Het wordt wel snel stil rond de G1000, het goedbedoelde burgerinitiatief op het getouw gezet door David van Reybrouck. Te snel. We weten ook bitter weinig over wat er op de G1000-dag op 11 november nu eigenlijk door de 704 participanten werd aanbevolen. Ik vind dat jammer, want ik had zelf een heel goeie reden om daar veel van te verwachten.
Deze reden had te maken met mijn opvatting van de natie. Voor mij is de natie immers helemaal niet de homogeniseringsmachine waartoe men ze vaak wil reduceren. In deze interpretatie zou een natie gewoon alle lidmaten tot assimilatie willen dwingen. Er zou geen plaats zijn voor diversiteit. Het is eerder omgekeerd: de natie is de conflictzone, het oord waar de antagonisten (tegenstanders, geen vijanden) elkaar politiek kunnen en mogen bestrijden. De plek waar het georganiseerde meningsverschil plaatsvindt, is juist de natie. Waar anders?
Overleg
Daarom is het helemaal geen onzinnig idee om ruimte te bieden aan dat andere facet van de parlementaire democratie, namelijk de deliberatie. Daarmee is de democratie historisch ook begonnen: met het gezamenlijke overleg van de kiesgerechtigde burgers op de Atheense agora of op het Zwitserse dorpsplein. Deliberatieve democratie niet als alternatief voor de volksvertegenwoordigende democratie, maar als aanvulling ervan, net zoals er soms golven van directe democratie (onder de vorm van referenda) nodig zijn om zaken recht te trekken die zowel in de deliberatie als in de representatie krom zijn gebleven. Komt daar nog bij dat de natie zelf een soort doorlopende deliberatie is of idealiter zou moeten zijn.
Deelname
Wie zoals ik dat alles gelooft, gelooft ook in de noodzaak van meer participatie in de privébedrijven en overheidsbedrijven (zoals bijvoorbeeld de VRT), van meer inspraak van de basis in de politieke partijen, en van democratisering van de Rooms-Katholieke kerk. Allemaal organisaties die ons er bij tijd en wijle terdege aan herinneren dat ze ‘geen democratieën’ zijn. Jammer genoeg beschouwt men daar de democratie als een soort anarchie waarmee het bestuur hoegenaamd niet kan werken of niet snel genoeg beslissingen kan nemen. Democratie heeft een slechte naam in dergelijke beslissingspiramides. Het zou goed zijn voor de democratische opvoeding van de burger als overal van onderuit werd gewerkt: het zou meteen ook afverven op de politieke democratie. Wat wil men ook van de burger? Er is in de hele maatschappij nauwelijks een plek waar hij of zij de democratie aan den lijve kan ondervinden!
De troebele hoogdag
Ik was dus erg nieuwsgierig naar het verloop van de G1000, en meer specifiek naar de G1000-dag zelf op 11 november 2011. Tenslotte had de Groep zelf de democratie tot zijn onderwerp en zijn voorwerp uitgeroepen. Op dit domein hebben deze mensen wel degelijk verwachtingen geschapen, bij zoverre dat de overlegdemocratische vorm soms als belangrijker werd voorgesteld dan de besproken inhoud.
Ik heb dit fenomeen met een democratische blik willen bekijken. Ik heb geprobeerd niet op mijn luie oog over te schakelen, maar juist afwisselend verrekijkers en microscopen in te zetten. Maar het lag niet aan de lenzen of de glazen. Wat ik zag was zelf troebel. De G1000 zegt te geloven dat mensen iets te vertellen hebben over de samenleving. Maar wat exact de 704 aanwezigen op de G1000-dag over die samenleving te vertellen hadden, dat komen we niet te weten, ook niet op de webstek van de G1000. Die zwijgt daarover in alle talen. Daarom is de burger wat betreft de aanbevelingen van zijn 704 vertegenwoordigers grotendeels afhankelijk van de externe berichtgeving en de sfeerbeelden in Franstalige, Nederlandse en Vlaamse media. Wat men daar leest en hoort is merkwaardig.
Zouden de geruchten kloppen dat één van de aanbevelingen luidde, dat de verpakkingen van geneesmiddelen kleiner moesten? Dat men komaf moest maken met het profitariaat? Dat de werkloosheidsduur korter moest? Dat immigratie beperkt hoorde te worden? Dan rijst de vraag, of het niet voorspelbaar was dat uit dit zogenaamd wetenschappelijk begeleide systeem, dit soort verzuchtingen boven zou komen drijven. Samen met de nog veel prangender vraag naar wat het opvolgcomité van 32 burgers (volgens de initiatiefnemer vooral gekozen op basis van de diversiteit) met dit materiaal kan beginnen. Maar wat me werkelijk verontrustte, was de afwezigheid van twee belangrijke onderwerpen: de democratie zelf, en de ruimte waarin deze zich afspeelt.
