deredactie.be - OPINIE

Dragen de sterkste schouders de zwaarste last?

21 / 12 / 2011
De overheidsvakbonden staken tegen de pensioenmaatregelen van de regering. De patroonsorganisaties noemen de actie, voorspelbaar, totaal onverantwoord in crisistijden. De media laten ontevreden gebruikers van het openbaar vervoer aan het woord. Zelf heb ik een receptie moeten afgelasten. En velen hebben hun plannen moeten aanpassen. De bonden zijn kop van jut. Of hebben ze toch een punt of zelfs meer punten? Als ik niet de details, maar het hele plaatje bekijk, heb ik begrip voor de actie. Minister van pensioenen Van Quickenborne duwt zijn plan door zonder overleg, zonder pensioenmaatregelen te kaderen in een hele loopbaan. En ik denk niet dat de sterkste schouders de zwaarste last voor de sanering van de overheidsfinancies dragen.

Overleg?

De politieke partijen hebben meer dan 500 dagen genomen voor hun onderhandelingen. Nu willen ze een verregaande pensioenhervorming vlug vlug doorduwen zonder ernstig overleg met de vakbonden. Er was al een betoging van zo’n 75.000 ongeruste mensen. Maar Van Quickenborne wou absoluut scoren. Hij liet zijn maatregelen in sneltreintempo door de bevoegde kamercommissie goedkeuren en op de dag van de staking donderdag 22 december moet de plenaire vergadering het fiat geven. Het ACV: “. In plaats van met grondig overleg een draagvlak te zoeken voor hervormingen koos de Minister van pensioenen voor de confrontatie.”

En de loopbaan?

Velen willen langer werken vooraleer met pensioen te gaan. Maar dat moet leefbaar zijn. Tussen 25 en 50 zitten velen in een echte ratrace. Hard werken, een relatie uitbouwen, kinderen kopen, een huis verwerven. De stress vraagt een hoge tol. En als je mensen langer wil laten werken, zorg je best voor meer vormingskansen voor oudere werknemers en verbeter je hun werkomstandigheden. Daarover spraken Van Quickenborne en zijn collega’s niet. Groen! kamerlid Wouter De Vriendt heeft een mooi beeld: “Maar wat de CD&V, Open VLD en SP.a voorstellen, is een marathon lopen aan het ritme van een sprinter.”

Politici?

Is de pensioenhervorming van Van Quickenborne geloofwaardig, als hij niet raakt aan zijn eigen pensioenstelsel? Parlementsleden mogen een behoorlijk pensioen krijgen. Maar moet dat al na 20 jaar een volledig pensioen zijn? En voor een provinciegouverneur na 12 jaar? Terecht vraagt politicoloog Carl Devos op deze website: “Waarom genieten zij van een onverkoopbare voorkeursbehandeling?”

Belastingen

Bedrijven klagen steen en been over de hoge belastingdruk. Voor werknemers is die er zeker. Die staan 30 tot 45 % van hun inkomen af aan de staat.

Maar de bedrijven? Het financieel-economisch weekblad Trends publiceerde onlangs een studie. De kleine ondernemingen betalen ook hun deel, gemiddeld 21,83%. Dat is het dubbel van de grote ondernemingen. 344 ondernemingen hebben op vijf jaar tijd gemiddeld minder dan 1% aan belastingen hebben betaald. 179 hebben op vijf jaar tijd geen enkele belasting betaald. Trends noemt Exxon Mobil Petroleum & Chemicals de absolute kampioen. Het bedrijf maakte op vijf jaar tijd 19,5 miljard winst vóór belasting. Het betaalde 2,1 miljoen belastingen. Dat is een belastinggraad van 0,01%. Het blad merkt nog op dat een kwart van de tienvoudige miljonairs geen personeel werk biedt. Het zijn financiële constructies.

Het ABVV schiet met scherp op de notionele intrest. Die belastingvrijstelling voor inbreng van eigen kapitaal bracht Exxon Mobile in 2010 207 miljoen € op en Inbev 312. In totaal kostte hij de schatkist vorig jaar 5 miljard. (Dat is het tienvoudige van de oorspronkelijke schatting en bijna de helft van de besparingen die de regering Di Rupo bij elkaar heeft gezocht.) Officieel moest de maatregel jobs opleveren. Bij mijn weten is nergens aangetoond dat dat ook gebeurt. Vandaar het groene voorstel om de notionele aftrek sterk af te slanken en uitdrukkelijk te koppelen aan de schepping van arbeidsplaatsen.

