersonen bloedafnames ondergaan, die zijn stelling moeten bevestigen.
Bloedafnames waarschijnlijk betaald door het Riziv.
En zie, net tegen de eindejaarsfeesten, komt Omega Pharma met een wondermiddel tegen de mogelijke schadelijke gevolgen van het gsm’en. Voor mààr 40 of 50 euro. Bij de apotheker af te halen. Exclusief van Omega Pharma voor het “welzijn” van de medeburger.
Coucke heeft enkele weken later zijn verhaal moeten “inslikken”!
Iemand wil met heel het stralingsgevaar verhaal, héél rijk worden, maar eerst nog even de gemoederen oppoken en paniek zaaien.
Dioxinecrisis - griepvirussen - varkensvirussen - Mexicaanse griep - vogelgriep - komkommerbacterie…..
Telkens opnieuw bleken er “andere belangen” gespeeld te hebben.
Het is een beetje zoals met roken, iedereen wéét echt wel dat het kankerverwekkend is, behalve de die hards die opa’s en oma’s hebben of hadden “die tot hun 95ste één of meerdere pakjes per dag rookten…”
En toch wordt er lekker lustig verder gepaft,
Tot meerdere eer en glorie van sigarettenmultinationals, ondanks de monsterboetes tot dewelke ze veroordeeld werden.
Ook de kas van de minister van financieën wordt beter van de kanker van roken.
.
04/06/2011 om 12:51
Een hele verademing om eens een nuchtere stem te horen temidden van de kakofonie omtrent straling. Hopelijk mogen we in de toekomst nog meer horen van prof. Vandenbosch. Toch 2 bedenkingen:
“Ook betreffende het EHS syndroom (Electromagnetic HyperSensitivity) is er nog veel onduidelijkheid en is verder onderzoek nodig.”
Ik ben er niet van overtuigd. Er is al onderzoek naar gebeurd, en daaruit is gebleken dat de zelfverklaarde hypersensitieven niet in staat waren om te bepalen of een GSM aan of uit stond. Bovendien lopen hun klachten parallel met die van angststoornispatiënten.
(zie ook:www.skepdic.com/electrosensitives.html)
“ALATA principe (As Low As Technically Achievable)”
Wat is technisch haalbaar? De hudige technologie is vanzelfsprekend haalbaar, afgezien van de eventuele kosten om ze overal toe te passen. Maar de technologie evolueert voortdurend, en het is vrijwel onmogelijk te bepalen wat er in de toekomst haalbaar is. De haalbaarheid is ook sterk afhankelijk van maatschappelijke factoren (regelgeving, commerciële overwegingen,…). Een beetje extra druk vanuit de overheid of vanuit de consumenten kan het verschil maken tussen haalbaar en niet haalbaar. Ik vrees dat het ALATA-principe ons geen meter vooruit helpt, want voor- en tegenstanders van draadloze technologie zullen het totaal verschillend interpreteren.
Als alternatief kunnen we de guru’s van het voorzichtigheidsprincipe eens vragen in welke mate ze bereid zijn dat principe ook toe te passen op minder voor de hand liggende uitvindingen. Op zonne-energieinstallaties om maar iets te noemen, of speculoospasta, waarom niet. Niets dat erop wijst dat die dingen enig gevaar vormen, versta me niet verkeerd, maar hé, dat is nu net ook het geval met draadloze technologie, en daar is veel meer onderzoek naar gebeurd.
04/06/2011 om 13:24
Guy, probeer misschien de ministers die verantwoordelijk zijn voor de veiling van de 4de operator licentie van het het ALATA-principe overtuigen!?
Want een vierde operator met “eigen” netwerk zou in vele optiek slecht zijn:
-dwarsboomt het ALATA-principe want straling kan alleen maar nog verder toenemen.
-een eigen netwerk kost handen vol geld en zal in verhouding minder gebruikers tellen. Daardoor zal het erg moeilijk zijn de prijzen echt te verlagen!! En was dat juist niet het doel van de ministers?
-ecologisch ook geen goede zet, zulke netwerken vreten stroom!!
-nog meer wildgroei van masten.
4 en zelfs 5de, 6de operator, voor mij geen probleem!