De afwezige democratie
Uit een eerste vragenronde die honderden suggesties opleverde werden 25 vragen geselecteerd. Daaruit koos het bestuur dan weer drie dagthema’s ter deliberatie. Bij deze 25 vragen waren er zes over het communautaire probleem in België, vijf over de democratie zelf, en vier over openbare financiën. De overblijvende tien waren moeilijk in te delen varia. Maar de dagthema’s werden niet uit de voornoemde meerderheidsclusters gekozen, dus ook niet uit de wetenschappelijk geoogste vragen over democratie, terwijl de problematisering van de democratie toch de bestaansreden van dit burgerinitiatief was. Waarom wou men daarover dan niet reflecteren?
Het was al begonnen met een zeer dubbelzinnige communicatie over het wenselijk aantal verkiezingen in België. De boodschap was duidelijk: er waren of er zijn er teveel. In de uitgebreide versie van het manifest staat als punt 13 de ondertussen in alle hoofden gebeitelde zin, dat onze democratie ‘verworden’ is tot ‘een dictatuur van de verkiezingen’ (in de samenvattende versie staat diezelfde zin onder punt 6). Een nogal grove uitspraak die niet alleen aantoonbaar onjuist is (er zijn hier, in vergelijking met andere staten, zeker niet meer verkiezingen), maar die ook een loopje neemt met het wezen van het federalisme. Mensen die vinden dat er teveel verkiezingen zijn, zowel van het standpunt van de kiezende burger als van de te verkiezen politicus, vinden namelijk meestal dat de regionale en de federale verkiezingen moeten samenvallen, zodat de uitslagen tot parallel samengestelde regeringen kunnen leiden. Dit is zeker geen federalistische optie, integendeel. Men geeft hier de indruk dat het federalisme van artikel 1 van de grondwet in de praktijk omzeild mag worden.
Dubbelzinnigheid
Daarover is de G1000 nooit met zichzelf in het reine gekomen. Tijdens de hoogdag in de turnzaal van Thurn & Taxis te Brussel vroeg een journalist aan de woordvoerster of dit evenement voor herhaling vatbaar was. Natuurlijk gaan we daarmee door, antwoordde ze, ‘want verkiezingen zijn er maar om de vier, euh, vijf jaar’. Ik vond dit een veelzeggende verspreking. In één beweging gaf ze aan dat er nu eenmaal slechts om de zoveel tijd verkiezingen zijn, maar ook dat ze op de hoogte was van Di Rupo’s plan om die tijd tot vijf jaar te verlengen. Enerzijds waren er dus te weinig volksraadplegingen (‘slechts om de vier jaar’), maar anderzijds dan toch nog teveel (‘euh, vijf’).
Dezelfde dubbelzinnigheid bij de initiatiefnemer zelf: na afloop beweerde hij dat het initiatief zich helemaal niet tegen een vermeend teveel aan verkiezingen had gericht. Het bleef niet bij deze ene ondemocratische reflux. Niet alleen wat betreft het aantal, maar ook wat betreft de kostprijs van de verkiezingen kon men in die entourage bedenkelijke uitspraken noteren. Zoals de oprisping, dat dit toonbeeld van deliberatieve democratie a rato van 500 € de man, toch goedkoper was dan gewone verkiezingen. De deliberatieve democratie werd hier wel degelijk tegen de representatieve uitgespeeld. Vooral die ene zin over de ‘dictatuur van de verkiezingen’ heeft onnoemelijk veel kwaad gedaan. Sommige politicologen voelen zich erdoor gesteund om nu maar gelijk verkiezingen om de zeven jaar te vragen.
Slijtage van het parlementarisme
Had de G1000-dag dus überhaupt iets te melden over democratie? Helemaal niet. Het is een onderwerp dat hen niet ligt. Tijdens de fysieke deliberatie zelf werd daarover niet gedelibereerd. Was er misschien al voldoende over gezegd tijdens de sensibiliseringscampagne? Werd de reclamemededeling dat hier een alternatief werd aangeboord, als voldoende debat beschouwd? Nochtans wordt vandaag de Europese parlementaire democratie van alle kanten belaagd. Daarom had ik verwacht dat de G1000 zich zou bezinnen over de echte gevaren voor de volksvertegenwoordigende democratie, zoals de alreeds ten uitvoer gebrachte ideetjes over zakenkabinetten, alsmede de nog niet ten uitvoer gebrachte over gaullistische machtsovernames en vijfde republieken. Anderzijds: hadden de initiatiefnemers zich aan zo’n reflectie begeven, dan was al snel de aap uit de mouw gekomen. De democratie is hen namelijk niet zoveel waard als de Belgische constructie. Eerst komt België als staat, dan pas komt de democratie. Maar dat is geen historisch nieuws: dat is sinds 1830 altijd zo geweest. Overal ter wereld zien we vandaag betogingen van systeemcritici. Bij ons scharen hun Vlaamse collega’s zich achter het inert systeem ‘België’, dat de democratie met een serieuze handicap opzadelt. Getuige de 530 dagen ‘onderhandelingen’.
