Confrater Anthony Godfroid grijpt de opvangcrisis aan om een pleidooi te houden dat advocaten geen bijstand meer zouden verlenen voor, wat hij noemt, manifest ongeloofwaardige asielrelazen. Tegelijkertijd vindt hij dat asielprocedures te royaal vergoed worden, waardoor ze nutteloze en kostelijke procedures in de hand zouden werken.
Het stoort mij dat de rechtsbescherming van asielzoekers geproblematiseerd wordt om de stelling van de auteur te staven, met name: de nood aan een streng immigratiebeleid. Ik ben ook van mening dat de advocatuur de vinger aan de pols van de maatschappij moet houden. Als de auteur suggesties wil formuleren aan Maggie De Block, is het dan niet wat simplistisch om te komen met enkel voorbeelden van misbruik van procedures door pro deo advocaten?
Asiel- en opvangcrisis
Dat er een toevloed is aan asielaanvragen wordt door niemand betwist. Noch het Commissariaat Generaal voor de Vluchtelingen en Staatlozen (CGVS), noch Fedasil, dat instaat voor de opvang van asielzoekers is hierop bemeten. Zo nam de Commissaris Generaal de interne beslissing om de redactie en de motivering van de beslissing tot een minimum te beperken. Elke dag staan er een pak mannen, vrouwen en ook kinderen op straat omdat Fedasil hen geen opvangplaats kan toewijzen. Dit falen van het beleid op het ogenblik dat een asielzoeker België binnenkomt heeft een invloed op het hele traject van de asielzoeker. De periode dat een asielzoeker op straat verblijft, is er geen begeleiding. En laat het nu net herhaaldelijk aangetoond zijn dat vrijwillige terugkeer echt werkt: als het maar vroeg genoeg aan de asielzoeker wordt voorgelegd.
Procedures
Om een asielzoeker van straat te krijgen is er maar 1 oplossing: een procedure voeren om zijn (wettelijk) recht op opvang af te dwingen. Fedasil ageert in veel gevallen maar als zij veroordeeld wordt. Een procedure komt in praktijk neer op een kortgeding of eenzijdig verzoekschrift gevolgd door een procedure ten gronde. Fedasil wordt bijna systematisch veroordeeld. Pas een maand na de veroordeling krijgt de asielzoeker een afspraak bij Fedasil. De dwangsommen die Fedasil ondertussen krijgt opgelegd worden niet altijd uitbetaald. Pas als hij een opvangplaats heeft kan het interview bij CGVS doorgaan. Nog voor CGVS een beslissing genomen heeft, zijn er al heel wat prestaties geleverd door een advocaat. Niet omwille van de sirene van de punten, maar omdat de Belgische overheid haar beleid niet georganiseerd krijgt!
Bijstand
De bijstand van een advocaat komt in wezen altijd op hetzelfde neer, ongeacht of het gaat over een huurgeschil, een geschil met betrekking tot een arbeidsovereenkomst, een onbetaalde factuur, inbreuk op de verkeerswet, een asielprocedure. Het informeren van de cliënt over de procedure en de slaagkansen, het inlichten van de cliënt over de beroepsmogelijkheden en de slaagkansen daarvan. Het staat een advocaat vrij om al dan niet een procedure voor een cliënt te behartigen. Ook pro deo advocaten kunnen hun tussenkomst weigeren, zelfs een schritelijk advies opstellen waarom een procedure niet aangewezen is (4 punten). Zoals Dirk Chabot en Kati Verstrepen eerder al schreven: bijstand is meer dan zomaar een interview bijwonen.
Kwaliteit van de rechtsbescherming
Door Gerrit Klapwijk werd al aangehaald dat kwaliteit van de rechtsbescherming van vreemdeling en asielzoeker lange tijd te wensen over liet. Di Rupo 1 heeft als ambitie elke asielaanvraag binnen 6 maanden af te handelen. De nieuwe regering wil niet alleen de efficiëntie, maar ook de kwaliteit verhogen. Dat de uitdaging groot is, zal niemand ontkennen. Als advocaten die al dan niet pro deo in deze materie werken hebben we zinvollere suggesties te formuleren dan een rondje kappen op de asielzoekers, en op confraters die er een zootje van zouden maken, alleen maar voor de sirene van de punten. Dat helpt niemand een stap vooruit.
