De voorbije dagen is er een polemiek ontstaan over de fameuze zes Europese aanbevelingen. Voor de enen staan deze quasi gelijk met een wet die bij niet naleving (financieel) moet bestraft worden. Voor de anderen is het slechts een inspiratiebron die niet per se bindend is. Deze laatste stelling vertrekt van de veronderstelling dat België nog vrij en autonoom kan beslissen wat het wil doen en dat wij dus zo sterk staan dat we kunnen ingaan tegen de mainstream. Hélaas is dit laatste niet meer waar.
Kort van geheugen
Vooreerst dit nog. Degenen die zich verwonderen over de zogenaamde stevige a-sociale aanbevelingen van de Europese Commissie, zijn toch bijzonder kort van geheugen. De aanbevelingen om onze arbeidsmarkt, ons pensioenstelsel … ja zelfs ons indexeringssysteem te hervormen dateren reeds van het einde van de jaren ’90. Sindsdien hebben Europese instanties, het IMF of de OESO ons land op een volgehouden en coherente wijze aangemaand om hervormingen door te voeren. Het volstaat te googlen om een waslijst van dergelijke aanbevelingen te vinden. Systematisch werden deze in de vuilbak gekieperd. Enkel de werkgelegenheidsconferentie van oktober 2003 (o.l.v. Frank Vandenbroucke) en het Generatiepact van oktober 2005 (getrokken door de regering Verhofstadt) zijn er tot op zekere hoogte in geslaagd om fundamentele hervormingen zoals gevraagd door de hoger vermelde instanties op de rails te zetten. Het Generatiepact heeft echter onmiddellijk de zwakte van onze hervormingen blootgelegd: de voordeur dicht en de achterdeur opnieuw open. Het brugpensioen verstrengen maar het tijdskrediet volop toelaten.
De markten roeren zich
Komen we even terug op de EU-aanbevelingen en waarom deze absoluut moeten uitgevoerd worden. Omdat we simpelweg met de rug tegen de muur staan! Hoeveel keer hebben we de voorbije jaren niet gewaarschuwd: liever nu zelf in eigen beheer bijsturen i.p.v. te wachten tot anderen voor ons de klus zullen komen klaren. Vandaag zijn we bijna zo ver. We hebben nog even de tijd om orde op zaken te stellen, maar niet lang meer. Het geduld raakt op.
De financiële markten nemen België meer en meer in het vizier. De oplopende rente zorgt voor extra financieringslasten voor vadertje staat. Eén procent extra rente betekent in 2012 meer dan 800 miljoen EUR extra interestlasten. De arbeidsmarkt komt meer en meer onder druk: werkzoekenden die geen job vinden en vacatures die geen werklozen vinden. De pensioenmarkt komt in ademnood: de periode dat men van zijn pensioen geniet wordt stilaan even lang als de periode dat men voor zijn pensioen zal bijgedragen hebben, en dit ingevolge de toenemende levensverwachting. De bedrijvenmarkt wordt uitgedund. De oplopende loonkostenhandicap zorgt voor een verlies aan marktaandelen en zet onze export (die we als open economie zo broodnodig hebben) zwaar onder druk. Vele bedrijven moeten afslanken of verdwijnen. Hierdoor verdwijnt er ook koopkracht want ondernemingen zetten werkkracht om in koopkracht.
In die omstandigheden is het bedroevend te moeten vaststellen dat er nog altijd beleidsverantwoordelijken zijn die de EU-aanbevelingen niet au sérieux nemen of althans daartoe de schijn wekken in publieke interventies. Zij spelen met vuur!
Trouwens, hoe gaat de nieuwe eerste minister aan zijn Europese collega’s uitleggen dat hij inzake de hervorming van de index – Europa spreekt niet van afschaffing – niets wil doen terwijl de voorgaande eerste minister in naam van de voltallige regering deze aanbevelingen eerder heeft goedgekeurd? Om nog maar te zwijgen van de financiële markten.
Doenbaar of niet?
Laten we er nu even van uit gaan dat we met z’n allen achter de EU-aanbevelingen gaan staan. Op zich zou dit reeds een zeer vertrouwenswekkend signaal zijn. Hoeft het dan zo moeilijk te zijn om deze in te vullen? Enkele bedenkingen.