Het komt er dus niet zozeer op aan een chimerische deliberatieve democratie te installeren, dan wel de representatieve en parlementaire democratie te herstellen. Doordat de burgers de particratie hebben laten begaan, hebben ze de belangrijkste schakel van het representatieve systeem tot brekens toe verzwakt. De uitschakeling van het parlement is de belangrijkste oorzaak van de berucht geworden kloof tussen de burger en zijn politiek. Daarom gaat het eerder om een parlementair deficit. Daaraan is niet alleen de partijtucht schuldig, maar evenzeer de manie om regeringsonderhandelingen te organiseren waarin de belachelijkste details tot de laatste puntjes worden afgeregeld – waardoor het parlement gereduceerd is tot een collectief, machinaal stemhok. Wie het democratische deficit wil aanpakken, moet eerst en vooral het parlement restaureren.
De slijtageverschijnselen van het parlementarisme, afkomstig van interne en externe wrijving, doen zich overal in de democratische wereld voor. In België echter lijkt de slijtage tot op het bot doorgeschoten. De democratie zit hier op haar rauw vlees. Daarom moet er niet zozeer over de dictatuur van de verkiezingen worden nagedacht, dan wel over de dictatuur van de Belgische structuur.
De plaats van de democratie in België
Dat brengt me op het tweede niet ter sprake gekomen onderwerp, dat in de oorspronkelijke vragenlijst van 25 vragen weliswaar het hoogst van alle clusters heeft gescoord, maar dat men toch niet ter behandeling heeft weerhouden. Het gaat om het onderwerp waarvan de burger volgens onze editorialisten niet wakker ligt, en dat is uiteraard het communautaire. Het gaat om de vraag waar de democratie zich afspeelt. Waar bevindt zich de plek van het georganiseerde meningsverschil?
Het democratisch verdriet van België is het communautair deficit ten koste van Vlaanderen. De stelling van Jules Destrée, straks honderd jaar geleden geformuleerd, dat er ‘geen Belgen’ zijn, heeft geleid tot het reactionaire antwoord dat er inderdaad geen Belgen zijn die gelijk zijn voor de wet. De afschaffing van de parlementaire democratie door de grendelgrondwet van 1970 moest de Belgische staat redden. De Belgische staat kon slechts gered worden doordat men op zijn altaar de democratie offerde.
Het probleem met de G1000 was dat hij daarover niet kon of wou reflecteren, omdat hij dan eerst had moeten ingaan op zijn statuut zelf. Het ging immers om een Belgisch forum, met een derde tweetalige tafels (met tolk: een aanfluiting van de ware Belgitude dus). De G1000 deed alsof de Belgische politieke ruimte een evidentie is – terwijl zo’n ruimte niet eens bestaat. De G1000 deed alsof de legitimatie van de Belgische constructie géén probleem vormt – terwijl deze staat straks vijf volle jaren verlamd is. Jamaar, zei Van Reybrouck, het communautaire probleem is, dank zij Di Rupo’s Vlinderakkoord, opgelost, dus hoefden we daar gelukkig niet meer over te praten. Zou hij dat echt geloven? Niets is opgelost. De G1000 speelde het klaar om te doen alsof de Vlaamse politieke ruimte niet bestaat. Dat is de dimensie die de G1000 wel ziet, maar die hem tegelijkertijd niet zint, en waarvan deze G1000 dus de aandacht wenst af te leiden. Het gaat in laatste instantie over (naar het woord van politoloog Wilfried Dewachter) de mythe van de Belgische parlementaire democratie. Logisch dat de G1000 dit ‘nationale’ probleem niet op zijn agenda kon zetten: het zou gewoon zelfvernietigend zijn geweest. Nochtans had volgens een Nederlandse verslaggever de teleurstellende opkomst (704 in plaats van de voorziene en bezworen 1000) precies met het communautaire feit te maken: volgens deze bron zijn het voornamelijk Franstaligen geweest die om een of andere reden waren afgehaakt. Ook daarover kregen we jammer genoeg geen cijfers.
In het licht van deze overwegingen spreekt de keuze voor de drie onderwerpen die wel aan de 704 werden voorgelegd, eveneens boekdelen. Het zijn onderwerpen die het in zich hebben om het forum van de democratie Belgisch te houden. Het eerste onderwerp was de sociale zekerheid. Zoals bekend biedt de sociale zekerheid met zijn ‘interpersoonlijke solidariteit’ de enige inhoud die men nog aan een definitie van België kan geven. Het tweede was de welvaart, en dat is dan weer een Europees verschijnsel, dat we nu eenmaal niet meer in handen hebben. Het derde was de immigratie, en dat gaat over het lidmaatschap van de staat. Zolang als enigszins mogelijk is, geeft de staat dit niet uit handen. De conclusies van het toetsingscomité van de 32 zullen wel in die richting moeten gaan.