Tinne Van der Straeten
(De auteur is advocaat bij Blixt, kantoor gespecialiseerd in energie- en klimaatrecht. )
@Allen: reageren op deze bijdrage impliceert dat u instemt met de regels voor deelname aan onze discussieforums; lees dus de gewijzigde regels - mod
13/12/2011 om 14:15
@Verstegen: naast de kwestie - mod
13/12/2011 om 19:06
Ik kan mij niet terug vinden in de opinie van de auteur. Daarentegen vind ik mij wel terug in de uitspraak van dhr. Godfroid.
Recht op bijstand is inderdaad een basisrecht. Maar mensen verdedigen, inclusief beroep en hoger beroep aantekenen, voor asielzoekers die ronduit met leugens komen, of verwoord als manifest ongeloofwaardige asielrelazen, is inderdaad geld weggooien die we, zeker nu in crisistijd, beter aan iets anders besteden.
Daarenboven geloof ik sterk dat dit voor een aanzuigeffect zorgt. Blijkbaar is het algemeen geweten hoe lang en gemakkelijk men hier de procedures kan uitmelken. En eens uitgemolken, blijft natuurlijk nog altijd de weg van de illegaliteit als ’sans-papier”.
Een duidelijk signaal van de advocatuur onder de vorm van een “no nonsense anymore”, is waarschijnlijk de meest effectieve reactie naar potentiële misbruikers van ons asielsysteem.
13/12/2011 om 20:43
Ik zou de lezers enkel even willen wijzen op een arrest dat heden werd uitgesproken door het Europees van de rechten van de Mens inzake asiel (Kanagaratnam et anderen tegen België) waarbij België wordt veroordeeld voor schendingen van de artikelen 3 en 5 van het EVRM. Het betrof een Srilankese moeder en drie kleine kinderen die gedurende 4 maanden werden opgesloten in het transitcentrum 127bis en uiteindelijk werden erkend als politiek vluchtelingen op grond van de Geneefse Vluchtelingenconventie. De Belgische Staat werd veroordeeld tot een schadevergoeding van 46.650 ten titel van schadevergoeding uit te betalen aan de 4 verzoekers
Dit arrest - net zoals het arrest MSS/België/Griekenland dat eveneens bekomen werd door een advocaat lid van de vreemdelingensectie van het Bureau van Juridische bijstand van Brussel - ondermijnt nog maar eens te meer de gruwelijke perceptie dat vele beroepen voor asielzoekers in Belgie “nutteloos” en “doelloos” zouden zijn en te veel pro-deo punten aan de Belgische Staat kosten. UIteraard kon het hier enkel zover komen omdat meerdere Belgisch rechtbanken, (waaonder de Raadkamer, de Kamer van In beschuldidiginstelling, het Hof van Cassatie, de Raad voor Vreemdelingenbetwistigen ) de eisen van verzoekers blijkbaar niet gegrond achtten waardoor zij zich genoodzaakt zagen zich naar het Hof te Straatsburg te wenden. Al deze procedures hebben de belgische pro-advocaat 5.772€ opgeleverd aan toegekende pro-deo punten. Als het EHRM niet tot deze toch wel zware veroordeling was gekomen had menigeen zich afgevraagd waarom zowel geld diende te worden besteed aan al deze “abusieve procedures” ingesteld door pro-deo advocaten. Maar zo is het dus blijkbaar niet. Er schort dus degelijk wel iets met de rechtsbescherming van de asielzoeker/vreemdeling in België en vandaag wordt dit nog maar eens te meer van hogerop en van buitenuit bevestigd. Als die zgn “doelloze” en “nuttoze” procedures, zoals geleid voor de Belgische rechtbanken om juist de rechtspositie van de asielzoeker/vreemdelingen te verbeteren, ook maar iets eerder meer gehoor hadden gekregen binnen de Belgische rechtsorde, dan hoefde de Belgische Staat inderdaad niet zoveel geld aan pro-punten uit te betalen en was de Belgische Staat ook zeker niet veroordeeld tot een schadevergoeding van bijna 50.000€.
