De crisis in de Eurozone blijft voortwoekeren. Ze ontstond in Griekenland in het begin van 2010 en is sindsdien van Griekenland naar Ierland, van Ierland naar Spanje en Portugal overgewaaid. Nu heeft ze Italië bereikt. De kans bestaat dat ze verder uitdijt naar België en Frankrijk. Als een besmettelijke ziekte treft ze het ene land na het andere.
Hoe komt het dat een financiële crisis als een virus van het ene land naar het andere beweegt? Om dit fenomeen te begrijpen moeten we naar de kern van het financieel gebeuren in de Eurozone kijken.
De onvoorspelbare toekomst
Beleggers zijn bekommerd om wat er in de toekomst zal gebeuren. Als ze een aandeel kopen willen ze weten hoe de onderneming het in de toekomst zal doen, en dus hoeveel dividenden die onderneming zal kunnen uitbetalen. Als ze een overheidsobligatie kopen willen ze weten of die overheid in staat zal zijn de beloofde jaarlijkse interest te betalen en op vervaldag de hoofdsom terug te betalen.
De toekomst is onvoorspelbaar. Beleggers tasten in het duister. Ze laten zich daarom gemakkelijk leiden door wat andere beleggers doen. Als ze zien dat een andere belegger staatsobligaties verkopen gaan ze er gemakkelijk van uit dat die ene belegger informatie heeft waarover zij niet beschikken. Ze volgen die eerste belegger dan en verkopen ook. Zo krijg je kuddegeest effecten. Omdat één belegger verkoopt begint iedereen te verkopen. Paniek ontstaat en de prijs van die obligatie (of het aandeel) keldert.
De euro als buitenlandse munt
Dit fenomeen wordt nog versterkt door een structurele zwakheid van de Eurozone. De lidstaten van de eurozone geven schuld uit in een munt, de euro, waar ze geen controle over hebben. De euro is als het ware een buitenlandse munt. Dit is anders in landen, zoals het Verenigd Koninkrijk of de VS, die schuld uitgeven in hun eigen munt (het pond of de dollar). Die landen kunnen aan de obligatiehouder een garantie geven dat de cash er altijd zal zijn om de obligaties terug te betalen. Ze kunnen dit doen omdat ze de centrale bank (Bank of England of Federal Reserve) kunnen dwingen het geld te creëren. En een centrale bank kan altijd onbeperkt geld bijdrukken. Die garantie kunnen de individuele lidstaten van de eurozone niet geven.
Het gevolg is dat de obligatiemarkten in de eurozone gemakkelijk slachtoffer worden van paniek. Beleggers zien dat andere beleggers obligaties verkopen. Ze zien dit als een signaal dat er iets niet pluis is met die obligaties en vrezen dat de overheid over onvoldoende cash zal beschikken. Paniek ontstaat en iedereen verkoopt. Het gevolg is dan inderdaad dat die overheid over geen cash meer beschikt. We komen terecht in een “selffulfilling prophecy”. Beleggers vrezen iets; die vrees lokt uit wat gevreesd wordt.
Paniek als besmettelijke ziekte
Het wordt nu vlug duidelijk dat dergelijke paniekreacties van het ene land naar het andere kunnen springen. De beleggers in Griekse obligaties hebben veel geld verloren. Ze zien dan dat Portugal ook budgettaire problemen kennen. Die zijn weliswaar niet zo erg als de Griekse problemen. Maar vermits de toekomst onzeker is, weet je maar nooit. Je weet dus ook niet of de Portugese overheid in de toekomst over voldoende cash zal beschikken. Verkopen dan maar. Het gevolg is daar ook dat een “selffulfilling prophecy” ontstaat. De crisis is als een besmettelijke ziekte naar Portugal overgewaaid. En zo gaat het verder. Zal ze ooit België bereiken?
Zoals met besmettelijke ziekten kan een inentingsprogramma de verspreiding van de ziekte tegenhouden. Dat is ook het geval in de eurozone. De Europese Centrale Bank kan door massale aankopen van de obligaties die onder verkoopdruk komen, de besmetting stoppen. Helaas aarzelt ze om dit te doen. Het gevolg is dat de besmettelijke ziekte waarschijnlijk ook ons land zal bereiken.