Nuttige vragen
Twee nuttige vragen had de G aan de opgekomen burgers kunnen stellen. De eerste had moeten luiden: WAAR speelt zich het democratische gesprek af? Op welk forum, in welke arena? De G1000 heeft het niet aangedurfd deze vraag te stellen. Dit verzuim is de belangrijkste reden waarom dit initiatief een stille maar snelle dood zal sterven.
De tweede nuttige vraag was niet zozeer een overwegingsvraag, dan wel een beslissingsvraag geweest. Ze had moeten luiden: ‘Bent u van mening, ja dan nee, dat een soeverein Vlaanderen 500 dagen op een regering had moeten wachten?’ Of, nog anders gesteld, maar dan in de vorm van een controlevraag bij een quiz: ‘Hoeveel dagen, denkt u, zouden de Vlaamse partijen onderling nodig hebben gehad om een regering te vormen? Kies: zes, zeven of acht dagen?’
Wat dunkt u, beste lezer?
Jean-Pierre Rondas
(De auteur is publicist en lid van de Gravensteengroep.)
@Allen: reageren op deze bijdrage impliceert dat u instemt met de regels voor deelname aan onze discussieforums; lees dus de gewijzigde regels - mod
26/11/2011 om 11:01
Burgerinitiatieven vinden Vlaams Nationalisten maar niets.
Zangers moeten zingen. Schrijnwerkers moeten zagen en het volk moet zijn mond houden.
Alles wat door het volk wordt georganiseerd, is het nu shame of G1000 is tegen de Vlamingen gericht.
De Vlaming mag zelfs niet meer in discussie gaan met een Franstalige.
26/11/2011 om 12:29
Het antwoord op de tweede vraag is interessant maar heeft geen practisch nut. Vlaanderen zal nooit een ernstige vorm van autonomie krijgen zolang OpenVLD zijn ziel blijft verkopen uit politiek opportunisme, SP.a België blijft steunen omdat het weet dat het op Vlaams niveau een partij zonder enige betekenis is en CD&V misschien wel Vlaams gezind wil zijn maar het niet kan omdat de haar ondersteunende organisaties teveel nationaal-financiële afhankelijkheid hebben (het Arco debacle geeft op termijn misschien wel terug wat hoop op herwonnen autonomie voor de Vlaamse christen-democraten).
Ondertussen zijn niet alleen de grendelwetten een struikelblok voor Vlaanderen maar ook de steeds oplopende staatsschuld en bijkomende overheidsgaranties. Zelfs Vlaanderen zal zijn deel niet meer kunnen betalen en is zo gedoemd om mee met Wallobrux ten onder te gaan.
Vlaanderen heeft dus geen recht op democratie (wat ook vraag 1 beantwoordt?).
26/11/2011 om 13:15
De toekomst is noch België, noch Vlaanderen. Men zou beter een ruime discussie opzetten over Europa. Ruim moet dan zijn over heel Europa en door massaal veel burgers en onbeperkt in de tijd. Internet biedt die mogelijkheid, zie hoe de arabieren er gebruik van maken. De media zou beter hier aan sleutelen : de gewone mens mondig maken en zich laten horen ook op politek vlak. Programma’s zoals Ter Zake, Reyers Laat, 7de Dag, enz. zouden maximaal een dag de politieker aan het woord mogen laten, de rest de bevolking, waar zowel de werkgeversorganisaties, werknemersorganisaties, de zelfstandigen, de zorgsector, de verenigingen, de individuelen, enz (te veel om op te noemen) hun stem kunnen laten horen. Misschien daarom zou wel eens een Europees TV/internet/netwerk (24/7) nuttig kunnen zijn om zoveel mogelijk standpunten in beeld te krijgen.
G1000 lijkt gemamipuleerd, Facebook kan dat compenseren. Gewoon je gedacht zeggen op het nieuws. Dat is een basisrecht dat spijtig genoeg niet ingeburgerd is.
26/11/2011 om 15:02
@Jef Keymeulen:
“Facebook kan dat compenseren”, heeft u al wel eens iets “controversieels” (i.e. iets dat ingaat tegen de Noord-Amerikaanse “moraal”) op facebook willen zetten? Democratie betekent net dat we ons niet uitsluitend laten sturen door zij die het geld of de media (of beide) in handen hebben. Onderschat de mogelijkheden van manipulatie via internet a.u.b. niet.
26/11/2011 om 15:22
als volgens NVA zangers enkel mogen zingen, dan radio makers enkel radio maken….Rondas heeft kritiek op G1000 initiatief van 1 dag maar wat heeft zijn NVA gepresteerd gedurende 520 dagen ?!!
26/11/2011 om 17:22
Wat is het verschil tussen het verwijt (eerst België en dan de democratie) en het alternatief (eerst Vlaanderen en dan de democratie)?