Gerrit Klapwijk, advocaat te Brussel
13/12/2011 om 22:45
Beste Tine,
Een heel mooie uitleg, bijna de tranen in de ogen.
Maar besef dat, wanneer ik dit soort standpunten probeer uit te leggen aan mijn Bulgaarse vrienden die met hun ogen rollen, een goed lachen en vragen hoe wij zo gek kunnen zijn om hun uitschot op te vangen. En die asielzoekers waarover het gaat, dat zijn diegenen die de boel verzieken, dat zijn mensen die nog nooit van een advocaat gehoord hebben. Dat zijn de mensen die zelfs hier in Bulgarije als halve wilden over straat lopen maar wel met maffiageld paleizen bouwt in dorpen waar de mensen moeten werken tot ze sterven om brood op de plank te krijgen.
Om de sociale zekerheid te beschermen en mensen die recht hebben op hulp een eerlijke kans te geven is er maar 1 optie, eentje die door laatstgenoemde levenslang werkende, ex-communistische, Bulgaren ook geopperd wordt: haal de staat er van tussen. Laat échte, vrijwillige, solidariteit terug floreren.
13/12/2011 om 22:59
Asielzoekers recht op bijstand ? Ja, echte asielzoers mogen bijstand krijgen maar, 1 zijn het echte asielzoekers, dit wil zeggen dat zij werkelijk op de vlucht zijn om rede van levensbedrijgende omstandigheden, 2 Bijstand mag maar in beperkte maten en voor héél korte tijd.
13/12/2011 om 23:49
Tinne,
Waarom is het altijd onze schuld ? ” Het “falen” van het beleid heet dat dan. En al die mensen die hierheen komen, onvoorbereid, zonder talenkennis en opleiding enz enz, kortweg kansloos, en die daarenboven zéér goed weten dat ze op geen 100 jaar aan de criteria van de conventie van Genève beantwoorden. Die dan vervolgens zéér bewust liegen en bedriegen om toch binnen te raken, en dan op staatskosten via pro deo advocaten en slechte raadgevers van allerlei “progressieve” verenigingen de zaak rekken en trekken tot er een onoplosbaar probleem ontstaat, en men na 10 jaar terugmoet, met daarna het obligate emo-verhaal in de pers…. ;.
Waarom heeft groen! zich tot op vandaag verzet tegen een strenger asiel en migratiebeleid ? En kunnen we misschien ook eens denken aan een Universele Verklaring van de Plichten van de Mens ? Een van die plichten zou kunnen zijn het verbod en strenge bestraffing van misbruik van Asielrecht, en het inperken van beroepsprocedures. Om de rechten van de échte asielzoekers te vrijwaren.
14/12/2011 om 09:04
Wie misbruik maakt van onze gastvrijheid moet onmiddellijk en kordaat een halt toegeroepen worden. Beroepshalve heb ik veel misbruiken van onze gastvrijheid meegemaakt.
De asielprocedure kan veel eenvoudiger, maar men moet ze durven en mogen uitvoeren.
Als men een beslissing neemt dat iemand niet in aanmerking komt voor asiel dan zal dat wellicht een gefundeerde beslissing zijn. De beroepsprocedure zou in dit opzicht dan ook veel eenvoudiger en kordater moeten zijn. Zoals het nu is, is dit alleen goed voor de advocaten die er goed hun brood mee verdienen.
Wie asiel aanvraagt op basis van leugens heeft volgens mij zijn recht op een goedkeuring en eventueel beroep verbeurd verklaart.
Al dat halfslachtig gedoe leidt alleen maar tot ergernis.