Paul De Grauwe
@Allen: reageren op deze bijdrage impliceert dat u instemt met de regels voor deelname aan onze discussieforums; lees ze dus - mod
09/11/2011 om 17:17
De crisis is mijns inziens geen crisis van de eurozone. Het is een crisis van bepaalde europese landen die door de zwakte van hun instellingen te veel schulden hebben en te hoge lonen. De eerste landen die in moeilijkheden kwamen lagen buiten de eurozone. Hongarije was één van de eerste landen in moeilijkheden, is ook met veel geld van een faillissement gered geweest. De euro is niet de veroorzaker van de crisis wel maakt de euro de gemaklijkheidsoplossing die in een dergelijk geval meestal wordt toegepast onmogelijk : je kan niet meer je lonen en je schuld verlagen door je munt te devalueren ( wat het onmogelijk maakt om tegen de verlaging weerstand te bieden) en voort doen met het slecht beleid alsof er niets gebeurd is. Je kan niet anders dan over schuldverlaging onderhandelen, de lonen nominaal verlagen wat in beide gevallen hevige weerstand, grote vertraging en hevige conflicten veroorzaakt, grondig hervormen om de structurele fouten weg te werken en naar de toekomst toe U door deskundigen laten begeleiden en een goed beleid op poten zetten. Door de euro worden we gedwongen in deze crisis structureel te hervormen en versterken we de fundamenten van onze welvaartstaat. We hebben niet meer de mogelijkheid om te devalueren en voort te prutsen.
09/11/2011 om 18:28
Alle respect voor Paul De Grauwe, die ik altijd graag bezig hoor op TV. Maar is zijn idee om de drukpersen van de ECB dag en nacht te laten draaien wel zo goed ? Het risico op een ontsporende inflatie is dan groot, en wie is daar uiteindelijk de dupe van ? De minstbedeelden het eerst, maar uiteindelijk wij allemaal. Ik kan wel begrip opbrengen voor de Duitsers die kost wat kost een hyperinflatie willen vermijden (zij kennen hun geschiedenis en weten dat een vroegere galopperende duitse inflatie al eens tot een wereldoorlog heeft geleid). Aan de andere kant : is er wel een alternatief voor de drukpersen van de ECB ??? Misschien niet, maar als er een andere oplossing is zal die in alle geval wel vanuit Italië zelf moeten komen : bijv. een grootse mediacampagne gericht naar de bemiddelde Italianen (vooral de rijken en de middenklasse in Noord-Italïe) om hen aan te sporen om zoveel mogelijk Italiaanse staatsobligaties te kopen als belegging, met als doelstelling een totaal van circa 300 miljard euro per jaar. Een rentevoet van pakweg 4,5 procent is immers nog altijd veel beter dan de opbrengst van een spaarrekening. Omdat het voor een hoger doel is, kan dit gepaard gaan met een vrijstelling van roerende voorheffing, of zelfs een fiscale amnestie voor zwart geld, of met de politieke belofte om de besparingen en belastingverhogingen niet tot op het bot te moeten doorvoeren, etc…etc… Men mag de Italianen niet onderschatten. Als zij onder grote druk staan, zijn zij waarschijnlijk tot véél meer in staat dan de Grieken.
09/11/2011 om 18:52
Het zit er aan te komen dat de euro failliet zal gaan. Duitsland zal Europa worden. Mischien samen met Nederland en sommige Noordse landen. Al kan en wil ik van nature geen voorspellingen doen. ‘t moet mij wel diep zitten …
09/11/2011 om 19:08
Er blijken in Europa te veel Silvio’s en Zorba’s rond te lopen. Welke leider heeft voldoende moed en een toekomstvisie om nu de rit naar beneden te stoppen? Ze zijn er, maar hoe lang wordt er nog getalmd vooralleer ze het roer in handen nemen of krijgen?
09/11/2011 om 21:12
Het is mijns inziens niet de euro die de oorzaak is van de huidige toestand, mogelijk voor een deel wel de combinatie van massale Europese steun aan bepaalde landen, ook buiten de eurozone, en een minder adequaat beleid van het betreffende land zelf.