Maar geef mij maar het idee dat in GB groeit in de politiek! Eén groot performant (met backup) netwerk dat gedeeld wordt door alle operatoren!
Dat biedt de mogelijkheid om de prijzen echt te drukken en zelfs meer dan 4 operatoren toe te laten. En ecologisch heeft het ook alleen maar voordelen.
Voor de rest beste Guy, wil ik er bevestigen dat elektromagnetische straling inderdaad een natuurlijk fenomeen is dat alom tegenwoordig is. Meer zelfs, eigenlijk zijn wij zelf elektromagnetische wezens (denk aan bvb EEG en EKG). Maar een ding vergeten jullie altijd te vertellen: “gepulste” digitale (of analoog) straling komt niet voor in dat natuurlijk elektromagnetisch spectrum!! Dat is zuiver technische straling die enkel opgewekt wordt door de mens!! En die bovendien de natuurlijke niveaus veruit overstijgen, dat is ook iets waar men geen rekening mee houdt. Uiteindelijk zijn onze normen louter op thermische effecten gebaseerd waar men een veiligheidsmarge op toepast.
Men zou er beter eens bij stilstaan dat wij ook elektromagnetische wezens zijn die (ook) gevoed worden door een zwak natuurlijk elektromagnetisch spectrum, dat geen “gepulste” straling bevat. De mens heeft ze er wel aan toegevoegd, vele malen sterker dan de het natuurlijk spectrum?! Wat de gevolgen op lange termijn zullen zijn?? Ik vraag het mij wel af?
Toch mag men nu al wat voorzichtiger zijn bij het bepalen van communicatie protocollen! Diegene die Wifi ontwikkeld heeft, heeft dat duidelijk niet biologisch getoetst!
Enkele jaren geleden werd ik plots knettergek in mijn HOB huis, vooral in mijn bed had ik het zwaar te verduren, kon geen oog meer dichtdoen, werd haast gek, had ook voosheid klachten en gloed in rug. Gelukkig kwamen de buren nog eens aankloppen voor een pc probleem. Tot grote verbazing stelde ik vast dat Belgacom recentelijk “wired” Belgacom-tv, maar ook spontaan Wifi had aangesloten voor de pc! Bizar want de modemrouter staat naast de pc, een kabel van 30cm volstaat?! Ik kreeg toelating om die wifi opnieuw uit te schakelen, zij hadden die toch niet nodig en hoera, mijn klachten waren meteen van de baan!
Die tv en internet operatoren zouden beter ook het ALATA-principe toepassen. Niet iedereen heeft behoefte aan wifi en er zijn zelfs mensen die geen wifi gebruiken maar niet eens weten dat wifi geactiveerd is op hun modemrouter?!
Ik vond dat raar dat ik zo hevig reageerde op wifi en deed onderzoek, ik deed een voor mij verontruste vaststelling: wifi accesspunten blijken gepulst aan 10Hz (bakenpuls)!! Als ik mij baseer op de EEG test komen dergelijke lage frequenties ook voor in de elektromagnetische mens. Lijkt mij niet slim dergelijke frequenties te hanteren die interfereren met het menselijk lichaam (en andere wezens?)
En volgens u zijn masten onschuldig, ligt het mogelijk risico enkel bij gsm gebruik?!
Wel beste Guy, als men een maaltijd in de microgolf oven klaarmaakt, dat lukt dat ook wel op 150w, het duurt alleen merkelijk langer. En aan masten ben je 24/7 blootgesteld in principe, misschien is er een cumulatief effect dat pas binnen 10/20/30/40j duidelijk zal worden?!
Het is maar een wilde hypothese, maar heeft men al eens nagegaan wat de kwaliteit is van de telomeren (uiteinde menselijk chromosoom) van pasgeboren baby’s die op de wereld gekomen zijn aan 3V/m of meer??
Stel u voor dat die miljoenen/miljarden kindjes allemaal kortere telomeren hebben die hooguit nog een max leeftijd van 60j toelaten??
Enfin ik weet ook niet hoe het gaat aflopen met deze alsmaar toenemende elektrosmog van gepulste straling die in de natuur niet voorkomen, maar ik denk wel dat we (alweer) met vuur aan het spelen zijn dat mogelijk nog heter is dan het asbest schandaal?!