Wat dunkt u, beste schrijver?
26/11/2011 om 17:53
Me dunkt dat Belgicisten grotere problemen hebben met de Vlamingen dan de vlaams-nationalisten problemen hebben met burgerinitiatieven.
Als die burgerinitiatieven natuurlijk zo doorzichtig belgicistisch en anti-vlaams zijn kan men natuurlijk de vraag gaan stellen in hoeverre die burgerinitiatieven het goed voorhebben met de Vlamingen in het geheel.
26/11/2011 om 18:31
Burgerinitiatieven zoals G.1000 , en dat ligt er vingerdik op,
komen vanuit het belgicistische ” kamp ” .
Er moest en zou reactie komen op het signaal van de bewustgeworden vlaming.
Bovendien, het gaat hier om ocharme duizend keer één stem.
26/11/2011 om 18:46
“De Belgische politieke ruimte bestaat niet”, “de Vlaamse politieke ruimte bestaat wel”. Mensenlief, veel noten op de Vlaams-nationale zang zijn er toch niet hoor, altijd datzelfde liedje met altijd diezelfde dooddoeners…
Misschien, het is maar een suggestie, is het initiatief (genomen door Vlamingen!) op Belgisch niveau omdat de crisis zich momenteel op het Belgisch niveau voordoet. En dat daar tolken bijzitten omdat jan modaal nu eenmaal niet vlot tweetalig is heeft niks te maken met gebrek aan burgerzin zoals de auteur impliceert, maar alles met de huidige realiteit. Daar moet niet smalend om gedaan worden. ’s Mans persoonlijke talenkennis heeft bovendien geen enkel gevolg voor de wil of de kunde om samen een bestuur te vormen, dat bewijzen de tientallen andere meertalige staten in Europa ook.
Ergens heeft u toch gelijk. Dringend nood aan een debat op maat van de Antwerpse politieke ruimte. Het schoon verdiep is ongetwijfeld het forum waar het democratisch gesprek zich zou moeten afspelen. Al dat west-vlaams gebrabbel dat onze TV inpalmt, die zakken geld van de Antwerpse economische motor die verdwijnen in de bodemloze putten van het Limburgse gratisbeleid, of in saunacomplexen in Oostvlaamse godvergeten gaten… Nee, een Vlaamse politieke ruimte heeft nooit bestaan, artificiële constructie tot en met. Nen echte mens van ‘t Stad laat zou zich niet zomaar de les moeten laten spellen door al die politiekers van over ‘t water waar ze nooit voor hebben kunnen kiezen.
En de huidige ploeg van ‘t Stad heeft waarschijnlijk maar 6 minuten nodig om te beslissen verder te doen zoals ze bezig zijn.
Kom op zeg…
26/11/2011 om 23:47
Democratie, betekent dat het Europese parlement, en niet de Europese Commissie, of “Merkozi”, beslist dat er een verplicht minimumloon moet komen, in “Alle EU-lidstaten”.
Dat is de de enige weg naar een sociaal Europa. De enige weg om de economie te heropstarten is deze wet wet over het minimumloon Europees verplicht te maken..
De koopkracht kan niet afgebouwd worden volgens het neoliberale model. Dan krijgen alleen maar een recessie en inkrimping van de industriële groei. Iemand moet de productie toch kopen, of willen we onze producten naar China en Brazillie of China exporteren ? Duitsland exporteert voornamelijk binnen de EU.
Vraag het aan de OIVO de verbruikersunie. Het zijn de werknemers en de middenklasse in ons land die onze productie moeten kopen. Dat kan niet door aan de lonen of de index te sleutelen
Het Europese parlement heeft echter geen wetgevende macht ten opzichte van de Europese Commissie die een vereniging is van de verschillende Europese premiers. EUROPA bestaat niet echt. Dit is dus geen democratie. Wij kunnen daar niet voor kiezen. Merkozi en Van Rompuy en Barroso, zijn de marionetten van de bankiers en de aandeelhouders. En zij zijn niet door ons verkozen. Geef meer macht aan het Europarlement. En vergeet Vlaanderen , Meneer Rondas.
Mvg Bob
27/11/2011 om 10:12
Stilaan wordt het moeilijk om het communautair verhaal nog te verkopen, niet ? Gisteren in Terzake nog zo’n descipel (Knack goeroe Van Cauwelaert namelijk, die zichzelf nog altijd als ACW’er beschouwd, ook die spreidstand wordt hoe langer hoe moeilijker) aan het werk gezien. De twee NV-A dogma’s 1) een soeverein Vlaanderen en 2) de financiëel-economische crisis aanpakken door saneren en besparen lopen zware averij op. Het eerste omdat meer en meer blijkt dat (op zijn zachtst gezegd) dat geen prioriteit is en het tweede omdat het onrechtvaardig is én niets doet ter oplossing (zie de redenering van De Grauwe).