Het niet of minstens moeilijker kunnen laten draaien van de geldpersen is op korte termijn duidelijk een moeilijk en schijnbaar paniekveroorzakend gegeven, maar het heeft als grote voordeel dat politici stilaan beginnen te beseffen schijnoplossingen weinig of geen zoden aan de dijk meer zullen zetten en dat echt de tering naar de nering zetten onoverkomelijk is geworden in het avondland waar velen nog altijd quasi half slapend ronddolen op zoek naar rust voor een nacht. Laten we met zijn allen erkennen dat ook wij Belgen al jaren boven onze stand leven, collectief meer uitgeven dan we verdienen. Laat onze politici de moed opbrengen dat aan hun kiezers duidelijk te maken en conform te handelen. Laat onze vakbondsleiders ophouden met alleen maar slogans te roepen tegen de banken, al moeten bankiers daarom nog niet vrijuit kunnen gaan. Laat ook zij, samen met onze politici die die naam waardig willen dragen, aan de bevolking duidelijk maken waarop het staat en waarover het gaat , in plaats van te volharden in de boosheid van meer consumptief uitgeven en meer geld bij de bevolking te halen. Effectief communiceren en efficient durven hervormen en waar nodig saneren is voor ons belgenland wellicht de beste antibiotica tegen de euro(crisis)besmetting. Ik hoop dat men daarbij bedenkt dat een griepspuit weinig positiefs uithaalt als de infectie al naast je deur of in eigen huis al woedt.
10/11/2011 om 02:02
Ik vraag nederig excuus, maar ik ben het in ‘t geheel niet eens met de door de schrijver geponeerde stelling. Het is naar mijn smaak duidelijk geen infectie, maar een openbaring van het zeer verborgen gehouden uiterst zwakke beleid, hetwelk de zich politici noemende regeerders in het verleden gevolgd hebben. Uiterst zwak, omdat men niet ingreep in landen waarvan toch openlijk bekend werd dat men zich niet aan de Euro-normen wenste te houden. Dit begon in feite jaren geeden, toen Duitsland (ja, zij die nu zo’n grote mond hebben) en Frankrijk bij lange na niet voldeden aan de gestelde norm van het overheidstekort wat nooit meer dan 3% jaarlijks mocht bedragen en de staatsschuldnorm, welke dicteerde dat de staatsschuld max. 60% van het bbp zou mogen bedragen. Voor overtreders werden flinke boeten vastgesteld, die aan de ECB betaald moesten worden om daar een fonds op te bouwen in noodgevallen in te kunnen grijpen. Duitsland overtrad, wanneer ik mij goed herinner, de norm met 1,7% en Frankrijk zelfs met 4%. Deze (voorname, hm,hm.) Eurolanden weigerden echter de millioenengrote boetes te voldoen en toen was het hek van de dam.
Wanneer ik mij wederom goed herinner, was Portugal de volgende overtreder en de Euro-zone onder aanvoering van het heldhaftige Duitsland en Frankrijk, wilden zowaar afdwingen dat het kleine Portugal wel de boetes zou betalen! Ik geloof niet dat ze het gedaan hebben met een beroep op de practijk voorgeexcerseerd dor nu juist Duitsland en Frankrijk. Toen het daar goed ging meenden andere landen dat zij dit voorbeeld van nu af gemakkelijk zouden kunnen volgen en de koplopers werden….juist, Griekenland (die geweten met een vervalste boekhouding in de Euro=zone werd toegelaten) en….Italie (waar corruptie en vriendjespolitiek hoogtij vierden en vieren). Toegegeven, Duitsland heeft zich hersteld d.m.v. de z.g Hartz-normen, waarover in ons forum af en toe zo laatdunkend wordt gesproken als de demontage van de z.g. sociale welvaardsstaat. Frankrijk heeft echter niets geleerd en heeft met het engagement van de Franse banken in de Griekse- en Italiaanse staatsschuld eigenlijk helemaal niets te zeggen!
In tegenstelling tot een infectieziekte is de huidige ontwikkeling dus een bewijs van de volmaakte onkunde en misdadige geldpolitiek van de regeerders van de diverse landen. Natuurlijk willen die pensioentrekkers met 50 jaar (Griekenland) of de organisator van de Bunga-Bunga feestjes (Italie) niet van die kritiek horen, maar ze kunnen de economische waarheden niet langer naar hun hand zwendelen.
Facit: Zoals ik in een andere bijdrage al gesteld heb zijn er theoretisch zeker nog wel oplossingen te vinden, maar dat ligt zo’n eind buiten de dagelijkse zwendelpractijken van onze geeerde politici dat daar waarschijnlijk niets ‘van in huis komt’. Denk aan een eenmalige crisisbelasting voor die puissant rijke 2000 Griekse redersfamilies en aan een keihard ingrijpen in Italie (maar ook in Belgie) wat zeker door de vakbonden niet zal worden toegestaan, laat staan dat deze mede zouden willen werken aan een soberder, meer rechtvaardig en doorzichtig sociaal verantwoord voorzieningsnet. En zo komt spoedig de tijd dat ‘de lamme niet langer de blinde kan helpen’ en zal de wereldeconomie in een crisis storten, waarbij vergeleken de krach van 1929 een dorpsfeestje zal zijn.