Als men in Frankrijk beslist om de optrekking van de pensioenleeftijd tot 62 jaar te vervroegen (2016), waarom kan dit dan bij ons niet? We palaveren oeverloos over het optrekken van de vervroegde pensioenleeftijd van 60 jaar 62 jaar, en vooral over de uitzonderingsmaatregelen om hieraan te kunnen ontsnappen. Weet u het nog: de voordeur dicht maar de achterdeur open. Als men in Duitsland in het vorige decennium de arbeidsmarkt en het werkloosheidsstelsel grondig heeft hervormd, waarom kan dit dan niet bij ons? Als men in Nederland de wettelijke pensioenleeftijd in twee stappen heeft opgetrokken naar 67 jaar, waarom moet dit bij ons absoluut een taboe blijven? Elk jaar neemt de levensverwachting met 3 maanden toe zodat de Europese Commissie terecht aandringt op een link tussen pensioenleeftijd en levensverwachting. Als men in Denemarken het flexicurity-model met veel succes vorm heeft gegeven, waarom beginnen wij er dan niet mee? Ter info: de Europese sociale partners – vakbonden en werkgevers samen – hebben dit flexicurity-model ondersteund, ondanks de tegenstem van de Belgische vakbonden. Kortom, een duidelijk antwoord op de EU-aanbevelingen is ‘do-able’ als er tenminste de wil toe is.
Trouwens, is het u opgevallen dat landen die het voorbije decennia echte hervormingen hebben doorgevoerd, niet op de radar van de financiële markten oplichten.
Stop discussie over geslacht der engelen
Dames en Heren Politici, stop de discussie over het geslacht der engelen. Of de EU-aanbevelingen nu wet of inspirerende avondlectuur zijn doet er al lang niet meer toe. Ik vrees dat Europa en vooral de financiële markten al een stap verder zitten. Welk antwoord geven we op elk van deze aanbevelingen? That’s the question. Ik vrees ook dat we ons niet meer kunnen veroorloven om uit de zes aanbevelingen uit te pikken wat we gaan doen en wat we niet gaan doen. Selectiviteit zal onverbiddelijk afgestraft worden. Tot slot vrees ik ook dat uitstel of dralen geen soelaas meer zal bieden. Dit zal beschouwd worden als vaandelvlucht, hetgeen eveneens de credibiliteit van ons land zal aantasten.
Dus sla de hand opnieuw aan de ploeg en ploeg met de bekwame spoed de Belgische akker om zodat er nadien opnieuw kan gezaaid en vervolgens geoogst worden.
Pieter Timmermans
(De auteur is directeur-generaal van het Verbond van Belgische Ondernemingen VBO.)
@Allen: reageren op deze bijdrage impliceert dat u instemt met de regels voor deelname aan onze discussieforums; lees dus de gewijzigde regels - mod
23/11/2011 om 14:47
De kritiek van de SP.a, als zou OpenVLD de aanbevelingen/eisen van de EU misbruiken, vind ik een schoolvoorbeeld van hypocrisie.
Wat als de EU zou aanbevelen/eisen dat de werkloosheidsuitkeringen worden verhoogd ? Of dat de pensioenleeftijd naar beneden wordt gehaald ? Dan zou, zonder enige twijfel, de SP.a er alles aan doen om die aanbevelingen/eisen in nationale wetten te kunnen gieten. Om de heel eenvoudige reden dat dergelijke aanbevelingen/eisen aanleunen bij hun partij-ideologie. En dat is precies wat OpenVLD nu doet : GEbruik maken van de EU-standpunten, geen MISbruik !
23/11/2011 om 15:45
Een van de redenen waarom de onderhandelingen blokkeren zijn de regionale verschillen in de arbeidsmarkt. Daarom steun ik het idee om in Belgie het canadese systeem in te voeren wat betreft de werkloosheidsuitkeringen: de duur van de werkloosheidsvergoeding moduleren volgens de situatie op de arbeidsmarkt van elke gemeente : Bijvoorbeeld
- werkloosheidpeil onder 6 % duur beperken tot 1 jaar
- werkloosheidspeil tussenn 6 en 11 % duur beperken tot 2 jaar
- werkloosheidspeil 11 % of meer : duur onbeperkt.
Dit is natuurlijk maar een voorbeeld en moet het voorwerp vormen van grondige studie.
23/11/2011 om 18:27
Ik vees dat men zich verkijkt op de Europese aanbevelingen. Europa gaan we misschien nog zoet kunnen houden met een begroting met verlies onder 3%, voor de markt zullen enkel drastische maatregelen tellen.
In dit spel is Europa een lijnrechter, maar de markt de scheidsrechter.
Ofwel zien de politici dat niet in, ofwel plegen ze schuldig verzuim.
23/11/2011 om 19:23
Wie zijn eigenlijk die “financiële markten” ?