Rijk en arm

Karel Van Eetvelt, gedelegeerd bestuurder van UNIZO, stoort zich mateloos aan de vakbondsactie. Hij schrijft in een opinie voor deredactie.be dat in onze maatschappij “de spanning tussen rijk en arm een stuk kleiner is geworden”. Is dat zo? De Nationale Bank maakte zopas bekend dat de bedrijfswinsten tussen 2000 en 2009 van 47 miljard naar liefst 82 miljard stegen. Dat is 35 miljard méér winst, of een stijging met 75 procent. Minder dan een derde van die extra winst werd geïnvesteerd. De aandeelhouders vaarden er dus wel bij. Hun dividenden zijn de afgelopen jaren gewoon drie keer groter geworden. 26 miljard krijgen ze. Cijfers van de Nationale Bank.

Onder invloed van het neo-liberale denken is het inkomen uit vermogen de laatste dertig jaar veel sterker toegenomen dan uit arbeid. Tussen 1981 en 2011 verachtvoudigden de winsten (inflatie inbegrepen). Het gemiddelde loon per werknemer daarentegen is in dezelfde periode slechts verdrievoudigd (inflatie inbegrepen). Deze ontwikkeling laat de regering ongemoeid.
Het zijn inderdaad niet de sterkste schouders die de zwaarste last voor de sanering van de overheidsfinancies dragen. En dat stoort mijn rechtvaardigheidsgevoel en ongetwijfeld dat van de stakers.

Nobelprijswinnaar

Van Quickenborne en de regering zouden meer mensen meekrijgen, als ze zouden vertrekken van een globale analyse en rechtvaardige maatregelen zouden ontwikkelen. Het is opmerkelijk. De mensen van Occupy in New York, Antwerpen en elders krijgen de intellectuele steun van Joseph Stiglitz, Nobelprijswinnaar economie: “Laten we eindelijk ons gezond verstand gebruiken en ophouden met ons te bekommeren om die financiële goochelaars die de huidige crisis hebben veroorzaakt. Als er zwaar moet ingeleverd worden, dan toch in de eerste plaats door degenen die verantwoordelijk zijn voor de crisis en degenen die het meest geprofiteerd hebben van de financiële luchtbel van de afgelopen jaren.”

Hugo Van Dienderen

(De auteur is gewezen volksvertegenwoordiger Groen! en huidig voorzitter van Groen!Plus.)

@Allen: reageren op deze bijdrage impliceert dat u instemt met de regels voor deelname aan onze discussieforums; lees de gewijzigde regels - mod

13 Antwoorden op “Dragen de sterkste schouders de zwaarste last?”

  1. Cansse Remi Zegt:

    Zeer duidelijke uiteenzetting. Ik volg volledig Hugo Van Van Dienderen wanneer hij de arrogante houding van minister Van Quickenborne aankaart. Wat verschil zou het maken of die maatregelen nog dit jaar of volgend jaar van kracht zouden worden? Hij wilde gewoon tonen hoe hij dit ‘probleempje’ eens vlug ging oplossen.
    Tenslotte heb ik in de jaren zestig ook een staking meegemaakt tegen ‘de sleutel wet’ (?) van eerste minister Gaston Eyskens. Zes weken lang werd alles platgelegd. De politiek moest toen op zijn stappen terugkeren. Hopelijk is er nu wat meer gezond verstand aanwezig.

  2. Eric De Smedt Zegt:

    En heleboel waarheden, waarin de essentie vervat zit. Het toppunt is wel de specifiekere voorkeursbehandeling die de volksvertegenwoordigers genieten. Ongelooflijk, in deze tijd en dan nog maatregelen wil opleggen aan de rest van de bevolking.
    Iedereen moet wonen: dat ze voor eens en voor altijd één eigen woning gerust laten, maar dat ze al de andere woonhuizen of appartementen in bezit, mee opnemen in een vermogensbelasting, gelijkwaardig aan de belasting op arbeid; Ofwel de huurinkomsten integraal opneemt in de belastingsaangifte. Laat de huurder 10 % van zijn huur aftrekbaar maken. Dan weet je automatisch wie de inkomsten geniet en belast kan worden zoals elke werkende burger op zijn loon belast wordt.
    Of hebben de volkstvertegenwoordigers zelf teveel huizen of appartementen, waardoor ze zo’n maatregelen niet genegen.
    Socialisten ? Ik heb mijn beeld al lang bijgesteld en de maat was vol toen Vandenbroucke (meest bekwame minister in jaren) schaamteloos opzij werd gezet voor wiens belangen???
    De ontgoocheling in de politiek is groot, heel groot….
    Zonnepanelen… voor wie het zich kan permitteren… en de kleine, gewone burger betaalt meer elektriciteit.
    Geen terugwerkende kracht: op de groene lening verlaagt men de aftrekbaarheid van de intresten naar 30 %…
    Tijdskrediet: iets waar iedereen bij wint, als op die manier alle vijftig en zestigplussers langer door werken…
    enz;.