Als als je naar docu’s over asbest schandaal kijkt, dan maak ik mij toch beetje ongerust. Bvb het lobbyen van de industrie dat oa wetenschappelijk onderzoek sponsorde om de resultaten naar eigen hand te kunnen zetten. Ook de WHO heeft moeten toegeven dat ze een oogje dichtgeknepen hebben onder druk van de industrie. Moest dat niet gebeurd zijn was asbest in 1960 al verboden. Het is louter door wat hierboven staat dat het tot in de jaren negentig geduurd heeft bij ons. En in bvb Brazilië bestaat die industrie nog steeds!?
En wie weet doet de machtige (nog machtiger dan asbest industrie?) gsm industrie nu niet hetzelfde lobbywerk als de asbest industrie indertijd??
04/06/2011 om 15:39
GSM straling kan even gevaarlijk zijn als de radioactieve: kankerverwekkend, hersenvernielend, zelfs DNA-breuken veroorzakend.
Omwille van de mogelijke schadelijke biologische effecten van de gsm-straling (niet ioniserende straling) op planten, dieren en mensen, vraagt de Raadvan Europa in een resolutie van 27 mei 2011 dat de overheden het voorzorgsprincipe in acht zouden nemen. Er zijn al veel schadelijke effecten bij waarden van elektromagnetische velden die ruim onder de wettelijk toegelaten grenswaarden liggen.
Door het woordgebruik in de resolutie wordt impliciet en expliciet de straling van de draadloze telefonie als een aanval op de volksgezondheid gezien. De opstellers van de resolutie hebben duidelijk rekening gehouden met de huidige stand van de wetenschap.
Recent onderzoek van het laboratorium biologie van de universiteit van Clermont-Ferrand heeft aangetoond dat gsm-straling effect heeft op de genen van planten, meer bepaald van tomaten.
Dr. Ulrich Warnke (Saarbrücken) stelt dat sommige dieren een aangeboren gevoel voor magnetische velden hebben, wat hun oriëntatie betekent in ruimte en tijd. Veel wetenschappers denken dat het verdwijnen van bijenpopulaties deels een gevolg is van de storing van hun bioveld door kunstmatig opgewekt elektromagnetisme.
Het menselijk lichaam functioneert niet alleen met celreacties en biochemie maar ook met elektromagnetisme. Zo bijvoorbeeld communiceren zenuwcellen met elkaar met elektrische impulsen (laagfrequent). De gsm-straling is hoogfrequent gepulseerd. Dit wil zeggen dat een hoogfrequente draaggolf laagfrequente berichten doorstuurt. Hoge frequentie betekent grote doordringbaarheid. De hoogfrequente golven brengen diep in het lichaam laagfrequente codes (217 pulsen per seconde) die de natuurlijke elektromagnetische velden van onze organen verstoren.
De basis van onze grenswaarden is niet wetenschappelijk onderzocht, maar eerder het gevolg van een groot omkoopschandaal. Men heeft gewoon de industrie de normen laten bepalen.
De resolutie erkent het medisch specifiek bestaan van de ElektroHyperSensitiviteit (EHS).
Negationisten, die zich vaak als ‘experts’ voorstellen, verkondigen theorieën als: “EHS is een psychische stoornis” en “Een EHS patiënt wordt niet ziek van de straling maar omdat hij zich inbeeldt dat de straling ziek maakt”. Hun schandalig standpunt dat EHS in de psychiatrie thuishoort wordt door de Raad van Europa naar de prullenbak verwezen.
De resolutie stelt verder voor dat de overheid zogenaamde “witte zones” zou instellen. Deze stralingsvrije zones moeten hulp bieden aan stralingsslachtoffers.
De resolutie herinnert eraan dat verbindingen met kabel of draad niet toxisch zijn. De draadverbindingen zijn ook technisch beter dan de draadloze.
De grenswaarde van de blootstelling moet onmiddellijk op 0,6 V/m bepaald worden. Later zullen de antennes niet boven de 0,2 V/m mogen stralen.