Wie stuurt die ? Waarom creëert men zo’n angst voor die financiële markten ?
Wordt het niet dringend tijd om die financiële markten en de banken grondig te reguleren ? En om het perverse rentesysteem eens grondig te hervormen ?
Is er nu één iets fundamenteel veranderd in de banksector sedert het debacle van 2008 ?
Dat soort discussies durven onze politici in België en Europa nog steeds niet aangaan …
Zolang dit niet gebeurt zullen al de huidige maatregelen van het ’six pack’ bitter weinig zoden aan de dijk brengen.
23/11/2011 om 20:03
De wettelijke pendioenleefteijd is niet het probleem zolang de gemiddelde feitelijke pensioenleeftijd niet eens in de buurt komt. Ik ben het er volmondig mee eens dat die dringend omhoog moet. Maar daar ligt ook een levensgrote verantwoordelijkheid voor de bedrijven. Is meneer Timmermans bereid om zijn leden daar publiekelijk op hun verantwoordelijkheid te wijzen? Ik heb dat nog nooit gehoord. Ook niet van zijn collega voorzitters van allerhande patroonsorganisaties. Ik heb het al gezegd, en ik zeg het nog eens: Morgen de wettelijke pensioenleeftijd met 10 jaar verhogen zet welgeteld 0 (nul) mensen extra aan het werk. Tenzij je hen natuurlijk dwingt om een openstaande vacature tegen onmenselijke voorwaarden te aanvaarden door:
- oudere werknemers makkelijker en goedkoper te kunnen ontslaan
- hun werkloosheidsuitkering te beperken in de tijd
- hen dan de keuze laten tussen het OCMW of een job aan mensonwaardige voorwaarden.
Beide opties zijn goed. Voor het OCMW betalen de bedrijven niet of nauwelijks mee. In het andere geval hebben ze een arbeidskracht tegen minimum voorwaarden. Dat die daar niet normaal van kan rondkomen zal hen een rotzorg zijn. Zou dat de agenda kunnen zijn?
De index is hun volgende stokpaardje Die moet echter niet langer afgeschaft worden. Enkel de automatische koppeling van de lonen aan de index. De index moet wel “hervormd” worden. Lees: Alle producten die de index te sterk doen stijgen halen we er best uit zodat de algemene prijsstijgingen sowieso geen invloed meer hebben op de lonen. Simpel boerenbedrog als je het mij vraagt. Wanneer gaat er iets gebeuren aan het feit dat zowat alles in Belgie duurder is dan in de ons omringende landen? Niet al die prijsverschillen zijn te verklaren door te hoge lonen. Dus minstens gedeeltelijk ook door te hoge winsten.
Dus mijnheer Timmermans, wijs niet anderen op hun verantwoordelijkheden terwijl uw leden de hunne schaamteloos ontlopen en u daar een oogje voor dichtknijpt. Bedrijven moeten inderdaad noodzakelijk winst maken, maar deze winsten moeten niet elk jaar groter zijn enkel om de aandeelhouders een plezier te doen. En er moeten al zeker geen slachtoffers voor gemaakt worden.
Tot slot nog een vraag: Hoeveel bent u, mijnheer Timmermans, bereid om in te leveren? Ik maak mij niet de illusie hier een antwoord op te krijgen.
23/11/2011 om 20:45
Als alles precies zo moet gebeuren als “Europa” het voorschrijft, dan kunnen we pas enorme besparingen realiseren want dan hebben we helemaal geen regering meer nodig en al helemaal geen politici: geen Belgische en geen Vlaamse. Een degelijk vertaalbureau en enkele ambtenaren volstaan dan.
Wel vind ik het merkwaardig dat iedereen zo opkijkt naar Europa, want als er een beleidsniveau is dat er helemaal een zootje van aan het maken is, dan is het wel Europa. De oorspronkelijke idee van de vaders van Europa, het verenigen van volkeren en landen, wordt door de huidige commissie aan een razend tempo verkwanseld. Het lijkt nu wel de missie van Europa om landen tegen elkaar op te zetten en te verdelen. Bij de financiële crisis van 2008 werd resoluut de kant van de bankiers en de financiële markten gekozen tegen de belangen van de bevolking in. Welk democratisch gezag heeft dit Europa nog?
Ik stel dit vast met pijn in het hart, want ik ben altijd een overtuigd Europeaan geweest, maar dit is niet het Europa zoals ik het zou willen zien evolueren. Dit is een hardvochtig en onmenselijk Europa dat de mens heeft opgeofferd aan de macro-economie. Dat haar inwoners nog enkel ziet als Human Resource.