  3. Steven Scheldeman Zegt:

    Zowel voor als na het lezen van de ‘Open brief aan de staker’ en het bovenstaande opinie stuk, blijf ik van mening dat een staking als reactie wellicht niet effectief zal zijn. Ik doe zeker geen uitspraak over de correctheid van de voorgestelde pensioenregeling; daarvoor weet ik er niet genoeg van.
    Waar ik me wel toe wil engageren is de mening dat staken als reactie in het huidige economische klimaat wellicht contraproductief is.
    Bijkomend vind ik ook niet dat we met z’n allen dezelfde confrontatie-instelling moeten handhaven. Indien bepaalde politici niet doordacht handelen, wil dat niet zeggen dat de burgers dat ook moeten doen.

  4. Jos Zegt:

    De financiële crisis begon met het insolvabel worden van de ninja’s in de US (no income no jobs no assets) en de verplichting voor oa buitenlandse banken operererend in de US om in te schrijven op hun herverpakte leningen, de Europese bankencrisis is een gevolg van de verplichting via de Baselakkoorden om in te tekenen om de “risicoloze” staatsbons. Laten we beginnen met een correcte analyse te maken. Hogere belastingen op de middenklasse om nog meer overheidsschulden aan te gaan, het lijkt op wraak omdat de internationals ontsnappen, op de verkeerde doelgroep, dezelfde die de overheidspensioenen financiert?

  5. Druyts Rudi Zegt:

    Er is nu geld tekort. De voorbije jaren was er geld in overvloed (ons geld!!!),om de banken te helpen die nota bene zelf hun crisis veroorzaakt hebben. Er is nu ook nog geld genoeg om hoge bonussen uit te keren aan topambtenaren van Dexia, ofdat zij niet wisten dat Dexia reeds enkele weken later opnieuw in de problemen zou komen. Hierin dan nog gesteund door in mijn ogen dubieuze politici.

    Nu zijn er miljarden tekort en is deze rijkere klasse niet van plan hiervoor op te draaien, liever kunnen minder verdienenden de koek herverdelen en desnoods creperen.

    De horeca speelde enige tijd geleden hard op tegen de registrerende kassas. In feite is het hen niet te doen om zwartwerk maar eerder om zwarte inkomsten.
    Ook is er nog vanalles te verkrijgen ‘zonder factuur’.
    Het ergste nog bij verkoop ‘over de toonbank’ waarbij men nog eens de door kopers betaalde BTW in eigen zak steekt. Over fiscale fraude gesproken.
    Moest men in al deze zelfstandige sectoren registrerende kassa’s plaatsen dan zal men misschien in plaats van miljarden te kort, miljarden extra inkomsten hebben!

    Ook aan de graaicultuur op verschillende (hogere) niveau’s , zowel in de privé als het openbare , mag eens herinnerd worden.

    Wat betreft de bedrijfswagens waar werknemers die zo een wagen hebben nu meer belastingen voor moeten gaan betalen.
    Zou men eens kunnen nagaan hoeveel auto’s als bedrijfswagen zijn ingeschreven maar nooit in of door het bedrijf worden gebruikt?, waarom maakt men daarmee geen komaf?

    Zo kunnen we nog verder gaan ….

    Als iedereen hier in België de belastingen betaald die hij moet betalen of die rechtvaardig zou moeten betaald worden dan was er hier geld in overvloed, was het hier een hemel op aarde.

  6. Joseph Zegt:

    @ Cannse Remi : Die staking in 1960 was tegen de eenheidswet van premier Eyskens.Voor zover ik weet werd die wet wel degelijk ingevoerd om de toenmalige SZ te vereenvoudigen.Die staking was een louter politieke staking van de Waalse socialisten(Renard). Voor zover ik weet heeft dit Belgie een zeer kwalijke reputatie bezorgd die zeer lang aangehouden heeft.Ook toen was staken contraproductief.