14/12/2011 om 11:12
België is gewoon niet streng genoeg wat asielzoekers betreft. Dat maakt dat iedereen zijn kans kan wagen waardoor er tussen de échte asielzoekers een veel te groot percentage avonturiers/profiteurs zit. Als de Belgische staat duidelijk zou maken wie er kans kan maken op asiel en wie zowiezo niet zou het aantal aanvragen al dalen. Degenen die dan nog wel asiel komen aanvragen kunnen dan beter geholpen worden.
En ja, er wordt geklaagd dat de procedures soms jaren aanslepen maar dat is voor een groot deel ook de schuld van sommige asielzoekers en organisaties die die mensen het hoofd op hol jagen om toch maar beroep te blijven aantekenen. Beperk de beroepsmogelijkheden.
14/12/2011 om 11:13
@Gerrit
Voor zover ik de informatie gelezen heb over het arrest met het ERVM, zie ik daar een veroordeling van België voor het opsluiten, niet voor het negatief advies dat ons land gegeven heeft inzake de asiel-aanvraag. Er was inderdaad een humanere manier geweest om ze op te vangen.
Evenwel, hoeveel afgewezen personen verlaten vrijwillig het land zoals hen gevraagd wordt ? Wat is het percentage dat in de anonieme illegaliteit beland ?
Ik ben geen jurist maar heb een meer wiskundige inslag. Daarom zie ik graag cijfers. De cijfers die ik graag eens zou zien zijn deze:
1) Aantal asiel aanvragen
2) Aantal afgewezen asiel aanvragen van 1)
3) Aantal aanvragen in beroep voor 2)
4) Aantal ongewijzigde beslissingen op 3)
5) Aantal hogere beroepen voor 4)
6) Aantal ongewijzigde beslissingen op 5)
… (tot in Straatsburg)
7) De gerelateerde advokaat kosten (al dan niet pro-deo) voor 1) tot 6). Voor de pro-deo moet dit gemakkelijk te leveren zijn via het punten-systeem.
Volgens mij zouden die cijfers een meer binair inzicht geven over de materie. Ik baseer een discussie liever op cijfermateriaal dan op buikgevoel.
14/12/2011 om 13:46
Beste Yves,
U gaat als wiskundige uit van een cijfermatige benadering.
Als jurist en advocaat neem ik liever fundamentele beginselen en procedures (wat voor u dus eerder een buikgevoel voorstelt) als uitgangspunt.
We zouden uw cijfermatige redening ook kunnen transponeren op het strafrecht en dus ook daar misbruiken aankaarten en korte metten maken met “overtollige” procedures. Dat een ter dood veroordeelde toch nog onschuldig werd verklaard op grond van een gewaarborgd proces is dan ook volgens u de uitzondering die de regel bevestigt, niet waar?
Uw zienswijze indachtig mag ik hopen dat uw nooit gedwongen wordt u land te verlaten of soms op grond van valse aantijgingen voor een strafrechter beland.
Als we inderdaad een pollitiek gaan uitstippelen op basis van cijfers (met cijfers en statistieken kan men inderdaad van alles aantonen cfr. Churchill:” there are lies, damn lies… and statistics”) dat kunnen we inderdaad op zeer effeciënte manier het buikgevoel van de gemiddelde burger bewerken l met alle gevolgen van dien…..
Gerrit Klapwijk, advocaat te Brussel
14/12/2011 om 14:03
@Hoornaert: naast de kwestie; de bijdrage gaat over asielzoekers - mod
15/12/2011 om 00:02
Het lijkt mij logisch dat echte asielzoekers bijstand krijgen, daarvoor dient asiel natuurlijk.
Het lijkt mij echter ook logisch dat valse asielzoekers zero steun krijgen.
Het lijkt mij ook logisch dat mensen uit de europese unie geen asielzoekers kunnen zijn, om redenen die u zelf ook wel kunt bedenken.
Het lijkt mij ook logisch dat indien asielzoekers op vakantie gaan naar het thuisland ze hun asielstatus duidelijk niet nodig hebben.
Het kaf moet dus van het koren gescheiden worden, en het is misschien wreed om het te stellen maar men mag daar gerust zeer streng in zijn.