23/11/2011 om 20:59
In al onze omringende landen heeft men sinds lang de nodige hervormingen doorgevoerd.We moeten Nederland en Duitsland als voorbeeld nemen waar men moedige beslissingen heeft genomen en nu het economisch beter doen.
Vlaanderen zou dit kunnen.Maar met de ouderwetse oplossingen van de Ps komen we nergens.
24/11/2011 om 00:14
Gewoon een simpel rekensommetje maakt dat we onmogelijk onze sociale zekerheid kunnen bouwen op een gemiddelde loopbaan van 38 jaar. Ikzelf ben beginnen werken aan 22 jaar zonder een dag werkloos te zijn (ik ben er nu 33). Ik heb zelfs naast mijn fulltime job nog eens een halftijdse baan omdat ik als alleenstaande mijn droom om een eigen huis in mijn geboortestad Gent nooit of te nimmer zal kunnen realiseren met één job. Ik weet niet hoelang ik zal leven maar ik kan me erbij voorstellen dat ik zeker de 85 zal halen. Dus indien men wil dat ik 45 jaar zou werken dan werk ik tot mijn 67 jaar.
400 000 werklozen en 100000 vacatures? Dat is om problemen vragen. Het BSO en TSO-onderwijs is alsmaar minder populair zowel door jongeren maar ook maatschappelijk gezien het minst gewaardeerd maar men schreeuwt naar gekwalificeerde technische krachten. De zorgsector, de ict, chemie, onderwijs, horeca schreeuwen om personeel en toch haken mensen af.
Europa dwingt ons nu om eindelijk drastische hervormingen door te voeren. Ik sta er volledig achter. Dertigers met een wachtuitkering? Dat kan echt niet. Sorry dat is absurd. Ofwel is men werkbekwaam ofwel wordt men afgekeurd maar kan men zich gerust nog nuttig maken in tal van sectoren. Men schreeuwt bvb naar mensen in de zorgsector om bvb ouderen te helpen met het eten, dat kan gerust door veel zogezegde werklozen nuttig werk verricht worden. Werken loont vaak niet meer. Dat is de echte reden waarom velen thuis blijven of snel afhaken na enkele weken of maanden. Men krijgt toch inkomensgaranties.
Ik wil zeker niet harteloos zijn, maar er zijn veel te veel mensen die onnodig subsidies krijgen die eigenlijk wel in staat zijn om te gaan werken. Ook moet men flexibeler zijn om andere talenten als mens aan te boren.
Maar ook van de bedrijven moet er zeker meer flexibiliteit komen. Als er zoveel vacatures weken open zijn gezamenlijk opleidingen aanbieden over grenzen van concurrenten heen. Dat siert de sector en komt eigenlijk iedereen ten goede, zowel de bedrijven als toekomstige werknemers.
Er zijn heel veel mistoestanden op de arbeidsmarkt. Ik heb al talrijke allochtone jongeren mee helpen opleiden in het onderwijs. Toch worden ze geweerd omdat ze Mohammed of Aïscha hebben als voornaam. Dit kan niet. Men mag echt niet meer moeilijk doen indien jobs moeilijk ingevuld worden. Er zijn vele jongeren die waardevolle competenties hebben dan mag echt die naam geen rol spelen. Maar vroeger werd op allerlei manieren slinks “gediscrimineerd” op leeftijd, geslacht en afkomst. An sich is er dus niks nieuws onder de zon. Maar je moet een kat een kat noemen.
Meer verplichte begeleiding, meer controle (bvb mensen moeten gewoon alle inkomsten aangeven, desnoods moet men banken verplichten om alle spaarboekjes en systemen verbonden aan iemand vrijgeven). Wie veel inkomsten heeft uit huurgelden bvb kan geen vervangingsinkomen krijgen en er zijn zulke burgers.
Het wordt eens dringend tijd dat men open kaart durft te spelen met bezit, roerend en onroerend, want door de logheid van systemen sluipen mensen door de mazen van het net en genieten jaren onterecht van een uitkering.
Sociale rechtvaardigheid noem ik dat. Maar om nu Duitsland en Nederland te idealiseren? Is voor mij ook als liberaal een stap te ver. Mensen aan een hongerloon van 5 euro/uur laten werken is ontoelaatbaar. Wie werkt zou degelijk moeten kunnen rondkomen. Een groep armen laten groeien is gewoon nefast voor je interne groei en structureel breng je een schimmel in de samenleving. Zes jaar geleden was Duitsland het zwakke broertje en nu zou plots alles koek en ei zijn?