De resolutie stelt ook dat volledige informatie aan de bevolking moet gegeven worden. De overheid moet daarvoor samenwerken met de organisaties die rond de materie werken.
De resolutie dringt tevens aan op een systematische meting van de sterkte van alle antennes.
Er moet een onafhankelijke financiering komen voor het wetenschappelijk onderzoek. Klokkenluiders moeten beschermd worden.
Meer transparantie in de financiële groepen wordt ook terecht door de resolutie aanbevolen.
De overheden moeten het voorzorgsprincipe in acht nemen. De toxiciteit van de niet-ioniserende straling wordt zwaar onderschat. Voorzorg betekent in casu: afschaffen wat niet nodig is en het A.L.A.R.A beginsel (As Low As Reasonably Achievable) toepassen .
Afwachten of er moedige politici gevolg aan de resolutie zullen geven.
04/06/2011 om 18:22
Beste Erik,
zit het over dit wifi geval niet een beetje tussen uw twee oren? Wifi is ook een straling waar u op ontelbare plaatsen aan wordt blootgesteld: op uw werk, in een station met hotspots, als u op straat loopt, … Zo goed als overal!
Hebt u op die plaatsen dan geen last van de klachten in uw rug en de andere klachten die u opsomde?
04/06/2011 om 18:54
Tav John Vos:
Of ik EHS ben dat laat ik in het midden en durf ik niet beweren. Ik ben wel overtuigd dat bij sommige EHS mensen dat tussen de oren zit, maar ik heb niet gezegd bij iedereen.
Mijn rechteroog is wel duidelijk aangetast door 2G gsm uit het verleden. Het ontsteekt vrij snel opnieuw als er een gsm erg dichtbij komt, echter niet altijd, het heeft allicht ook met vermogen te maken of 3G?! Want ik heb bij mijn eigen gsm al gemerkt dat mijn rechteroog GPRS veel beter verdraagt en ook van 3G ontsteekt mijn oog minder snel, hoewel men beweert dat dat schadelijker zou zijn?! Maar ook op de ene locatie krijg ik sneller last dan op de andere!? Vermogen schommelingen maar ook veranderingen in de immuniteit spelen een rol denk ik, want als ik niet goed in mijn vel zit, lijkt mijn ene oog kwetsbaarder te zijn!?
Blijkbaar dragen de cellen van mijn rechteroog de signatuur van 2G GSM?!
Een BT oortje kan ik wel gebruiken voor max 5min, beetje afhankelijk van het model want de ene blijkt wat krachtiger dan de andere. Ik mag heb wel niet in stand-by laten hangen aan mijn oor want dan krijg ik na tijdje ook last aan oog en zelfs hoofd. Een wired oortje kan ik nauwelijks gebruiken zonder ontsteking aan rechteroog omdat de draad eigenlijk te kort is.
Toen mijn rechteroog de eerste keer ontstak van gsm’en, ben ik naar de oogarts geweest en die heeft vastgesteld dat ik oogontsteking had in dat oog.
Ik zou met die test kunnen bewijzen dat G2 gsm mijn oog laat ontsteken, maar prettig is het niet, het kan weken duren eer het geneest en soms heb ik al prijs op de trein/bus (voor zover ik daar nog gebruik van maak) of aan een kassa in de winkel. Want ik voel dat niet meteen, het duurt ongeveer 15min eer ik de ontsteking begin te voelen en dan is het kwaad soms al geschied. Wegtrekken heeft dan altijd niet veel zin meer en de beller kan al gestopt zijn ondertussen. En ik heb ook geen ogen op mijn achterhoofd, laat staan een detector.
06/06/2011 om 13:51
Een vraag voor de heer VandenBossche. Onze minister Joke Schauvliege geeft aan dat 3V/m (cumulatief 20V/m) een strenge norm is. Uit bijna alle metingen vanhet BIPT blijkt dat we meestal onder de 1V/m zitten. Bent u het ermee eens dat deze norm voldoende is?
Ook al streven we het ALATA principe na toch zal er een plafond moeten zijn, welk is dit volgens u of zitten we goed met deze norm?