10/11/2011 om 02:11
Bijdrukken van geld gaat de waarde van het geld doen dalen in bij gevolg ook de waarde van staatspapier en zo creëer je ook een kapitaal vlucht. De landen crisis heeft niets met de Euro te maken het enige gevolg van de euro is, het missen van deze simplistische ontsnappingsroute (waar was de tijd dat geld nog vertegenwoordigt werd door goud).
De oplossing voor die landen is om aan schuld bemiddeling doen en net zoals bij derde wereld landen een deel van de schuld kwijtschelden om toch nog een ander deel te recupereren. Schuldeisers moeten zich bundelen en zichzelf doen vertegenwoordigen. Landen moeten een begroting in evenwicht brengen en niet meer rekenen op een groei van de economie met bijhorende inflatie om hun schulden te doen verdwijnen.
Het enige wat Europa kan doen is de schuld overnemen en een lange termijn financiering zoeken zoals een Europese BTW heffing, ipv de nog niet in besmette landen mee in de dieperik te sleuren.
10/11/2011 om 04:55
U beweert dat de VS en engeland altijd bij een centrale bank terecht kunnen en dwingen om geld bij te drukken?Waarom creeert men rond de euro niet zo een centale bank??Dat zou in elk geval de paniek situaties laten afnemen.Maar het is duidelijk dat elk land zal aangetast worden en hoe het dan verder moet met de euro weet ik niet.Maar de euro zal verdwijnen denk ik en mss maar goed ook.
10/11/2011 om 09:22
@Denoo: het is niet de bedoeling dat u de auteurs van opiniebijdragen beledigt - mod
10/11/2011 om 09:55
@ Hubert de Jonghe
We hebben in europa niet teveel schulden, zoals U stelt. het is alleen niet duidelijk wie voor de schuld aansprakelijk is en er is geen centrale geldcreatie. Mocht uw stelling juist zijn, dat zat japan tot over de oren in de miserie met een publieke schuldgraad van 200% bnp. Of de VS, met 100% bnp en een veel hogere particuliere schuldgraad dan België of Italië.
De duitsers moeten overstag en toelaten dat de ECB massaal geld creeert, net zoals japan, de Vs en het UK. Daarvoor moet de nationale soevereiniteit op budgettair vlak definitief en volledig naar europa. Wat nu in europa bezig is is een revolutie en stemt hoopvol.
10/11/2011 om 10:12
De besmettelijk ziekte is de onwil, onkunde ….(?) van de Europese politieke leiders.
De verenigde staten van Europa is de machtigste economisch groep. Wij moeten de regels stellen, niet de VS of het Verenigd Koningkrijk. Wij kunnen via de centrale Europese bank wel euro’s bijdrukken. Wij kunnen zelf de euro-koers bepalen. Gedaan met onderkruipen. De Euro is geen buitenlandse munt !! Als we willen kunnen we zelf de speculatie aan banden leggen.
Als de politiek doortastend zou optreden, is er geen Euro-crisis (???). Het is een crisis van politieke onwil en onmacht.
10/11/2011 om 10:55
geen externe links - mod
10/11/2011 om 11:03
Het probleem is mijns inziens een politiek probleem. Ons politiek stelsel toont duidelijk zijn beperkingen.
Zolang de grootste bekommernis van een politieker is om opnieuw herverkozen te worden, is de verleiding groot om enkel populistische maatregelen te treffen in plaats van de zaken ten gronde aan te pakken. Iemand van het juist postje voorzien is belangrijker dan een probleem aan te pakken. Zolang dit niet veranderd, zal er ook weinig veranderen op economisch niveau.De democratie zoals wij die vandaag kennen is aan het einde van zijn ‘rek’ gekomen.
Wat is de oplossing? Ik zou het eerlijk gezegd niet weten. Andere bestuursvormen hebben ook hun beperkingen (zoals de geschiedenis al meermaals uitgewezen heeft), maar ik ben wel overtuigd dat ons huidig politiek systeem aan de basis ligt van deze Euro crisis.