Nederland is een land vol met deeltijdse baantjes. Bovendien is de sociale huurmarkt in Duitsland en Nederland een acht- of negenvoud van hier in België. Daar tussen 40 en 45%, hier bij ons slechts een 5%. Wat een enorme schande is en eigenlijk veel verklaart waarom we wel hier meer kosten maar eigenlijk minder overhouden.
Komaan er is werk op de plank zowel voor de bedrijfswereld als voor de politici maar ook de burgers moeten op hun verantwoordelijkheid gewezen worden.
24/11/2011 om 02:00
Ik heb een kleine berekening gemaakt.In Ter Zake werd gisteren de moeite gedaan om de uitgaven voor de werkloosheid te vergelijken met onze buurlanden.B besteed 3,1 % van het BNP en onze buurlanden gemiddeld(rekenkundig) 1,3 % aan de werklozenuitkeringen.Het verschil is dus 1,8 %.Op een BNP van 360 miljard € is dit jaarlijks 6,48 miljard € te veel uitgegeven of verbrast.Procentueel hebben we meer werklozen maar dat is ook weer het gevolg van 30 jaar kwakkelbeleid op dat vlak.
24/11/2011 om 02:00
De auteur en zijn gelijkgevers hebben het over Europa.
Bedoelen ze het Europees parlement, verkozenen door de Europeanen?
Of bedoelen zij de Europese commissie, bij de installatie van de huidige commissie aangeduid door de regeringen?
Of bedoelen ze de vergadering van de Europese regeringsleiders?
Eén woordje meer volstaat om te zeggen wat ze bedoelen.
Het nadeel is dat de lezers dan snappen waarover ze het hebben.
Is het bovenstaande relevant voor de opinie en de reacties erop?
(1) Ja omdat het afhangt van het antwoord op de vorige vragen in welke mate ons land verplicht is de ‘aanbevelingen’ op te volgen.
(2) Ja omdat het afhangt van het antwoord op de vorige vragen of wij (jij en ik) ons willen neerleggen bij die aanbevelingen.
Misschien zijn zij niet duidelijk omdat zij niet wensen dat wij begrijpen waar het om gaat.
Want dan zouden wij volgende keer navenant stemmen.
24/11/2011 om 11:35
@Romain: u krijgt een waarschuwing, cfr de regels van onze discussieforums - mod
24/11/2011 om 13:05
Vervolg: de afgeslankte regeringen van elk land kunnen dan fungeren als bewaker en uitvoerder van de Europese wetten.
Zo spaart men veel geld en krijgt men een uniform beleid in gans Europa op alle vlakken anders is het Europese parlement totaal
overbodig. Zijn de wetten dan te drastisch voor sommigen , het staat hun vrij om het eens in een ander werelddeel te proberen .
Het gras is altijd groener aan de andere kant van de heuvel denkt men soms ten onrechte.
25/11/2011 om 12:01
Natuurlijk gaat men het hele sociale systeem niet in één keer afschaffen (indexering, hoger pensieonleeftijd, werkloosheidsvergoedingen), dat zou pas echt oorlog betekenen, anderzijds kan je niet ontkennen dat flirten met de afgrond ook niet gepast is …. dat er in Griekenland, Italië, de VS en in de Arabische lente-landen meer en meer mensen mistevreden op straat komen is niet zomaar toevallig …. dat enkel en uitsluitend de grotere bedrijven, beleggers en banken volkomen buiten schot blijven volgt rechtstreeks uit het rechtse-neo-liberale beleid dat sinds wereldoorlog twee wordt gevoerd, tot een 20 jaar geleden met een sterk sociaal-democratische korrektie, die nu volkomen dreigt weg te vallen …. of denk je nu echt dat het liedje van groei, groei en groei tot in de lucht en eeuwigheid kan blijven duren, zoals men ons zelf nu nog tracht wijs te maken ? Het hele sociale systeem werkt(e) in functie van de bedrijfswereld; nu die bedrijfswereld meer mensen kan uitpersen in de BRIC-landen, verdwijnen ze met de noorderzon en hun centen en mega-winsten. Ondertussen verlangen ze dat Europa 150 jaar terugkeert naar de tijd van Daems onder het mom van Europese “aanbevelingen”….. gelukkig is er in Europa één Di Rupo, die niet zomaar in de val trapt van dit éénzijdig denken en profitariaat zoals hierboven nogmaals wordt gedemonstreerd !