Het worden harde tijden voor Bart, Siegfried en Co.
En hopenlijk zit Mr. Rondas niet in de G 32.
27/11/2011 om 14:28
Uw stelling ‘Daaruit koos het bestuur dan weer drie dagthema’s ter deliberatie’ die u als basis neemt voor uw verdere betoog is pertinent onjuist. Bijgevolg houdt uw betoog over de keuze van de thema’s ook geen steek.
Het bestuur van de G1000, zoals u het zelf noemt,heeft op geen enkel moment zelf een keuze gemaakt over de thema’s. De thema’s werden door de burgers bepaald. De G1000 reikte een procedure aan die door de burgers werd ingevuld. Het zijn dus de burgers zelf die tot de keuze van de 3 thema’s zijn gekomen.
En wat betreft de resultaten van de G1000, die staan wel degelijk op de site, even zoeken en u bent er.
27/11/2011 om 15:54
@Cato Ik heb gezocht op de site G1000.org maar het niet gevonden. Ik heb dus blijkbaar ’slecht’ gezocht ?
U kan me wellicht de precieze route naar die resultaten laten weten ?
Bij voorbaat bedankt
27/11/2011 om 17:22
Ik zou volgende vraag gesteld hebben:
Als u kijkt naar de lange geschiedensis van communautaire kwesties, oordeelt u dan dat dit land zo mag verder blijven evolueren of wenst u een andere staatsstructuur zodat communautaire kwesties tot het verleden behoren?
Eerlijk gezegd, ik zou de uitslag niet kunnen voorspelllen.
27/11/2011 om 18:43
Deze glasheldere analyse legt veel meer bloot dan het lot van ‘Het initiatief”.
‘Een stille maar snelle dood’ kan pittig omschreven worden met het Duitse werkwoord ’scheitern’.
Juist, zo is dat !
27/11/2011 om 23:27
Als Vlaams voelende socialist mag ik hopen dat in een soeverein Vlaanderen het net zo moeilijk zal zijn om een meerderheid op de been te brengen. Vandaag vinden de werkgevers het begrotingsakkoord OK. De vakbonden kaarten terecht de onevenwichtigheid van het akkoord aan (onevenwicht tussen bezuinigingen en rechtvaardige belastingen). Maar net als altijd steekt n-va heel ver langs rechts de werkgevers en de Vlaamse rechterzijde voorbij. Het belasten van Electrabel is een ’schandalige belastingstsunami’. Het optrekken van de pensioenleeftijd gaat voor n-va nooit ver genoeg. Vervuilende bedrijfswagens een beetje meer belasten -het gezond verstand, zou men zeggen- wordt voorgesteld als een afschuwelijke aanval op ‘de middenklasse’. Zelfs het belasten van de banken en de beursspeculanten wordt vlotjes bij de algehele belastingdruk gerekend door Bart De Wever. En zoiets terwijl we allemaal de prijs aan het betalen zijn van het uit de hand gelopen bankiersfeestje. Hopelijk, beste schrijver, mag het in een sociaal Vlaanderen even moeilijk zijn om met die rechtse anti-belastingspartij een akkoord te maken. Zelf ben ik een rood-groene socialist die uitgaat van het zelfbeschikkingsrecht van de volkeren. Indien Vlaanderen zijn eigen weg wil gaan, is dat absoluut een democratisch recht. En de manier waarop de linkerzijde zich al te vaak vastklampt aan een aftands belgicisme is the road to nowhere. Maar hoe zogenaamd progressieve flaminganten hun karretje aanhaken aan een gedachtegoed dat ultrarechts en nefast voor de Vlaamse sociale meerderheid is, kan ik niet begrijpen. De schrijver van dit artikel is Vlaams, maar blijkbaar niet (meer) links. De linkerzijde heeft niets - echt niets - aan zijn bijdrage in het debat. Hij is zijn klasse vergeten.
28/11/2011 om 11:37
Met alle respect voor de initiatiefnemers, maar… hierover spreekt niemand meer. Dus weer een hoop energie, tijd en geld verdwenen in de oneindigheid van het uitspansel.
Mijn grootste democratisch verdriet zit actueel in het droevige feit dat er een regering komt van opportunisten, die al vergeten zijn dat er een democratisch beginsel werd geschonden, namelijk dat de stem van het volk bepalend moet zijn voor de regering die dat volk wil. Maar neen, men heeft op een brutale manier de grootste Vlaamse partij buiten de besprekingen gemanoeuvreerd.
28/11/2011 om 11:39
Die buiten alle proporties opgeblazen emo-bedoening sterft een stille dood, tenzij de “progressieve” journalisten er tegen beter weten in toch “nieuws” weten van te maken. Verontrustend hoe alleen de aandacht van de pers iets belangrijk of totaal onbelangrijk maakt
29/11/2011 om 12:54
Dat van die dictatuur van verkiezingen heeft wel een serieuze kern van waarheid.