Kortom (en hier draait het om), welke norm is volgens u streng genoeg om onze kinderen de hele dag in te laten spelen? (En dan heb ik het over de GSMmasten, straling van een GSM is een keuze & zeer beperkt in tijd, die van masten in vele gevallen niet)
07/06/2011 om 12:36
@Erik: Zeg je nu dat we ook oogontstekingen moeten toevoegen aan de lijst van negatieve effecten van straling? Dat is nu één van de risico’s van het voorzorgsprincipe: mensen worden voortdurend bang gemaakt voor een bepaalde technologie zodat op de duur die technologie voor alles verantwoordelijk wordt geacht: niet alleen kankers, zelfs autisme en nu ook nog eens oogontstekingen. Met het reële risico dat op de duur niet meer gezocht wordt naar de echte oorzaken.
Iedereen die ziek wordt kan dan meteen GSM-straling met de vinger wijzen. Alsof er voor het bestaan van GSM’s geen oogontstekingen bestonden. Laat mij eens een andere hypothese formuleren: je bent vatbaar voor oogontstekingen zoals iedereen wel voor iets vatbaar is. Als je dan een oogontsteking hebt, zoek je daarvoor een verklaring, ook een heel menselijke eigenschap. Bij gebrek aan medische achtergrond, en opgejaagd door de antistralingspropaganda, is GSM-straling het eerste dat er bij je opkomt. Allemaal heel erg menselijk; het krampachtig zoeken naar oorzaken en verklaringen is dan ook uitvoerig bestudeerd in de wetenschap. Je merkt dat de pijn erger wordt wanneer er een GSM in de buurt is? De psychologische factoren van pijn zijn ook uitvoerig bestudeerd, o.m. dat angst het gevoel van pijn kan verergeren. Dat heeft zelfs niets met hypochondrie te maken, het geldt voor vrijwel iedereen. Dat GSM-straling oogontstekingen kan veroorzaken is daarentegen nog nooit naar voren gekomen in een wetenschappelijke studie. Wie heeft er gelijk, jij of ik? Alleen op basis van jouw ervaringen zullen we het nooit weten. Daarom wordt er ook epidemiologisch onderzoek verricht door mensen die daarvoor gestudeerd hebben (ik niet dus, en jij vermoedelijk ook niet). Alleen epidemiologisch onderzoek of (nog beter) gecontroleerde experimenten kunnen ziektesymptomen in verband brengen met mogelijke oorzaken. De persoonlijke ervaringen van patiënten, zelfs de persoonlijke ervaringen van dokters!, zijn daarvoor niet geschikt vanwege veel te gevoelig voor vooroordelen en overhaaste conclusies.
07/06/2011 om 12:59
@Gerd: de Raad van Europa (politiek orgaan, niet te verwarren met de Europese Raad) heeft zich gebaseerd op het rapport van Jean Huss, lid van de Luxemburgse ecologische partij Les Verts (politieke partij dus, geen wetenschappelijk instituut). Dat rapport werd ook zwaar bekritiseerd door de wetenschap, op wetenschappelijke gronden (zie ook:www.dewereldmorgen.be/artikels/2011/06/06/stralingsangst-heerst-alom ). Je moet al heel ver willen gaan in een complottheorie om blijven vol te houden dat niet alleen de telecomindustrie, maar ook nog eens de wetenschappelijke onderzoekers, inclusief de onafhankelijke!, zich bezighouden met een massale cover-up operatie.
Jouw citaat:”Negationisten, die zich vaak als ‘experts’ voorstellen, verkondigen theorieën als: “EHS is een psychische stoornis” en “Een EHS patiënt wordt niet ziek van de straling maar omdat hij zich inbeeldt dat de straling ziek maakt”. “. Ik ken geen enkele expert die beweert dat zulke patiënten zich ziekten inbeelden. Die patiënten lijden onmiskenbaar aan hun klachten, alleen wijzen ze daar de verkeerde oorzaken voor aan. Als men die mensen echt wil helpen, is het absoluut noodzakelijk dat men de juiste oorzaken identificeert. Wanneer de klachten het gevolg zijn van stress of angsten, maakt men ze juist erger door op die angsten in te spelen. EHS wordt inderdaad niet erkend door de medische wereld als een afzonderlijke ziekte. Het woordje “afzonderlijk” is belangrijk, omdat men niet ontkent dat die mensen ziek zijn, alleen dat er geen reden is om meteen een nieuwe stoornis aan het handboek voor medici toe te voegen, er staan er al genoeg in waarmee men die mensen kan helpen. Als je nu die medische experts bestempelt als negationisten, dan suggereer je dat ook zij in het immer groter wordend complot zitten.