  7. Verstegen J Zegt:

    Belastingvermindering zou er enkel mogen zijn voor bedrijven die effectief dingen produceren (in België). Voor handelszaken enkel indien hun investeringen gepaard gaan met aanwervingen.
    Grondstoffen, voeding, energie en huisvesting zou ik eerder minder belasten omdat deze anders toch doorgerekend worden aan de consument en zo kan de koopkracht niet groeien. Ze zouden wel enkel en alleen bepalend mogen zijn voor het berekenen van het indexcijfer. De rest moet eruit. Belast eerder meer de luxe artikelen. Om dan toch een groene uitspraak te doen: het produceren van niet levensnoodzakelijke producten kan je als een verspilling van energie zien.
    Ecologische besparingen op grondstoffen, voeding, energie en huisvesting zou ik eerder trachten te motiveren via een vermindering op de personenbelasting.

  8. Dirk michel Zegt:

    In crisis zijn er twee opties: een negatieve reactie, of een positieve. Negatief dat is: in een holletje kruipen, paniek zaaien, besparen. Positief: de industrie ontwikkelen, honderden hightech bedrijfjes stichten, research organiseren, overal ter wereld gaan verkopen, enz. En wanneer men dan toch bespaart kan men dat doen zoals nu: 5 maatregelen op een kwartier tijd op een half blad papier. Of men kan ALLE rekeningen navlooien, en honderden kleine maatregelen nemen. Dat is natuurlijk maanden lang werk, maar het resultaat zal veel beter zijn. Helaas, deze ploeg is daar intellectueel niet toe in staat, men komt niet verder dan de pensioenen verlagen en de werklozen in de marginaliteit jagen. Dat is een negatieve spiraal naar beneden, een dance macabre.

  9. Ruben L Zegt:

    Behalve het laatste citaat en enkele feiten, ben ik het absoluut niet eens met deze opinie. Het grootste deel van deze mening stoelt op een oude filosofie die naar het communisme geleid heeft en die, indien volledig uitgevoerd, niet succesvol is gebleken. Deze beweging is nodig geweest om mensonwaardige omstandigheden meer dan 100 jaar geleden, aan te kaarten maar is achterhaald. Maar de creativiteit en vrijheid van kapitalisme mag men niet onderschatten in onze huidige welvaart. Is onze samenleving nu een kapitalistische samenleving? Ik zeg van niet. Het gaat hier om corporatisme in samenwerking met grote regeringen m.a.w. de gewone burgers betalen voor de zéér grote corporaties (een zeer selecte groep waartoe de meeste bedrijven, KMO’s en zelfstandigen NIET toe behoren - nl. de aandeelhouders van de centrale banken).

    Echte vrije markt zou betekenen dat iedereen zelf verantwoordelijk is voor zijn daden, maar ook vrij is, werkelijk vrij. Kan ik zelf kiezen om voor mijn pensioen te sparen of niet, kan ik kiezen voor wat ik wens verzekerd te zijn, ook voor mijn eigen lichaam? Is het normaal dat ik voor ziekten moet betalen die andere mensen krijgen omwille van onverantwoord gedrag?
    Echte kapitalisme geeft ruimte aan zelfstandigen, KMO’s, bedrijven en werknemers. Dat is helemaal niet zo verschillend als men soms denkt. Is een strijd tussen ‘werkgevers’ en vakbonden zinvol? Is een staking zinvol? Ik denk van niet. Gewoon weer andere mensen straffen met zinloze acties, zeker mensen bij het spoor maken misbruik van hun (vakbonds)macht.
    De stijging van de bedrijfswinsten zoals hier aangegeven, duidt op de werkelijke graad van inflatie, wat wil je als centrale banken (in privaat eigendom!) zomaar geld kunnen printen en daarop een intrest vragen! Hoe betaal je zoiets af, denk je? Door meer geld te printen…?
    Vriendelijke groeten