1) in de laatste 6 tot 12 maand voor de verkiezingen worden er weinig beslissingen genomen uit angst electoraal afgestraft te worden (of de oppositie houdt ze tegen uit angst dat de meerderheid electoraal beloond zou worden). En doordat de termijnen van de verkiezingen niet gelijk zijn, wordt iedere legislatuur minstens één keer doorkruist met verkiezingen. Ongeacht of het nu federale, gewestelijke of gemeentelijke verkiezingen zijn; de regeringen vallen grotendeels stil.
2) De themas van de verkiezingen worden altijd op een hoopje gegooid. Bij federale verkiezingen worden gewestelijke themas aangekaart en omgekeerd. Omgekeerd zullen de burgers ook stemmen volgens wat hun op dat moment het meest bezighoudt. (denk maar aan zaken zoals Oosterweel of dioxinecrisis; zie ook belonen/afstraffen van puntje 1)
3) Het zijn steeds dezelfden die op alle lijsten gaan staan en naar believen veranderen van de federale regering naar de gewestelijke en omgekeerd. Liefst nadat ze eerst maandenlang hebben geroepen dat ze niet zullen “verhuizen” en dat ze “hun termijn zullen uitdoen”; om dan vervolgens te verklaren “dat ze het signaal toch niet mogen negeren als zovelen voor hen gestemd hebben”.
4) Na de verhuis van ministers volgt de poging van de oppositie om “in te breken” in de bestaande regering om zo een afspiegeling te krijgen van de andere nieuw-gevormde regering. Want je kan toch moeilijk in de federale meerderheid en regionale oppositie zitten (of omgekeerd)
Elke verkiezingsperiode heeft dus een serieuze impact op beide niveaus; draai het of keer het hoe je wil.
De oplossing hiervoor is niet persé samenvallende verkiezingen; ze mogen ook bijna-gelijktijdig zijn. Bijvoorbeeld de regionale eind april en de federale in juni:
*net genoeg tijd om de campagne te voeren zonder overlapping;
*weinig of geen overlapping/werkloosheid voor zij die van niveau willen wisselen
*politici zijn verplicht vooraf te kiezen op welk niveau ze willen opkomen; ‘t is weinig geloofwaardig van op beide lijsten te gaan staan als je maar één van beide mandaten kan opnemen (wie zoiets doet, zal toch tijdens de campagne moeten kleur bekennen)
*alle themas kunnen aan bod komen en worden vanzelf in de juiste campagne aangekaart
*als de uitslagen gelijkaardig zijn, kan men afspiegelingscoalities maken. Zijn de uitslagen heel verschillend, dan is het duidelijk dat bepaalde partijen zwaarder/lichter wegen op regionaal dan op federaal vlak.
Er is maar één groot nadeel: als de regeringsvorming lang aansleept, kunnen de ministers-van-lopende-zaken hun eventuele mandaat op het andere niveau niet gaan opnemen. Maar gelukkig duurt de regionale regeringsvorming nooit lang, en zijn er weinig (oud-)ministers die van het federale “afdalen” naar het regionale. Vandaar dus de voorgestelde volgorde, dan doet dit probleem zich zelden voor…
29/11/2011 om 13:05
Indien dit werkelijk een burgerinitiatief was, dan is het met de burger in dit land slecht gesteld: nauwelijks belangstelling ondanks de ruime media-aandacht (slechts een paar duizend reacties op de website, 30% van de uitgenodigde deelnemers haakte zonder meer af), geen enkele inspraak van de burgers in de procedure en gehanteerde selectiemethodes, ontransparante methodologie van het hele proces, geleide discussies (de deelnemers hadden immers geen enkele inspraak in de behandelde thema’s, en de discussies werden voorafgegaan door niet-objectieve want éénzijdige uiteenzettingen door specialisten), veel te duur en voornamelijk mee gesponsord door belangengroepen en bedrijven, de onmogelijkheid om als individueel niet-geselecteerd burger op eigen initiatief aan de discussies deel te nemen, de onduidelijkheid en gebrekkige communicatie over de bereikte resultaten… Als onze democratie dan toch gered moet worden door burgerinitiatieven, dan hoop ik toch op meer openheid, vrijheid en initiatiefrecht. De G1000 verhoudt zich tot een democratisch burgerinitiatief zoals een geleide volksdemocratie zich verhoudt to een parlementaire democratie.