10/11/2011 om 11:18
Voor mij is het duidelijk dat Europa nood heeft aan veel meer centraal bestuur en een krachtdadig beleid. Niet meer dat getreuzel door het gekibbel van vb. Sarkozy en Merkel, die het alleen maar eens worden als het echt niet meer anders kan (en het eigenlijk al te laat is) en zich niks aantrekken van de kleinere staten.
Het ECB zou een duidelijk beleid moeten kunnen voeren, de munt devalueren om de export te bevorderen zonder dat elke premier naar het parlement moet gaan. Teveel landen willen enkel de voordelen van Europa.
Europa heeft een krachtdadiger beleid naar de lidstaten om hun budget onder controle te houden, sancties, inhouden van subsidies… het zou hier misschien ook wat rapper gaan met een echte stok achter de deur.
Pas dan is Europa bestand tegen die grote goktent, de ‘beurs’, waar uiteindelijk diegenen die geen risico nemen mogen opdraaien voor de schulden van die dat wel doen, inclusief diens bonussen.
10/11/2011 om 11:30
Ik ben een grote aanhanger van de professor; zijn visie is altijd evenwichtig en humaan.
10/11/2011 om 11:59
Dat heeft men met rechts aan het bewind in bijna heel west Europa.
Er wordt alleen maar gesproken over besparingen terwijl de belangrijkste oorzaak van het hele probleem de BRIC landen zijn.
Zij zuigen alle industrie naar zich toe. Het westen heeft de laatste 20 jaar zich enkel kunnen standhouden met gesubsidieerde jobs door de overheid.
Nu is overal de kas leeg en zegt men besparen.
Maar intussen is de groei bij de BRIC landen wel 8% per jaar en zitten wij in het westen met een aankomende recessie.
10/11/2011 om 12:08
Wanneer gaat men nu eindelijk eens een (vaste) renteslang mbt. de spreads invoeren tussen alle landen van de eurozone. Als het om de baten gaat van de euro zijn alle landen (Duitsland en Frankrijk voorop) er als de kippen bij. Als het om de negatieve kanten van het verscil tussen de landen gaat, trekt iedereen zijn neus op …. Eén Europa, één markt (met goede en minder goede economische regio’s) betkenen ook één rechte lijn wat rente op staatschuld betekent ! Maar nee, de neo-liberale stroom in Europa laat miljarden euro’s wegvloeien naar beleggers en grootkapitaal in Europa zelf en de rest van de wereld. Ondertussen laat men de Europeanen in de waan dat enkel besparingen het redmiddel bij uitstek zijn. Ook in België, Open-VLD en NV-a voorop. Hopelijk blijft Di Rupo in ons wat tegengas geven omtrent het blinde neo-liberale denken. Handen af van de index, regulering van het systeem en zoals gezegd in de inleiding, een renteslang NU, niet seffens, niet sebiet maar onmiddellijk !
10/11/2011 om 12:25
De professor legt hier m.i. duidelijk en helder de vinger op de wonde. De Euroconstructie is onvoldoende gestructureerd en heeft bij de oprichting geen rekening gehouden met gebeurtenissen zoals de actuele. Er dient dus hoogdringend wat te gebeuren op Europees niveau. In dat verband stel ik in deze materie de pijnlijke afwezigheid van het Europees Parlement vast. Waarom laten de vertegenwoordigers van het volk zich niet horen in het debat?
10/11/2011 om 13:24
Hoe kan iemand die de crisis niet zag aankomen, de crisis oplossen ?
Een crisis oplossen met dezelfde middelen als waardoor ze ontstond ?
Vind ik een kreupele visie.
10/11/2011 om 14:56
Eendracht maakt macht.
Die eendracht is er niet binnen het rijke Europa en dus zijn we een interessante prooi voor speculanten.
Als ik me niet vergis kon ik een hele tijd geleden lezen dat speculanten een aanval planden op de Euro en zo een wisselkoers van1 dollar voor 1 Euro hoopten te bereiken? Om… ?
In ieder geval is het hen mooi aan het lukken! Onze politiekers en de Europese landen hebben vast elk hun best gedaan om zich er tegen te wapenen. Hierbij werd voorbij gegaan aan eendracht binnen Europa. Elk wil zo weinig mogelijk doen of er zelfs zoveel mogelijk profijt uithalen (een lagere rente betalen, meer export, nog meer profiteren van de goedheid van bepaalde landen - die dit op hun beurt, deels, terrecht beu zijn).