15/12/2011 om 00:55
Het probleem ligt niet bij de toevloed.
Het probleem ligt bij de inefficiënte verwerking van de aanvragen.
Voor meer dan de helft van de aanvragen,
kan een negatief antwoord reeds binnen de 2 weken geformuleerd worden.
Het is anderzijds zinloos een asielzoeker 6 maanden of meer te laten wachten op een definitief antwoord.
Als je weet dat elke dag dat de procedure korter is de federale staat 1 miljoen euro opbrengt.
(gemiddelde duur 1 jaar opvang ; 350 miljoen budget of maw. 1 miljoen per dag)
Hopelijk zal Maggie De Block de PS en CDH blokkade bij het commissariaat opheffen en
de ambtenaren die er werk van willen maken ondersteunen en als ze ondertussen bij Fedasil
de hoofdzetel ontmantelt zal er al veel veranderen.
Dan komt er tijd en mogelijkheden om de echte asielzoekers te helpen een nieuw leven op te bouwen
zonder ze in de val van het leefloonsysteem te vangen.
15/12/2011 om 13:14
asielzoekers én asiel bestaat al eeuwen.In de middeleeuwen was er het “kerkasiel” waar mensen die zich bedreigt voelden gingen schuilen voor hun belagers.Mensen die om wille van hun geloofs of politieke overtuiging vervolgd worden en met de dood worden bedreigt moeten de kans krijgen van in andere veilige landen een nieuw leven te beginnen. Zelfs mensen die op de vlucht zijn voor extreme armoede en hongersnood zouden geholpen moeten worden.we mogen en kunnen onze ogen niet sluiten voor de schrijnende toestanden waarin mensen en kinderen verkeren in gebieden waar voor hun totaal geen toekomst is.Het is “des mens” dat zij die honger lijden en zich bedreigt voelen op de vlucht slagen en hunkeren naar een veilig leven.Sommigen doen het voor alsof wij alleen(belgie) deze vluchtelingen te verwerken krijgen.dit is totaal onwaar. in de statiestiken van eurostat staan we op 7e plaats in europa wat opvang van asiel en vluchtelingen betreft. Weet dat belgie in deze materie zich ook moet schikken naar regels die werden uigevaardigt door europa. Wel zou het kaf veel vlugger van het koren gescheiden moeten worden want voor gelukzoekers en zij die naar hier komen om wille van “het beloofde land” is er hier geen plaats.
15/12/2011 om 13:23
@Gerrit
Wat ik met buikgevoel bedoel, is eerder dat ons rechtssysteem een set regels bevat die interpreteerbaar zijn. Waar wiskunde zwart-wit resultaten geeft, is rechtspraak een grijze zone, waarbij naargelang,de behendigheid van de advokaten, de uitspraak lichtgrijs of donkergrijs zal zijn. Onze invalshoek (wiskunde vs advokatuur) is dus heel anders.
Ik heb op zich inderdaad niets tegen het recht op beroep, maar hoeveel zaken worden beslist zonder beroep. Misschien is het inderdaad geen slecht idee om dat ganse systeem eens onder de loep te nemen. Wat is bijvoorbeeld de waarde nog van een uitspraak bij de eerste zitting als je weet dat er sowieso bijna een tweede en derde uitspraak zal zijn.
Daarentegen kan ik niet akkoord gaan met de visie op cijfermateriaal/statistiek. Er is een verschil tussen cijfermateriaal en de interpretatie van het cijfermateriaal (statistiek). De interpretatie van cijfers kan inderdaad eens misbruikt worden. Churchill deed de uitspraak over de leugens niet, of toch niet origineel, maar hij zei wel ooit “you can only believe one kind of statistics, the one you falsified yourself”.
Ook is “de uitzondering die de regel bevestigt” niet correct. Hoe meer uitzonderingen, hoe minder regel. Maar dit terzijde.
Yves Vindevogel, expat in Zweden.
16/12/2011 om 11:15
Eén ding staat als een paal boven water: de bijdrage van confrater Godfroid heeft duidelijk een zinvol debat uitgelokt.