30/11/2011 om 12:02
@ wouter
De G1000 heeft met die uitspraak over “dictatuur van de verkiezingen” alleen maar haar populisme geïllustreerd. Het is geïnspireerd door de in Belgicaine kringen populaire idee dat er in België teveel verkiezingen zouden zijn waardoor het land instabiel is. Dus moet dat allemaal samenvallen. Baarlijke nonsens : elke federale staat ter wereld scheidt regionale en federale verkiezingen, en in talloze landen wordt de kiezer zeer vaak geconsulteerd : primaries in VS, deelstaatverkiezingen in de duitse Länder, parlements en presidentsverkiezingen in frankrijk etc. Verkiezingen maken een essentieel onderdeel uit van “checks & balances” van de machtsuitoefening. Het feit dat in België er teveel overlappingen zijn, bewijst alleen maar dat de Belgiscisten in de politieke partijen nog altijd niet tenvolle beseffen dat we een federaal land zijn en niet langer een unitair. Het is verdorie straffe kost dat net daardoor er in Be een ernstig democratisch deficiet ontstaat, wat de G 1000 dan eens gaat oplossen met minder verkiezingen sè.
Van cafépraat gesproken.
En degenen die het hebben over de dictatuur van de verkiezingen moeten maar eens gaan praten met de congolezen, de egyptenaren, chinezen, marokkanen, tunesiers, syriërs etc etc, die allemaal weten wat een échte dictatuur is. Shame !
30/11/2011 om 13:09
De agenda van Rondas en de Gravensteengroep is duidelijk. Dat men het nodig vindt om ook de G1000 door een communautaire mangel te halen is gewoonweg ‘flauw’ en een omkering van uitgangspunten. Maar dat neemt niet weg dat de vraag naar de waarde, de vorm, de werking en de betekenis van ‘democratie’ legitiem en actueel is.
Ik heb de G1000 gesteund op allerlei manieren omdat ik het belangrijk vind dat de oefening plaats had. Dat de inhoud vervolgens ‘triviaal in haar anekdotiek’ zou blijken, verwonderd mij geenszins. Evenmin de teneur van de aanbevelingen, die meteen mijn inhoud weerspiegelt. Niettegenstaande een cultuur van meten en data verzamelen, van informatie produceren en van overmatig veel communicatiekanalen, reageren de meeste individuele burgers niet vanuit een ideologisch referentiekader of vanuit kennis & wetenschap, maar vanuit hun onderbuik. En dan! Moeten we het plebs niet langer toelaten tot de democratie omdat ze niet voldoen aan de voorwaarden om tot de demos te mogen behoren? Of moeten we juist meer en beter het plebs laten ‘oefenen’ in democratie, zodat de democratie - nog los van haar rituelen en geplogenheden- versterkt wordt? We moeten voortdurend mensen laten oefenen en ervaren wat democratie en participatie is, als een individueel leerproces, en niet als onderdeel van een institutioneel steekspel. En dat kost tijd, ruimte en geld. Maar het democratisch gehalte van onze samenleving, in al haar geledingen, hangt er van af. Er zijn nog nooit zoveel mensen bereid geweest hun ‘macht’ over te dragen aan derden in ruil voor antwoorden op een verlangen naar zekerheid, risicovrij bestaan, eenvoud en begrijpelijkheid van deze wereld. In de hoop ‘content en gelukkig te zijn’ door middel van het kiezen van een sterke leider, een deus ex machina komt die daar voor zal zorgen…
Democratie is niet afhankelijk van een natie, de geografie of de naamgeving ervan, maar is afhankelijk van het democratisch gehalte van elke burger. En net dat is het voorwerp van de oefening die de G1000 is. Democratie is het oefenen van debat, conflict, consensus, dialoog, deliberatie, en nog veel meer. En de G1000 is daar een methodiek voor.
Trouwens, in de inhoud komen alle grote tegenstellingen qua mens en maatschappijbeeld aan bod en ook diepmenselijke mechanismen… En kon ik zien hoe dat vaak langs socio-economische breuklijnen loopt. En opnieuw leer ik van welke werkelijkheid we vertrekken als we politiek handelen willen stimuleren. En waar ik van vertrek als ik duurzaam handelen wil stimuleren in het kader van veel meer fundamentele transities dan het gemorrel in de marge over hoe er natie staat er nu moet uitzien…
30/11/2011 om 20:14
De analyse van Rondas en vele anderen hier over G1000 is correct. Een slag in het water. Nvdr : ik ging ver mee.
Maar bij de vraag wat eraan kan gedaan worden heerst Hamlet’s : “all the rest is silence”.
Ik bracht al dikwijls een ( volgens mij de juiste) oplossing aan. Vanuit de vaststeling dat niet de politici maar wel het systeem/de democratische regels niet meer voldoen moet je vertrekken van het feit dat de mens vooreerst een egoist is. Zonder de gepaste en voldoende regels kunnen de mensen (de dieren) geen leefbare gemeenschap vormen.
Het volstaat dus deze gepaste regels in te voeren bij de politieke besluitvorming.
Deze zijn samengevat in de regels van “Corporate Governance” ( zie de enorme litteratuur). Besturen voor het algemeen belang. Dus geen particratie meer, geen cumul, wel transparantie, een enig mandaat ( gedaan met dictatuur van de verkiezingen ) enz.
Dringend!