Ten slotte: Gerd, ik zie dat je vlijtig het artikel van Patrick Vanden Berghe gekopieerd hebt van dewereldmorgen (www.dewereldmorgen.be/artikels/2011/06/02/raad-van-europa-gsm-straling-gevaarlijk ), waarop mijn eerder vermelde link een repliek is. Het is waarschijnlijk niet verboden om dingen te kopiëren van andere websites, maar elementair fatsoen gebiedt je wel om de bron te vermelden.
08/06/2011 om 09:20
Beste Guy, hier herkennen wij terug de visie van de ingenieur die effecten op de gezondheid probeert te verklaren vanuit een technisch perspectief en niet vanuit een gedegen medische of biologische kennis.
1) Het leven is ontstaan in de natuurlijke elektromagnetische soep , is er aan aangepast en maakt er ook gebruik van. Het centrale
zenuwstelsel maakt continu gebruik van elektromagnetische signalen (EEG) en specifieke externe elektromagnetische frequenties
zijn noodzakelijk om bijvoorbeeld Vit D aan te maken (ALLEEN UVB) of worden omgezet in kleurherkenning .
Organismen hebben ook beschermingsmechanismen ingebouwd tegen langdurige blootstelling aan natuurlijke elektro-
magnetische golven waaronder bijvoorbeeld melanine vorming in de huid bij lange blootstelling aan UV straling.
Anderzijds dient gezegd dat blootstelling aan “gepulste’ microgolfen afkomstig van de draadloze technologie GEEN deel uitmaakt
van het natuurlijk elektromagnetisch spectrum. Het is kunstmatige straling waarvoor organismen geen beschermingsmechanisme
voor hebben ingebouwd en waaraan ze niet aangepast zijn. Dat is de reden waarom aan gepulste microgolfstraling blootgestelde
cellen op dezelfde manier gaan reageren als komen ze in contact met een vreemde stof. Ze reageren met oxydatieve celstress
en de vorming van ERK citokines ( verantwoordelijk voor de celproliferatie). Diverse onderzoeken waaronder de REFLEX studie
en deze van het ECOLOG instituut BEWIJZEN dat dit onrechtstreeks resulteert in DNA breuken en gentoxiciteit.
2) In tegenstelling tot wat jij beweert ervaren wij dat de pers en de media eerder de waarschuwingen van de wetenschappers, de
Europese Raad en nu ook het IARC (WHO) minimaliseert en probeert de feiten te ontkennen. De berichtgeving over het advies
van de Europese Raad om gsm’s en Wifi-netwerken in scholen te bannen is hiervan een treffend voorbeeld. Eerst een summier
persbericht over het advies van de ER om op de opeenvolgende dagen het advies door de schooldirecties in vraag te stellen en
uiteindelijk redactioneel te stellen dat het allemaal paniekvoetballerij is. Ook de conclusie van het IARC (WHO) wordt gemini-
maliseerd. Nochtans plaatst de WHO nu gsm-straling onder de categorie 2B als mogelijk kankerverwekkend. Onder 2B vallen ook
DDT en uitlaatgassen en jammer genoeg ook koffie. Net de vergelijking met koffie wordt gretig in de media gebruikt, ook door Joke
Schauvliege. Wie het VRT journaal volgt zal opmerken dat de IARC conclusie helemaal niet werd bericht in het 19h Journaal.
Andere kranten publiceren opiniestukken van zogenaamde epidemiologen die zero kennis hebben van de problematiek.
3) De masten dichter brengen bij de gms is helemaal te gek. Er moet hier duidelijk een onderscheid gemaakt worden tussen een
kortstondige blootstelling aan hoge straling (gsm) en de permanente blootstelling aan lagere waarden straling van de antennemast
In het eerste geval gaat dit over een vrijwillige blootstelling en je kunt zelf beslissen dit op een verstandige manier te gsm’en.