Europa is / was een mooi project, gefundeerd op verscheidenheid en (eendrachtige) samenwerking om welvaart te creeëren en te behouden. Meer centraal gezag is misschien het noodzakelijk kwaad bij een gebrek aan eendracht? Toch hoop ik (naief) op meer samenwerking en verantwoordelijkheidszin voor het te laat is, zelfs voor de rijkste Europese landen.
Een langetermijnvisie, dat mis ik bij bijna alle politici. (En ik denk dat ik niet de enige ben).
10/11/2011 om 15:09
Wat is het nut van dit forum voor de reageerders. Nihil. We praten enkel schrijnend naast mekaar. Zelfs als de voorliggende Opinie duidelijk is.
Wie denkt er dan nog aan participatieve democratie? Wie zal de meningen van deze 1000, zeg maar 11 miljoen samenvatten? Aldus zou participatieve democratie wel eens naar een soort dictatuur kunnen leiden. De dictatuur van het volk dan, zoals reeds zo dikwijls gezien in de geschiedenis.
10/11/2011 om 15:52
Wat doen de rijken in landen als Italie, Griekenland, Spanje enz als men spreekt om een Noord en Zuid Euro te creeeren.
Juist, hun geld in Duitsland Frankrijk of Nederland plaatsen.
Dat zal nu wel aan het gebeuren zijn.
Wanneer ontploft het financiele systeem in het westen ???
10/11/2011 om 22:14
George Washington en Otto von Bismarck zegden het bijna 200 jaar terug al: een economische en monetaire unie willen zonder vooraf een politieke unie te scheppen is tot mislukken gedoemd.
10/11/2011 om 22:41
@cv: niet grof worden - mod
11/11/2011 om 06:22
Die besmettelijke ziekte wordt ook wel eens investeerders of “de markten” genoemd.
Eerst hebben ze de banken leeggezogen, de overheid heeft die dan “gered” met ons geld dat ze nu aan het misbruiken zijn om de bodem van de euro vijver om te woelen, want in troebel water is het goed vissen. De vissen, daar gaat het om de rest interesseert hun geen fluit. Als de vijver leeg is gaan ze verder naar een oerwoud om alle bomen zo snel mogelijk om te kappen zodat ze bij hun “vrienden” kunnen pronken met een veredelde tractor, ze uitnodigen voor een feestje met hun gekochte vrouw in een kolossale smakeloze woning of op een beurs voor miljonairs een zakdoek kopen van honderdduizend euro. Ondertussen blijven de dorpelingen met de handen in hun haar bij een leeggeviste vijver achter.
De gewone mens kan niet anders dan met verbijstering toekijken hoe de door hun verkozen leiders ook besmet blijken te zijn of indien ze nog niet besmet zijn aan de kant worden geschoven.
11/11/2011 om 09:04
Wanneer ontploft het financiëel systeem : juist !
Deze professor zag niet alleen de vorige crisis niet aankomen, hij ziet ook de aankomende débacle niet.
Een junkie sterft wanneer men hem een overdosis toedient .
Uw medicijn is giftig !
Een schuldgedreven economie gaat overkop als de schulden exponentiëel stijgen en nooit meer afbetaalbaar zijn.
De geschiedenis heeft dit al talloze keren bewezen.
7% rente op schulden betekent een verdubbeling van de staatsschuld na 10 jaar : exponentiële functie …….
Goud zal ‘the last man standing ‘ zijn in deze crisis.
Waarom slaan Chinezen, Indiërs, Duitsers, Russen en alle Aziaten massaal fysiek goud op, professor?
He who has the gold, makes the rules.
11/11/2011 om 09:15
Het is hierboven ook al gezegd, maar euros ongelimiteerd bijdrukken is een regelrechte doos van Pandora.
Ik lees tussen en op de lijnen van Prof. Degrauwe dat hij deze optie serieus neemt en aanbeveelt. Hij stelt het een beetje voor als “die domme ECB’ers” die niet zien dat dat de simpele oplossing is - want ze doen het in de VS en het VK toch ook?
Ik ben daar categoriek tegen. Dat brengt ons alleen maar naar een complete ineenstorting van het financieel systeem, met een serieuze collateral damage voor de gewone burger in de vorm van een oncontroleerbare inflatie.
En waarom zijn al die draconische maatregelen zo nodig? Juist: om de banken overeind te houden.