  10. Félicien Manon Zegt:

    Ben volledig akkoord met bovenstaand opiniestuk “Dragen de sterkste schouders de zwaarste last?”En ook met het opiniestuk van miljardair Warren Buffet, waarvan ik de vertaling kon van lezen verschenen in de Volkskrant.nl op 15/08/11:
    Miljardair Warren Buffett heeft het Amerikaanse Congres opgeroepen om de belastingen te verhogen voor de rijkste inwoners van de Verenigde Staten, om zo het begrotingstekort te verkleinen. ‘Mijn vrienden en ik zijn lang genoeg vertroeteld door een miljardairs-vriendelijk congres’.
    De voorzitter en CEO van Berkshire Hathaway liet dit weten in een opiniestuk in de New York Times.
    Buffets pleidooi voor hogere belastingen voor de allerrijksten is een hart onder de riem voor president Obama, die belastingvoordelen wil afschaffen voor de eigenaars van zakenvliegtuigjes.
    De 80-jarige investeerder zei dat hij vorig jaar 6,9 miljoen euro belastingen betaalde. ‘Dat lijkt veel geld’, aldus Buffett. ‘Maar ik betaalde maar 17,4 procent van mijn belastbaar inkomen - en dat is een lager percentage dan alle andere twintig mensen uit mijn kantoor. Hun belastingdruk bedraagt 33 tot 41 procent, gemiddeld 36 procent.’
    Buffet zegt dat het een misverstand is dat hogere belastingen banengroei en investeringen in de weg staan. ‘Ik heb zestig jaar met investeerders samengewerkt en ik ben niemand tegengekomen, zelfs niet toen de belastingen op kapitaalwinsten 39,9 procent waren in de jaren ‘70, die afziet van een serieuze investering wegens het belastingtarief op de potentiële winst. Mensen investeren om geld te verdienen, en potentiële belastingen schrikken hen niet af.’
    De miljardair wijst er ook op dat er tussen 1980 en 2000 40 miljoen banen bijkwamen. ‘En je weet wat er daarna gebeurd is: lagere belastingtarieven en nog veel lagere banengroei’

  11. Festraets jean. Zegt:

    Beste,
    Politiekers maken wetten die de al bestaande Rijken telkens nog Rijker maken en de laagste in graad, arm, armer tot dakloosheid toe maken.
    Dit was, dit is en dit zal, volgens mijn gedacht: blijven bestaan tot in het oneindigen.
    Op welke manier: door de indexaanpassingen via % opslagen ipv vast bedragen: gezien het brood voor iedereen dezelfde prijs blijft.
    De belastingsschalen in % van heden: maken dat de allerlaagste arbeiders 33% van hun brutto direct kwijt zijn en met amper € 1.200,00 NETTO per maand, alles moeten betalen zoals Huishuur € 600 of meer per maand en Huisbrandstof en de steeds blijvende stijgende electriciteits rekeningen en daar nog eens 21% B.T.W. op, terwijl de kapitaalkrachtige maar 7% tot geen belastingen betalen en alzo groeiënde NETTO bedragen van duizenden en duizenden euro’s meer over hebben.
    Ook Ministers, Bedrijven, Somige Ambtenaren, Sport Atleten: verdienen zoveel, dat zij in enkele jaren tijd al een eigen huis hebben af betaald, terwijl arbeiders tegenwoordig al geen eigen huis meer kan kopen, gezien de ONmenselijk gevraagde EURO prijzen.
    Jean.

  12. Hugo Vanderhoeven Zegt:

    Ik ben blij dat Hugo Van Dienderen van zich laat horen in verband met de gooi van Van Quickenborne naar de positie van ’sterke man’ van België in navolging van Dirk Van Mechelen die dat ook eens probeerde. Het is toch overduidelijk dat de schuldigen van de huidige criis buiten schot blijven en dat de onschuldigen het gelag mogen/moeten betalen. Die staking was volkomen terecht, en de reacties van de vakbondenhaters volledig voorspelbaar maar daarom niet verantwoord.

  13. Roger Zegt:

    Goede uiteenzetting! Ik heb één zin goed onthouden, namelijk “Als er zwaar moet ingeleverd worden, dan zouden het in de eerste plaats degenen moeten zijn die verantwoordelijk zijn voor de crisis en degenen die het meest geprofiteerd hebben van de fianciële luchtbel van de afgelopen jaren en degenen die zich hebben vetgemest op de rug van de anderen.” En is het zo moeilijk om die te kennen? Neen toch…kijk naar de economische realiteit! En inderdaad, alle miserie is inderdaad gebeurd onder invloed van het
    neo-liberale denken van Open VLD, Van Quickenborne en consoorten!

Plaats een antwoord op het bericht