In het tweede geval wordt je echter onvrijwillig en permanent blootgesteld. Je hebt de keuze niet om de straling verstandig te
vermijden. Voor stedelijke Wifi-netwerken betekent dit dat 98,5 % van een stadsbevolking onvrijwillig wordt blootgesteld aan
EMF zonder dat zij er zelf gebruik van maken. In Brugge gaat het hier zelfs over het implementeren van Wifi ter aansturing van de
bewakingscamera’s. Zoals gezegd, de masten en meer masten dichter bij de bevolking brengen omdat dat dan ook de gsm straling
doet afnemen is niet eerlijk en zorgt voor een hogere blootstelling en zeker voor kleine kinderen die geen gsm gebruiken.
Je hebt wel gelijk dat de stralingsnorm in Vlaanderen zeker naar omlaag kan en dit ook technisch haalbaar is.
Dit is ook trouwens de reden waarom jij als verantwoordelijke professor in dit debat ook niet akkoord kan gaan met de licentie voor een vierde operator.
08/06/2011 om 18:50
Wij stellen hierbij aan alle personen die een reactie geplaats hebben de vraag in hoeverre een professor Elektrotechniek zich kan uitspreken over effecten op de gezondheid. Is dit niet eerder een vraag die gesteld moet worden aan professoren geneeskunde?
Niemand zal aanvaarden dat een prof Oncologie, neurologie of pediatrie zich uitspreekt over een problematiek die zuiver elektrotechnici of enkel ingenieurs toebehoort. Niemand zal met een elektriciteitsprobleem naar zijn huisarts stappen en omgekeerd zal niemand naar zijn elektrieker stappen in het geval van een gezondheidsprobleem.
Deze logica wordt jammer genoeg door de pers niet gevolgd. Voor hen is het voldoende dat een persoon met de titel “professor” een opiniestuk schrijft, zelfs a bezit deze persoon niet over de nodige kwalificaties om zich uit te spreken over gezondheid.
09/06/2011 om 18:15
@Jan Allein: een professor in de geneeskunde is het best geplaatst om een diagnose te stellen, en zijn patiënt te behandelen. Een professor in de geneeskunde kan onmogelijk vanuit zijn patiëntenpraktijk een causaal verband leggen tussen bepaalde ziektes en hun risicofactoren. Daarvoor zijn ofwel gecontroleerde en geblindeerde studies nodig (idealiter), ofwel epidemiologisch onderzoek. Dat is de enige manier om te vermijden dat vooroordelen, overhaaste conclusies, en het nalaten van alternatieve hypotheses te overwegen binnensluipen in het gezondheidsbeleid, iets dat jammer genoeg in het stralingsdebat schering en inslag is. Versta mij niet verkeerd, een professor in geneeskunde kan zich heel nuttig maken in epidemiologisch onderzoek, maar het onderzoek overstijgt dan de beperkte, niet-systematische en niet-geverifieerde ervaringen van zijn artsenpraktijk. Ik denk bijvoorbeeld aan Luc Bonneux, die al veel kritische opinies geschreven heeft over dit onderwerp. Beste Jan, je vraagt om een expert in de geneeskunde, wat is er mis met Luc Bonneux?
21/09/2011 om 21:48
Beste Guy,
Nog steeds is het niet bewezen dat de elektromagnetische niet-ioniserende straling van gsm’s biologische schade kan aanrichten bij de mens.
Van de ioniserende straling is men dat al lang zeker en al sedert 1924 zijn er dosislimieten opgelegd.
Nu, heeft jouw tandarts al eens vrijwillig gezegd hoeveel dosis je zal oplopen voor de 2 RX foto’s die hij zal nemen tijdens de jaarlijkse controle?
Of zal de radioloog vertellen hoeveel straling men zal oplopen als hij je Technecium 99m inspuit voor de botscan? Of voor een CT-scan?
Neen, en toch weet men dat deze straling gevaarlijk is en dat ze kanker kan veroorzaken doordat ze cellen beschadigd.
Maar ja, bij medische diagnostiek telt het alara principe niet zo veel mee maar waarom verplicht men de medici niet om de dosisen te vermelden?