De oplossing zit in het laten failliet gaan van de banken, niet in het kapotmaken van een munt.
11/11/2011 om 15:12
Niet eens 10 jaar geleden waren volgens alle, bankiers, beleggers, goeroes, experten, professoren, “overheidsobligaties” het beste van het beste in beleggingsland. Een “land” kon en zou nooit failliet gaan.
Mijn eerste prille herinneringen aan financiële crisissen dateren van bij de “éénheidswet” van begin jaren 60 onder vader Eyskens.
Sindsdien is het ononderbroken “crisis” geweest. Met elk jaar opnieuw besparingen, inleveren, te hoge lonen … maar nooit voor de échte verantwoordelijken.
Er bestaan inmiddels tienduizend-en-één richtlijnen, procedures, supervisors, overheden, toezichthouders ,controle organismen, en wat al nog meer.
Niemand die er zich iets van aantrekt…het is nog altijd crisis.
Wil de professor ook eens uitleggen hoe fractionele interest en fiat-geld precies in elkaar zitten?
11/11/2011 om 17:45
Ik kan me niet van de indruk ontdoen dat deze financiële crisis wordt uitgelokt door enkelen die daar voordeel bij hebben. De nationale schulden zijn er immers al decennialang en het is pas de laatste jaren dat het een probleem is voor de financiële markten. Voeg daar nog aan toe dat er af en toe fouten worden gemaakt door ratingbureau’s, zoals de voorbije week waardoor Frankrijk een hogere rente moest betalen. En de schuldenberg van Duitsland en Ierland zijn ook al gekrompen toen men een rekenfout had ontdekt. Er worden wat teveel fouten in te korte tijd gemaakt om niet aan opzet te denken.
11/11/2011 om 18:54
De crisis uitgelokt door enkelen ?
Mijn gedacht zit het falen in het systeem ingebakken : fractioneel bankieren is een ponzi-pyramide.
De laatsten die met papierrommel blijven zitten, zullen gezien zijn.
De Arabieren hebben dit al lang door.
Lees ‘ de Goldtrail ‘< 1998 : dit financiëel systeem is eindig .
De professor zit in het Keynes-kamp, bij de Anglo-Amerikanen.
Die mensen denken dat olie en waarde oneindig inruilbaar is tegen papier met lettertjes erop.
Zal fout blijken.
11/11/2011 om 20:17
het probleem van europa is dat de zuiderse socialisten voor hun verantwoordelijkheid geplaatst worden,ttz het meer uitgeven van geld dan wat er binnenkomt zal sowieso stoppen, of de socialisten nu willen of niet
12/11/2011 om 02:49
@frans uyttersprot
Men mag ook niet vergeten dat er redenen zijn waarom overheden in deze zuiderse landen zo een hoge schuldgraad hebben opgebouwd.
De privé-schuldgraad (dus de schulden van particulieren en bedrijven) zijn er in tegenstelling tot de noordelijke landen zoals België en Nederland bijvoorbeeld heel opvallend laag, want schulden maken zit niet echt in de mentaliteit van het zuiden. Ze betalen hun huis liever in één keer dan er een hypotheek te moeten voor afsluiten.
Deze kredietschuwheid is voor de Griekse economie bijvoorbeeld altijd een probleem geweest, want elke nieuwe lening brengt in principe vers geld in omloop, maar als er geen nieuwe leningen meer worden afgesloten dan valt de kredietmotor stil en met alle gevolgen voor de economie (deflatie).
Het is naar mijns inziens juist om die reden dat de overheid er zoveel schuld heeft opgebouwd, namelijk om de sputterde schuldmachine draaiende te houden, want als de burger het niet doet dan moet de overheid het maar doen.
Heeft u zich trouwens al eens afgevraagd waarom er in ons land de mogelijkheid bestaat om de hypotheekrente van een ’eigen‘ woning af te trekken ? Ik kan je al verklappen dat het de overheid hier niet zozeer om gaat om het hebben van een eigen woning te stimuleren (toch niet in volledig eigen bezit), nee het gaat er vooral om ervoor te zorgen dat de schuld (en dus ook de geldhoeveelheid) op peil blijft.
Ik hoop dat het professor De Grauwe menens is bij zijn zoektocht naar het nieuwe economische paradigma, het getuigt van grote moed om te willen denken buiten het conventionele denkkader. Het is alleen nog maar te hopen dat er genoeg zijn die dit aankunnen.